Mét plaatjes en toch informatief

BOEKEN OVER opera hebben de neiging onleesbaar te zijn voor veel operagangers. Je hebt ze in soorten, om te beginnen de overzichten van het encyclopedie-type, waarin je van componistenbiografie naar operahandeling springt, en verder (hopelijk) enige woorden over muziek op de koop toe mag aantreffen....

Een heel redelijke uitgave is het compendium in twee pockets van de Duitse auteur Kloiber. De beste in het genre is de 1300 pagina's dikke Viking Opera Guide, geredigeerd door een Brits driemanschap onder leiding van Amanda Holden (het boek bestaat in een beknopter vorm als Penguin Opera Guide).

Nadeel van het encyclopedische operaboek is dat de lezer weinig verneemt over de ontwikkeling van theatergenres en muzikale idiomen, laat staan over hun samenhang.

Wie daar naar op zoek is en een zeker wantrouwen koestert jegens geïllustreerde apekool, is aangewezen op didactische werken als A Short History of Opera van Donald J. Grout. Een oudje, maar nog altijd een van de beste - maar niet voor lezers met notenangst. Een probleem voor sommigen is dat dit boektype een begin van muziekkennis vereist.

Maar nu het woord 'geïllustreerd' is gevallen, mogen we het gerust even hebben over The Story of Opera van de Amerikaan Richard Somerset-Ward, dit jaar uitgebracht en sinds een weekje ook verkrijgbaar in een Nederlandse vertaling, Geschiedenis van de Opera.

Het boek telt 304 pagina's en 237 illustraties (118 in kleur; ook veel oude foto's en prenten), en het aardige is dat de plaatjes er ook toe doen, omdat ze wat vertellen. En omdat ze in verband staan met een tekst die niet alleen toegankelijk is, maar ook serieus kan worden genomen. De auteur, van huis uit een producent van opera op tv, belijdt in zijn inleiding een beeld-credo, door de aandacht deels te vestigen op het gegroeide belang van de enscenering.

Dat zijn wereld zich - waar het gaat om de nieuwere enscenering - in grote trekken beperkt tot weinig opbeurende theateroorden als de New Yorkse Metropolitan, de Londense huizen, en andere sukkelende operagewesten zoals de Bastille en de Scala, is jammer. Maar er zit ook prachtig historisch materiaal bij, en daarbij voert Somerset-Ward niet alleen componisten, librettisten, zangers en dirigenten op in zijn verhaal, maar ook ontwerpers, regisseurs, opdrachtgevers en soms (waratje) de toeschouwer.

Verbijsterend voor de New Yorkse Met-abonnee: 'Het Duitse publiek (van de jaren 1920) was niet bang voor nieuwe muziek.'

Roland de Beer

Richard Somerset-Ward: Geschiedenis van de Opera. Thoth; 304 pagina's; * 124,50.

ISBN 90 6868 2148

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden