Michelle Obama leidt strijd tegen vetzucht

Michelle Obama heeft een uiterst ambitieus doel: ze wil de vetzucht van Amerika’s kinderen binnen een generatie elimineren. Deze week kondigden de grote voedingsproducenten aan de campagne van de First Lady te steunen. Zijn Kellog en Coca Cola nu echt begaan met de gezondheid van hun jonge klanten?

In Amerika zie je niet alleen erg veel dikke kinderen, je wordt ook overspoeld door vrolijke en lawaaierige tv-reclames die het eten aanprijzen dat die kinderen dik maakt.

Ontbijtcereals

Onderzoekers van Yale berekenden dat de gemiddelde kleuter per jaar 642 reclames voor ontbijtcereals ziet. En dat het soort cereals dat gericht bij kinderen wordt aangeprezen 85 procent meer suiker en 65 procent minder vezels bevat dan de cereals voor volwassenen.

Dat is nog maar de eerste suikershot van de dag. Daarna volgen de vettige pizza’s en chocolademelk op school, de hamburgers en gigantische bekers frisdrank uit de drive-in en thuis het voorverpakte voedsel dat volzit met zoete maïssiroop.

Te dik

Een op de drie Amerikaanse kinderen is inmiddels te dik. Het leger waarschuwt dat te weinig jonge mensen fit zijn om het land te verdedigen. Activisten en onderzoekers wijzen al jaren op de bijdrage van de voedingsindustrie aan de obesitas-epidemie.

‘De industrie is er niet honderd procent schuldig aan, maar zij draagt er wel enige verantwoordelijkheid voor’, zegt hoogleraar Kelly Brownell, directeur van het Rudd Center for Food Policy and Obesity aan de Yale-universiteit.

Michelle Obama wist dit ook toen ze drie maanden geleden haar ‘Let’s move!’ campagne startte. De First Lady zet haar starpower in om met een moestuintje op het Witte Huisgazon gezond eten aan te prijzen. Maar ze staat ook aan het hoofd van een regeringsbrede inspanning om de oorzaken van de vetzucht aan te pakken.

Taskforce

Dus stond een keur aan ministers naast haar, toen ze eind vorige week een dik rapport in ontvangst nam van een door de president ingestelde taskforce. Het doel is om de obesitas onder kinderen in 2030 terug te brengen van 32 naar 5 procent. Onder de aanbevelingen: restaurants moeten kleinere porties serveren en de voedingsindustrie moet gezond voedsel aanprijzen. De overheid moet fietspaden aanleggen, supermarkten naar desolate wijken brengen en gezinnen stimuleren gezamenlijk te eten.

Deskundigen reageerden enthousiast. Het is voor het eerst dat zo’n veelomvattende aanpak wordt afgekondigd met zoveel concrete doelen.

‘Het is heel belangrijk dat de regering druk uitoefent’, zegt hoogleraar Brownell van Yale. ‘Het genereert aandacht onder gewone mensen en het zet de industrie onder druk om veranderingen aan te brengen.’

Michelle Obama riep de voedselproducenten in maart op om hun producten en de marketing ervan aan kinderen ‘compleet opnieuw uit te vinden’. Daarna volgde een gevecht achter de schermen over een puntensysteem op etiketten dat de regering wil invoeren.

Podium

Maandag stond de First Lady op een podium met topmannen uit de voedselindustrie: de Healthy Weight Commitment Foundation, waaraan onder meer Campbell Soup, Coca-Cola, Kellogg, Kraft Foods and PepsiCo deelnemen, zal binnen vijf jaar 1,5 biljoen calorieën uit de producten verwijderen.

De afgelopen maanden kondigden de frisdrankmakers al triomfantelijk in advertenties aan dat ze suikerhoudende frisdrank compleet uit scholen zouden verwijderen. Ook komt er betere informatie op de blikjes.

Sceptici wijzen erop dat de industrie alleen onder druk handelt, onder meer van schooldistricten in het hele land. ‘Iedere vooruitgang is goed, maar dit is te weinig’, vindt Brownell van Yale. ‘De consumptie van vloeibare calorieën neemt nog steeds toe.’

Dwangmaatregelen

Volgens Brownell hopen de voedingsbedrijven met hun initiatieven strengere regels voor te zijn. Want in tal van staten en steden, Californië en New York voorop, worden op dit moment belastingen op suikerhoudende frisdrank en andere dwangmaatregelen overwogen. De voedingsindustrie vecht er uit alle macht tegen, maar Brownell denkt tevergeefs. ‘Bij roken hebben zware belastingen heel goed gewerkt.’

Net als bij rookwaar moet er een verbod komen op op kinderen gerichte reclame voor ongezonde producten, vindt Brownell. ‘Zolang die marketing aan kinderen doorgaat, kun je de obesitas niet echt aanpakken.’

Een deelnemer aan een afvalwedstrijd in New York. (Reuters)
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden