Met Schouten als minister van Sociale Zaken moeten we een eind kunnen komen

Carola Schouten, die met vijf mannen een regeerakkoord bij elkaar onderhandelde, is blij, zo zei ze dit weekend in een mooi interview in NRC Handelsblad, met de passages in het akkoord die gaan over het helpen van mensen met schulden. Ze schreef die zelf.

Jarenlang was het haar onderwerp in de Tweede Kamer. Aandacht vragen voor kinderen die een vuurtje hadden gestookt in huis omdat ze het koud hadden; het energiebedrijf had hen afgesloten wegens achterstallige rekeningen. Zich boos maken over het gemak waarmee op krediet kan worden gekocht. Een adempauze bepleiten voor mensen die in de schuldhulpverlening zitten.

De nieuwe regering wil er onder meer op toezien dat 'misstanden bij de incasso effectiever worden bestreden' en dat 'excessen in kredietverlening zullen worden tegengegaan' en dat 'er gewerkt zal worden aan een landelijk dekkend netwerk van vrijwilligersprojecten gericht op schuldhulp en financiële begeleiding'.

Het is, zegt Schouten in de NRC, 'een onderwerp dat in het grote geweld der dingen bijna verloren gaat'. Maar het is niet minder belangrijk dan het grote geweld der dingen: een op de tien huishoudens heeft problematische schulden. Niet zelden zijn die begonnen met een gaatje dat werd opgevuld met een ander gaatje, dat na interventie van de incasso-industrie is uitgegraven tot een diepe kuil waar niet meer uit te klauteren valt. Een op de negen kinderen groeit op in armoede. Niet zelden is dat in een gezin waar op tafel een stapel onbetaalde rekeningen en aanmaningen ligt.

De reacties van de experts zijn niet onverdeeld enthousiast. Nadja Jungmann, lector schulden en incasso aan de Hogeschool Utrecht, toonde zich in het onlinemagazine Zorg+Welzijn niet onder de indruk van het extra geld: 'Dit is het teruggeven van geld dat in 2012 was wegbezuinigd. En ook nog op tijdelijke basis.' Verwondering is er ook over de zinnetjes in het regeerakkoord die erop neerkomen dat het kabinet tegen de gemeenten zegt: jullie knappen dat verder wel ff op he?

Niettemin: er gebeuren dingen. Experimenten met een schuldenrechter, die alle zaken van een schuldenaar in een keer behandelt. Opdat mensen die toch al door de bomen het zicht op het bos allang zijn kwijtgeraakt, niet ook nog eens tegen dertien elkaar tegenwerkende instanties tegelijk hoeven op te boksen. Voornoemde aanpak van incassocowboys. En 'bijzondere aandacht' voor de rol van de overheid als schuldeiser, want vlak de absurde boeterente op het te laat betalen van verkeersboetes en nota's van de Belastingdienst niet uit.

Dat de landelijke aandacht voor problematische schulden de laatste jaren zo is gegroeid, en dat Schouten de ruimte kreeg voor problematische schulden in het regeerakkoord, is mede te danken aan de documentaire Schuldig, die in prachtige miniatuurtjes liet zien hoe de bewoners van de Vogelbuurt in Amsterdam-Noord manmoedig proberen om niet ten onder te gaan in het schuldenmoeras.

De makers, Sarah Sylbing en Ester Gould, zijn dit weekend met een handvol anderen onder de titel Schuldvrij een online petitie begonnen, om de overheid te verzoeken 'te stoppen met het beboeten van armoede', 'de marktwerking onder deurwaarders terug te draaien' en het sneller 'in zicht brengen van een schone lei'.

Zinvolle verzoeken, lijkt mij. Met Carola Schouten als minister van Sociale Zaken zouden we een eind in de goede richting moeten kunnen komen.

Lees ook deze stukken over de petitie & Schouten

Journalisten worden actievoerders: manifest tegen schuldenindustrie

Documentairemakers en journalisten mogen ook best activisten zijn, vindt het trio achter een manifest met vijf aanbevelingen naar aanleiding van de serie Schuldig. 'Als je ziet dat iets niet deugt, dan ga je er wat aan doen.' (+)

'Zó goed en dan ook nog van de ChristenUnie': Carola Schouten

Carola Schouten - coalitieonderhandelaar namens de ChristenUnie en straks waarschijnlijk minister in Rutte III - is diep doordrongen van de plicht er voor anderen te zijn. En daarin gaat ze ver. 'Ik denk vaak: wie bewaakt haar grens?' (+)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden