Met toneelspelen is Kees Prins 'een beetje klaar'

Zijn ongelofelijke taalgevoel is de rode draad in de carrière van acteur/ regisseur/zanger/schrijver/vertaler Kees Prins, van wie nu de musical De Tweeling in het theater staat. Maar het liefste zou hij alleen schilderen.

Kees Prins maakte op de middelbare school in Heemstede kennis met acteren. Op de Kleinkunstacademie liep hij Arjan Ederveen tegen het lijf. Samen vormden ze De Duo's.Beeld Jiri Buller

Kees Prins (59) heeft alles wat de criminele vastgoedmagnaat Huub Couwenberg van de tv-serie Overspel nodig heeft. Een gevaarlijke, hoekige kop met een jaloersmakende kin, gecombineerd met dat Amsterdamse, dat onderwereldachtige, dat proleterige - hij kan dat als geen ander spelen.

Regisseur Frank Ketelaar heeft geen kind aan Prins, die het populairste personage van Overspel speelt. 'Hij komt de set op, speelt zijn rol, het is meteen goed, het hoeft nooit over.' De serie is aan zijn derde en laatste seizoen bezig.

De twijfels, woede en onmacht van de volkse gangster uit Prins op zo'n manier dat de kijker bij vlagen sympathie voelt voor de nietsontziende Couwenberg. 'Hij is eigenlijk een sukkel die het beste probeert te doen voor zijn familie', vindt Prins.

Prins is een duizendpoot. Hij is toneelspeler, zanger, liedjesschrijver, voice over, regisseur, inspreker van reclameteksten, tekstschrijver en vertaler.

Ketelaar: 'Hij heeft een onwaarschijnlijk goed taalgevoel en slaat altijd de spijker op de kop, wat-ie ook doet. Of hij nou zingt, acteert, schrijft...'

Samen schreven ze Bij ons in de Jordaan (waarin Prins de rol van Johnny Jordaan speelt), de Hazes-musical Zij gelooft in mij en De Tweeling, de musical naar de roman van Tessa de Loo, die sinds deze maand is te zien in Delamar.

De basis voor zijn artistieke loopbaan is gelegd op de middelbare school, College Hageveld in Heemstede, waar veel werd gedaan aan cabaret en toneel. Prins was er meteen als de kippen bij. Een leraar Nederlands had een toneelclubje op zijn kamer. Daar werd Prins voor het eerst geconfronteerd met toneelspel, zei hij in het Jaarboek 1998 van de Hageveldreünisten.

Kees Prins als vastgoedcrimineel Huub Couwenberg in de tv-serie Overspel.

'We zaten in een kring en hij zei: we gaan het vandaag gaan hebben over... uggghhlll!! Hij liet zich vallen en bleef liggen. We moesten lachen, maar langzamerhand raakte iedereen in paniek, omdat wij dachten dat hij dood was. Toen stond hij op en zei: dat is nou toneelspelen.'

Prins had de hoofdrol in A Midsummer Night's Dream van Shakespeare. Dat deed-ie godsgruwelijk goed, zegt Baud Schoenmaeckers, die de koning speelde. Bij een andere gelegenheid deed hij prins Bernhard na, in de aula vol met ouders.

De jaren zestig hadden flink huisgehouden op Hageveld, het vernieuwingsvuur gloeide in het voormalige seminarium. Het was er vrijgevochten, leerlingen werd ingeprent niets voor lief te nemen - bijna alles kon.

Tina Turner

Kees Prins en Frank Ketelaar werken aan een musical over Tina Turner, een jeugdidool van beiden. Ze zijn een paar maal uitgebreid bij haar op bezoek geweest in Zürich en mochten vragen wat ze wilden. Tijdens het laatste bezoek, samen met Joop van den Ende, kreeg ­Turner een treatment (uitgebreide opzet met scènes zonder dialogen) voorgeschoteld. ­Turner was er tevreden over. Er ligt een script, er zijn gesprekken met regisseurs.Tina Turner - de musical is een internationale productie, waarvan de première naar verwachting eind 2016, begin 2017 op Broadway in New York of West End in Londen zal zijn.

Een leerling die een spreekbeurt hield over Pink Floyd had een lokaal ingericht naar de tijdgeest: visnet aan het plafond, matrassen en kussens op de grond. Zijn gehoor blowde stevig, evenals de redenaar. De rector vond het allemaal best. Prins kon de kraakstem van de rector, die de bijnaam Knor had, geweldig imiteren.

Op de Kleinkunstacademie liep Prins Arjan Ederveen tegen het lijf. 'Het klikte meteen. Ik vond Kees heel erg grappig', zegt Ederveen. Ze vonden elkaar in hun afkeer van cabaret. 'Dat vonden we niks, een liedje zingen op een barkruk.'

Kale melkpakken

Het Werktheater, waar improvisatie en interactie met het publiek hoog in het vaandel stonden, was de maat der dingen. Toen ze daar stage liepen, gingen ze helemaal los, zegt Ederveen. Daar leerden ze echt eigenwijs te zijn en zich door niemand iets te laten vertellen.

Ze vielen in voor acteurs die uitvielen en maakten hun eigen voorstellingen. Zoals een marionettentheater met kale melkpakken; melkpakken aan een touwtje, ze hadden er niet eens poppen van gemaakt. De literpakken moesten de ouders voorstellen, de halve liters de kinderen. Dat was nog nooit vertoond op de Kleinkunstacademie.

Als De Duo's maakten ze enkele programma's voor theater en tv. 'We waren ontzettend grappig samen. Kees is een supergozer. Het enige waar ik me aan stoorde was dat hij altijd te laat kwam. Dat zal hij nog steeds wel doen.'

Olga Zuiderhoek was regisseur (de juf, noemden ze haar) van De Duo's. Later waren de rollen omgedraaid en regisseerde Prins Zuiderhoek. Ze hebben dezelfde smaak (of anti-smaak, zouden ze zelf zeggen, je moet ook lelijk gevonden durven worden), hoeven niks op te houden voor elkaar en hebben beiden een hekel aan lieden die de acteur uithangen.

'Als iemand zich interessant meent te kunnen maken door te zeggen: 'tja, bij óns in het vák', druipen wij af. Bij óns... wie zijn dat? Hét vak... arrogante onzin.'

Ook Ederveen is een keer geregisseerd door Prins. 'Hij is een stille Willie die de kat uit de boom kijkt. Hij kan goed observeren, blijft rustig en durft te kiezen.'

Bij het grote publiek is Prins bekend van Jiskefet, het absurdistische tv-programma met Michiel Romeyn en Herman Koch.

'Goeiesmorgens' en 'toedeledokie' uit Debiteuren, Crediteuren, waarin ze het kantoorleven op de hak namen, waren in Jiskefet-tijden gemeengoed op menig kantoor. Prins speelde de naïeve, goedgemutste stuntelaar Edgar.

Met de Lullo's ('hé lul, nog geneukt?') dachten ze corpsballen te kakken te zetten - ze werden door hen omarmd. Prins vond het heerlijk om de corpsbal Kamphuijs uit te hangen en alles eruit te gooien wat God heeft verboden.

Prins met zijn tweelingbroertje Huub als zuigelingen in de wieg. Zelf weet Prins niet wie wie is op de foto.

Na vijftien jaar waren Koch, Romeyn en Prins op elkaar uitgekeken en stopten ze met Jiskefet. Vooral Prins vond dat ze alle typetjes wel hadden gehad. Je moet rigoureus breken, anders ben je niet vrij om andere dingen te doen.

In de Jiskefet-periode heeft Prins de moed opgegeven om nog iets van zijn waardigheid overeind te houden, bekende hij ooit. Prins is van de ferme uitspraken. Er zijn weinig interviews waarin hij niet een keer uithaalt.

Dat hele rock-'n'-rollgedoe is allemaal gelul. Boer Zoekt Vrouw is het laagste van het laagste op tv-gebied. Iedereen die goed een mop kan vertellen, stapt tegenwoordig maar het toneel op. Uiteindelijk moet het publiek gewoon je zolen likken, dat is natuurlijk wat je het liefste wil.

Met tweelingbroer Huub is Prins de jongste van acht kinderen. Kees werd op 7 april 1956 net voor middernacht geboren, Huub op 8 april net na middernacht. Zijn vader was hoofdagent van politie in Heemstede. Hij hield zijn kinderen voor dat gewoon doen al gek genoeg is.

Dat was aan Kees niet besteed. Die vond zich op jonge leeftijd al bijzonderder dan de rest, maar dat hield hij voor zichzelf, zei hij vorige maand tegen De Telegraaf. Hij had een ander gevoel voor humor dan de anderen.

Kees Prins in JiskefetBeeld anp

Volkomen zinloos

De mooiste humor is humor die nergens over gaat, vindt Prins, getrouwd met een kleindochter van Piet Römer en vader van twee kinderen. Als het volkomen zinloos is en in de verste verte niet raakt aan de realiteit. Gummbah zit er met zijn absurde cartoons vaak dichtbij, maar slaat ook vaak de plank mis.

Dat hij mensen aan het lachen kan maken met stemmetjes, ontdekte hij op de basisschool. Meneer De Uil van de Fabeltjeskrant was de eerste die hij imiteerde.

Zijn stem is zijn instrument, daar kan hij alles mee. In de schoolband zong hij John Lennon als John Lennon, niet van de echte te onderscheiden. Maar ook Paul McCartney, Johnny Jordaan, Bob Dylan, vooral de jonge, Elvis Presley en Lee Towers klinken natuurgetrouw.

Als Prins iets niet bevalt, pakt hij iets anders aan. Op zijn Prins: hij vogelt maar wat aan. Hij stopte met De Duo's, doekte de popgroep Moondogs op en trok de stekker uit Jiskefet. Hij verveelt zich snel, zo beschouwd is het een wonder dat hij het vijftien jaar heeft uitgehouden met Jiskefet.

Jiskefet

Ze stonden in 2010 (Heb je nog geneukt Toer) en 2011 (Goeiesmorgens – de musical) twaalf avonden in de Heineken Music Hall. Een reprise van Jiskefet is uitgesloten. Herman Koch en Michiel Romeyn willen niet meewerken aan het profiel over Prins. ‘Schrijf maar een profiel over mij’, reageert Romeyn, die verder niets wil zeggen. Ooit noemde hij Jiskefet één groot vliegwiel waar ineens een pin in werd gestoken. Koch meldt geen contact meer te hebben met Prins. ‘Het is een afgesloten hoofdstuk. ik ben uit de BV Jiskefet gestapt’, zegt Prins daar zelf over.

Prins voelt zich meer programmamaker dan acteur, meer regisseur dan uitvoerder. Hij heeft het graag zelf in de hand. Als het script slecht is, en dan zijn de meeste, vindt hij, dan moet je maar hopen dat de regisseur er iets van bakt.

Met toneelspelen is hij 'een beetje klaar'. Na twintig voorstellingen vindt hij het mooi geweest en dan begint het pas. Olga Zuiderhoek: 'Hij wil niet meer de bus in. Dat permitteert geen acteur zich. Kees wel.'

Het liefst zou hij alleen maar schilderen, de ultieme kunstvorm. Omdat je dan alleen je eigen ding doet en het je geen reet kan schelen wat een ander ervan vindt.

Hij doet het amper, het komt er niet van - slappe smoes, vindt hij zelf ook. Bovendien: de schoorsteen moet ook roken.

De laatste tijd heeft Prins zich toegelegd op schrijven. Hij werkt, met Ketelaar, aan een musical over Tina Turner (een opdracht van Joop van den Ende), een film over Buurman & Buurman, de animatieserie over twee onhandige maar vindingrijke klussers (een opdracht van Lemming Film) en een volkstheaterstuk, waarvoor hij een producent gaat zoeken als het klaar is.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden