'Mevrouw tevreden? Vast niet'

Voor de restauratie van Jachthuis Sint-Hubertus vroeg architect Maarten Fritz zich vooral af wat Helene Kröller-Müller had gewild

NELL WESTERLAKEN

OTTERLO - Mevrouw had de broek aan, zo veel is zeker. Ze kon kiezen uit de beste bouwmeesters van haar tijd, liet kunstenaars aanrukken zoals het haar uitkwam, maar toch was alles híer te kort en daar te lang.

Voor de ingrijpende restauratie van Jachthuis Sint Hubertus op De Hoge Veluwe moest architect Maarten Fritz zich daarom niet alleen verdiepen in wat architect H.P. Berlage oorspronkelijk had bedoeld.

Hij moest zich ook een voorstelling maken van wat Helene Kröller-Müller (1869-1939) in haar wispelturige hoofd had. Ze bemoeide zich indertijd overal tegenaan. 'Restauratie is gebaat bij twijfel', zegt architect Fritz, 'maar de bouw van dit hele project was getekend door de twijfel van mevrouw.' Moest er vloerbedekking komen of parket? De architect wijst op een vreemd randje in de plint waaruit duidelijk wordt dat de plannen op het laatst zijn gewijzigd.

De eerste fase van de 12 miljoen kostende restauratie, getekend door honderden complexe details, wordt deze maand afgerond. Het jachthuis waarvoor het echtpaar Kröller-Müller in 1914 opdracht gaf, zat vol met voor die tijd technische noviteiten. Er was centrale verwarming, telefoon en een stofzuiginstallatie.

Omdat het dak en vooral het 'binnenwerk' van het huis, dat onder beheer staat van de Rijksgebouwendienst, moest worden vernieuwd, was het rijksmonument sinds september vorig jaar gesloten voor publiek.

Steen voor steen, tegel voor tegel, daklei voor daklei werd onder de loep genomen door de restaurateurs. Tegelwerk op vloeren, muren en plafonds werden teruggebraht in hun oorspronkelijke kleur. 'We hebben de onregelmatigheden in de tegels en stenen weten terug te vinden', zegt Fritz. Zo werden 50 duizend bakstenen vervangen door nieuwe handgemaakte exemplaren. De geschilderde kleuren, indertijd aangebracht door Stijlkunstenaar Bart van der Leck, vergden een aparte studie.

Zou mevrouw tevreden zijn geweest? Vast niet. 'Maar al was ze het nergens mee eens, ze vond bovenal dat ze een gesamtkunstwerk moest nalaten', zegt Fritz, 'en dat heeft ze gedaan'. Vanaf juli kunnen bezoekers weer terecht in het dit keer lege huis. Het eveneens door Berlage ontworpen interieur komt pas terug als een tweede, minder ingrijpende fase van de restauratie is afgerond.

De onvoltooide Berlage

Vlak voor de Eerste Wereldoorlog gaven de schathemelrijke zakenman Anton Kröller en zijn echtgenote Helene Kröller-Müller opdracht tot de bouw van een jachthuis op hun landgoed De Hoge Veluwe. De architect Hendrik Berlage ontwierp niet alleen het huis, maar ook de bijgebouwen en het interieur, tot en met het bestek aan toe. Door de bemoeizucht van het echtpaar gooide Berlage de handdoek in de ring toen het huis bijna af was. Het werd voltooid door de architect Henry van de Velde.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden