Met de badmuts op na tien zetten schaakmat

Hij is volgens sommigen de beste schaker aller tijden: Gary Kasparov. Vandaag viert de jongste wereldkampioen uit de schaakgeschiedenis zijn 50ste verjaardag. Waar kunnen we dat vieren met een goed potje schaak?

1. Badhuis Szechenyi, Boedapest

Hongarije staat bekend om zijn schaakcultuur en heilzame badhuizen. In Boedapest kun je beide combineren: tijdens het badderen in natuurlijke warmtebronnen, word je al snel uitgedaagd door een ambitieuze Hongaar voor een potje schaak. Met badmuts op en omringd door een kluitje oude, gebruinde mannenlichamen schuif je de witte pion voorwaarts. Wel gewaagd, want het niveau ligt hoog: 'Ik had nou niet verwacht dat ik zou winnen, maar na tien zetten stond ik al schaakmat', zegt correspondent Jan Hunin.


2. Washington Square, New York

Achter stenen tafeltjes met ingelegd schaakbord zitten de spelers al klaar. 'Dit is een plek waar zeer gehaaide amateurs op bankjes vluggertjes om geld spelen', zegt schaakschrijver Alexander Münninghoff. Hier werd ook de voor een Oscar genomineerde schaakfilm Searching for Bobby Fischer opgenomen. Volgens Münninghoff zijn gelijke partijtjes er vaak niet bij: 'Ze dagen je uit om voor 2 dollar te spelen en taxeren je speelsterkte. Meestal laten ze je de eerste keer winnen en dan komt de revanche. Voor je het weet, ben je dan een handvol dollars kwijt.' Het schouwspel van spelende hustlers die rammend op de schaakklokken, half hangend over de tafel de stukken in razendsnel tempo over het bord bewegen, is sowieso de moeite waard.


3. Jardin du Luxembourg, Parijs

De perfecte plek om bij te komen van een ochtendje Quartier Latin is de Jardin du Luxembourg. Met de eerste zonnestralen zoeken de Parijzenaars dat park weer op voor een koffie en een crêpe sucrée. Of voor een potje schaak naast het museum. Schaakgrootmeester Hans Ree is daar ook weleens aangeschoven. 'Elke middag wordt hier geschaakt. Rond 13 uur loopt het vol en zoeken spelers een tegenstander.' Pak gerust een van de groene stoeltjes en wacht op je beurt. Schakers nemen zelf hun schaakstukken en -klokken mee. Volgens Ree heerst hier een andere schaakcultuur dan die in New York: 'Daar gaat het altijd om geld. Alhoewel, mijn tegenstander rende daar ooit snel weg toen ik van hem won. Zijn rondhangende vrienden keken mij aan van: hé stranger, wat denk je wel niet?' Zoiets gebeurt je niet in Parijs.'


4. Neskuchny Sad, Moskou

Bij parken in Moskou denkt men al gauw aan Gorki Park, wat 's winters verandert in een kleurrijk verlichte schaatsbaan met restaurantjes en glühweinbarretjes. Wat minder mensen weten, is dat er verderop, aan dezelfde Moskou Rivier in Neskuchny Sad, driftig wordt geschaakt. Bij de ingang van het park kun je overdag een balletje slaan op een publieke tennisbaan of aan de pingpongtafel. Maar 's avonds nemen schakers deze plek over. 'Vooral in de zomer nemen de schakers bezit van deze mooie plek aan de rivier, maar ook 's winters kun je er diehards in diep gepeins boven een schaakbord verzonken zien - alsof de temperatuur niet ver onder nul is gedaald', zegt correspondent Arnout Brouwers.


5. Max Euweplein, Amsterdam

Een goed potje schaken in de buitenlucht doe je op het Max Euweplein in Amsterdam. Beroemde Nederlandse schakers als Jan Timman, Jan Smeets en Genna Sosonko gingen je voor. De binnenplaats is vernoemd naar de Nederlandse wereldkampioenschaker Max Euwe, die wordt geroemd om zijn wiskundige aanpak. Je kunt er zeven dagen per week schaken. Pas na het middaguur, want dan haalt de gemeente alle schaakstukken uit twee roestvrijstalen kisten. 'Die zijn hufterproof', verzekert een medewerker van het Max Euwe Centrum. Voorheen werden weleens stukken gestolen of vernield. Zin in een potje? Zaterdag 6 juli vindt het twintigste Pleinfestival plaats. Dan spelen grootmeesters, onder wie Loek van Wely en Daniël Stellwagen, tegelijk tegen meerdere tegenstanders.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden