MH17-onderzoek nog niet klaar, maar 'overtuigend bewijs' gloort

Het internationale team dat de oorzaak van de ramp met vlucht MH17 onderzoekt, komt 'steeds dichter bij wettig en overtuigend bewijs'. Er zijn nog geen officiële verdachten aangemerkt, maar er is al wel een groep personen naar wie een bovengemiddelde belangstelling uitgaat.

Een arbeider bergt een deel klein onderdeel van het toestel van Malaysia Airlines Beeld epa

Dat zei hoofdofficier Fred Westerbeke dinsdag over de voortgang van het strafrechtelijk onderzoek naar de oorzaak van de ramp. Het Joint Investigation Team (JIT) waarin Nederland, Oekraïne, Maleisië, Australië en België samenwerken, onderzoekt zowel wie de daders van de aanslag zijn, als hun opdrachtgevers. Het uiteindelijke doel is berechting, desnoods bij verstek als verdachten niet worden gevonden of uitgeleverd. 'Niemand kan die berechting tegenhouden', aldus Westerbeke.

Doorboring van toestel MH17 van Malaysia Airlines met een BUK-raket is het meest waarschijnlijke scenario, bevestigt de hoofdofficier. Wel onderzoekt hij alle andere mogelijkheden waarop een toestel kan worden neergeschoten, om die scenario's te kunnen uitsluiten. Al het materiaal dat de vijf onderzoekende landen tot dusver hebben aangedragen als bewijs, is volgens Westerbeke 'bruikbaar, authentiek en niet gemanipuleerd'. Twee officieren van justitie zijn gemachtigd om vertrouwelijke informatie van alle betrokken veiligheidsdiensten in te zien.

Inmiddels zijn meer dan 100 getuigen gehoord. 'Vele' telefoongesprekken zijn afgeluisterd, en nog steeds worden de opnames daarvan 'uitgeluisterd'.

MH17-tribunaal

Nederland is een lobby begonnen bij de permanente leden van de VN-Veiligheidsraad om schuldigen van de ramp met vlucht MH17 voor een rechtbank te krijgen. Met China, Rusland, de Verenigde Staten, Frankrijk en Groot-Brittannië zijn al diverse juridische mogelijkheden besproken. Lees hier het nieuwsbericht en hier het interview met minister Koenders.(plusartikel)

Berging nagenoeg voltooid

Ook de Russische defensiestaf werkt volgens Westerbeke 'driftig aan het onderzoek mee'. Nederland heeft van Rusland een dik dossier gekregen met alternatieve scenario's, die worden onderzocht. Nederland heeft bij Rusland een nieuw rechtshulpverzoek ingediend, met het verzoek om medewerking van de Russische fabrikant van de BUK-raket.

De berging van de slachtoffers is nagenoeg voltooid. Wel blijft het Openbaar Ministerie in Oost-Oekraïne grondmonsters afnemen ten behoeve van de strafzaak. Ook wordt in het conflictgebied technisch onderzoek verricht naar zendmasten en het telefonienetwerk. In Donetsk is dat gelukt, in Loehansk werden de onderzoekers afgelopen week niet toegelaten.

De reconstructie van het ramptoestel is bijna afgerond. Onderzoek naar 'het schadepatroon' aan de binnenzijde van het vliegtuig vergt daarentegen nog enkele weken, zegt Westerbeke.

Nog in volle gang is het onderzoek naar metaaldeeltjes die in stoffelijke overschotten zijn aangetroffen. Daarvoor worden specialisten in binnen- en buitenland geraadpleegd, en dat kost tijd, zegt de hoofdofficier.

Het team verwacht nog zeker tot eind dit jaar nodig te hebben voor onderzoek, 'wat niet wil zeggen dat we dan klaar zijn'.

Heeft u hier een BUK gezien?

Veel mensen moeten het transport hebben gezien van de BUK-raket die de MH17 neerhaalde. Bert Lanting volgt het spoor, vanaf de Russische grens Oekraïne in, en vraagt ooggetuigen over hun angst heen te stappen.(plusartikel)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.