Nieuws

Milieuplannen VVD scoren inderdaad slecht, blijkt uit doorrekening in opdracht van GroenLinks

‘Daar komen jullie niet mee weg!’, dachten ze bij GroenLinks toen bekend werd dat de VVD haar verkiezingsprogramma niet zou laten doorrekenen door het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL). Dus heeft GroenLinks dat zelf maar laten doen.

Klaver zag niets in het Afrika-beleid van Rutte. Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant
Klaver zag niets in het Afrika-beleid van Rutte.Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant

De uitkomst is voorspelbaar: het VVD-programma presteert op klimaatgebied het slechtst van alle grote partijen – met uitzondering van de PVV, die in het geheel geen klimaatbeleid wil voeren.

De liberalen wilden hun klimaatplannen niet langs de PBL-meetlat leggen, omdat de thuisclub van premier Rutte stevig inzet op kernenergie en op het maken van klimaatafspraken in Europees verband. Een kerncentrale bouw je niet binnen een paar jaar en het sluiten van internationale klimaatakkoorden is doorgaans ook een zaak van lange adem. Het PBL hanteert het jaar 2030 als maatstaf, omdat dit het ijkjaar is in de Klimaatwet. Een groot deel van de VVD-klimaatvoorstellen leiden pas na 2030 tot een lagere emissie van broeikasgassen. Het PBL wilde belangrijke onderdelen uit de klimaatparagraaf van de VVD daarom niet meetellen. De VVD vond dat niet fair en besloot het PBL links te laten liggen. CDA, D66, GroenLinks, PvdA, SP en ChristenUnie legden hun klimaatplannen wel voor aan het planbureau.

Kans voor open doel

De VVD dacht een slecht rapportcijfer te kunnen ontlopen, maar dat was buiten de waard Jesse Klaver gerekend. GroenLinks – dat als beste uit de bus kwam in de PBL-klimaatvergelijking – was het namelijk opgevallen dat de VVD zich in haar verkiezingsprogramma wél luid en duidelijk committeert aan de doelstelling uit de Klimaatwet: 49 procent broeikasgasreductie in 2030 ten opzichte van 1990. Het CDA komt volgens het PBL niet verder dan 46 procent. Met die kennis in het achterhoofd was het een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid dat ook de VVD nat gegaan zou zijn bij het PBL-examen.

Deze kans voor open doel kon GroenLinks niet laten passeren. De milieusocialisten huurden een onafhankelijk onderzoeksbureau in om de klimaatparagraaf van de VVD alsnog door de rekenmachine te halen. De uitkomsten van bureau Kalavasta zijn voorzien van iets grotere onzekerheidsmarges, maar los daarvan goed vergelijkbaar met die van de partijen die het PBL beoordeelde.

Het resultaat: de VVD maakt haar schriftelijk beleden toewijding aan de Klimaatwet niet waar. De liberale klimaatplannen zijn goed voor circa 41 procent CO2-reductie in 2030. De VVD scoort dus nog aanzienlijk slechter dan het klimaatkneusje van het PBL, het CDA, en valt qua klimaatprestaties in het niet bij GroenLinks (63 procent CO2-reductie) en D66 (60 procent).

‘Klimaatbedrog’

Klaver beschuldigde de VVD na afloop gretig van ‘klimaatbedrog’, ook omdat de partij van Mark Rutte het thema tijdens de campagne opzichtig uit de weg gaat. D66-fractievoorzitter Rob Jetten liftte vrolijk mee op de campagnekas van zijn concurrent en greep het door GroenLinks betaalde onderzoek aan om de VVD als banenvernietiger neer te zetten: de VVD jaagt volgens Kalavasta de industrie het land uit door de milieusubsidiepot voor het bedrijfsleven met een kwart in te krimpen.

Een VVD die de industrie het land uit jaagt … wat heeft de VVD daartegen in te brengen? Niet veel, zo blijkt. ‘Het gaat hier om een oude discussie. Dit GroenLinks-stuk neemt net als het PBL geen EU-maatregelen en kernenergie mee’, reageert een fractievoorlichter.

Alles over de verkiezingen

Op 17 maart kiezen we een nieuwe Tweede Kamer. Op deze pagina leest u onze lijsttrekkersinterviews, vindt u onze analyses van de partijprogramma’s en kunt u onze stemwijzer doen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden