Met de felicitaties van de president

De nieuwe Mexicaanse cinema staat centraal op het World Cinema Festival in Amsterdam. Daar te zien: films van tien Mexicaanse arthousefilmers die zich op kosten van hun overheid mochten laten inspireren door de honderdste verjaardag van de revolutie in hun land....

Een Postbus 51 reclame uit de hel – het zou een mogelijke associatie zijn bij het filmpje R-100, dat is opgenomen in het Mexicaanse filmproject Revolución. Te zien is hoe een verwilderde man een object van een viaduct werpt, pal voor een aansnellende motor. De bestuurder landt languit op het wegdek, hevig bloedend uit zijn hoofd. Gruwelijk, maar tegelijk toont de dader wel iets van nobele motieven; hij wil een niet minder hevig bloedende vriend vervoeren, die bewusteloos in de berm ligt.

Filmmaker Gerardo Naranjo moet er iets mee willen zeggen over de huidige toestand van de Mexicaanse maatschappij, en over de weg die het land aflegde sinds de revolutie van 1910. Hij en negen andere Mexicaanse arthousefilmers mochten zich op kosten van de Mexicaanse overheid laten inspireren door de honderdste verjaardag van die revolutie. Volkomen vrij, waren ze, in hun opdracht. En elk ontving een keurige felicitatiebrief van de president toen het eindresultaat begin dit jaar geselecteerd werd voor de Berlinale én een bijprogramma van het Cannes Filmfestival. Hoogst opmerkelijk, vonden de filmers, die op de festivals gezamenlijk de filmpers te woord stonden; had de president hun kritische en confronterende filmpjes eigenlijk wel gezien? Zelfs de holle gewoonte om zo’n revolutie te willen herdenken en uitmelken, wordt in Revolución tegen het licht gehouden, in het spottende 30/30 van Rodrigo Plá, waarin de kleinzoon van revolutionair Pancho Villa elke politieke manifestatie mag opluisteren, zolang hij maar niet het publiek toespreekt.

Het gebeurt zelden dat een omnibusfilm zoveel aandacht krijgt als Revolución, wat veel zegt over de huidige status van Mexico als filmland.

‘De sociale problematiek in ons land werkt als een onderliggende motor op onze films, die niet-intellectualistisch zijn en vanuit de onderbuik worden gemaakt’ – zo karakteriseerde Alejandro González Inárritu (Amores Perros, Babel) de Mexicaanse cinema al eens. De écht gearriveerde namen zoals hij en die andere twee internationale vaandeldragers van de nuevo cine Mexicano; Guillermo del Toro (Pan’s Labyrinth) en Alfonso Cuarón (Y tu mamá también) droegen niet bij aan Revolución. Het zijn grotendeels filmmakers uit de onderstroom, en enkele bekende namen zoals Carlos Reygadas (Jápon, Stellet Licht), een van Mexico’s meest eigenzinnige regisseurs. Hij leverde het 12 minuten lange Este es mi reino (Dit is mijn koninkrijk). Een kolkend, deels geïmproviseerd documentair verslag van een uit de hand lopende feest, inclusief molotovcocktails. De Mexicaanse geweldzucht invoelbaar gemaakt, zou je kunnen stellen, maar Reygadas waarschuwde in Cannes voor zulke interpretaties: ‘Ik nodigde gewoon wat vrienden uit voor een barbecue, en liet de camera’s draaien. Het is noch didactisch noch ideologisch.’ Acteurs Gael García Bernal en Diego Luna produceerden de tien filmpjes, en regisseerden ook elk zelf een deel.

Revolución, en een grote greep recente Mexicaanse speelfilms, zijn vanaf deze week te zien op het nieuwe World Cinema Amsterdam festival, dat van 12 tot en met 22 augustus plaatsvindt in het Rialto-theater, en waarvan een selectie vervolgens langs theaters in het land zal reizen. Mexicaanse film staat dit jaar centraal, in het programma Mexican Landscapes, dat in samenwerking met de Cineteca National werd samengesteld.

Andere opvallende titels die te zien zijn op het festival: de jongste Gouden Palm-winnaar Uncle Boonmee Who Can Recall His Past Lives van de Thai Apichatpong Weerasethakul, en de openingsfilm Un homme qui crie uit Tsjaad, waarmee Mahamat-Saleh Haroun in Cannes dit jaar de juryprijs won.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden