NieuwsWegwerpplastic

Milieuclubs: Nederlandse aanpak van wegwerpplastics mager en ambitieloos

De Nederlandse aanpak van overbodige wegwerpplastics is teleurstellend mager en ambitieloos. Nederland doet alleen wat krachtens een Europese richtlijn verplicht is, maar zet geen stap verder, schrijven zeven milieuorganisaties in een brief naar het kabinet.

Recycling van Plastic bij Kras Recycling in Volendam.Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant

Vorig jaar werd de Europese richtlijn voor een verbod op ‘single use plastics’ (SUP) aangenomen. Dit verbod houdt in dat eenmalig bruikbare plastic producten, zoals plastic bestek, rietjes en borden, vanaf 2021 verboden worden op de Europese markt.

Hoewel de richtlijn slechts enkele plastic wegwerpproducten verbiedt, spraken ook de milieuorganisaties van een enorme doorbraak. Eindelijk werd de oplossing voor plasticvervuiling gezocht op het niveau van de producent en diens producten, na decennia van vruchteloze publiekscampagnes die waren gericht op gedragsverandering bij de consument.

‘Maar de SUP kent ook gebreken’, aldus de milieuorganisaties, waaronder Natuur & Milieu, Greenpeace en het Wereld Natuur Fonds in de brief. De richtlijn probeert alleen enkele wegwerpproducten van plastic aan te pakken, waardoor marktverschuivingen naar andere wegwerpproducten volgens hen waarschijnlijk zijn. Ook geldt de verplichting dat afvalkosten worden doorvertaald naar de producent slechts voor een klein deel van de zwerfafvalproducten. 

Richtlijn

Begin dit jaar gaven de milieuorganisaties in hun aanbevelingen aan het kabinet al aan dat Nederland verder moet gaan dan de Europese richtlijn. Daarvan vinden ze niets terug in het ontwerpbesluit dat staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Infrastructuur en Waterstaat) eind juni publiceerde. Met dat ontwerpbesluit wil zij de Europese richtlijn in Nederlandse wetgeving omzetten.

‘Het ontwerpbesluit toont een gebrek aan perspectief over hoe productie- en consumptiesystemen moeten verduurzamen en geeft daarmee een zwak signaal af aan de markt’, aldus de milieuorganisaties. ‘Het probeert niet om plastic vervuiling verder terug te dringen dan minimaal wordt vereist voor iedere Europese lidstaat.’

Met louter het verbod op plastic wegwerpbestek en -rietjes, dat medio volgend jaar van kracht wordt, blijft er nog veel te veel ander zwerfvuil bestaan, vinden de milieuclubs. Weliswaar heeft Van Veldhoven afspraken gemaakt met bedrijven over een algemene vermindering van wegwerpplastic, maar die zijn slechts op basis van vrijwilligheid. Alleen de verplichte inzameling van plastic flessen wordt vervroegd. Ze vinden ook dat Nederland te weinig daadkracht toont om de doelstelling van een circulaire economie (in 2050) te verwezenlijken.

Microplastics zijn niet te vermijden, maar we weten nog niet hoe schadelijk ze zijn
Ze komen het lichaam binnen via de lucht, drinkwater, voedsel of cosmetica. Er zijn verontrustende signalen over wat microplastics daar doen, alleen is niet bekend wat die waard zijn.

Schaadt Boyan Slat met zijn plasticvanger het zeeleven?
De plasticvanger waarmee Boyan Slat de oceanen wil schoonmaken, veegt ook allerlei zeedieren op, waarschuwen biologen. Doet zijn werk meer kwaad dan goed?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden