Met bier en worst op de staantribune

De Twaalfde Man

Zonder ermee te koop te lopen ben ik een aanhanger van de snel groeiende protestbeweging die Against Modern Football wordt genoemd. Ik ben niet tegen modern voetbal in zijn geheel, dat zou gek zijn, maar sommige aspecten roepen steeds meer weerzin op. Ik noem een WK in Qatar.

Of groepswedstrijden in de Champions League. Wedstrijden op maandagavond.

Het tv-programma Voetbal International. Wezenloze interviews na afloop van samenvattingen in Studio Sport. Sepp Blatter. De Europa League.

Kunstgras.

De VPRO zond zondag in de reeks Tegenlicht een documentaire van Nirit Peled uit, Baas in eigen club. Het ging over het verzet van Engelse supporters tegen overnames door Russische oligarchen en beheerders van hedgefondsen. Supporters van Manchester United gingen het verst en richtten een eigen club op, FC United of Manchester.

Het was aandoenlijk om te zien hoe supporters de krachten bundelen en de aanval openen op het grootkapitaal, om te voorkomen dat de identiteit van hun club wordt gejat. Het gevecht is waarschijnlijk kansloos, maar dat is dan maar zo. Als er maar verzet is.

In Nederland is het rustig. In plaats van de Gelredome te bestormen, laten supporters van Vitesse het stadion links liggen, murw gebeukt door de gladde praatjes van handlangers van duistere investeerders. De overname van ADO Den Haag door Wang Hui, een Chinees, is vooral lachwekkend, omdat het hier om een spookchinees gaat die nog geen cent heeft betaald.

In Nederland kijkt de protestbeweging vooral terug. Supporters vluchten naar vroeger, een onmiskenbare trend die, anders dan je misschien zou verwachten, niet leeftijdsgebonden is. Het hart van de retrobeweging wordt gevormd door dertigers en veertigers.

Met blogs, sites en bladen wordt tegenwicht geboden aan de uitwassen van het moderne voetbal. Vorige maand kwam het eerste nummer uit van Panenka Magazine. Het ideaalbeeld, volgens de redactie: 'Met bier en Bratwurst op de staantribune, ver verwijderd van protserige vip-lounges.'

Een ander blad, Half 3, zet deze maand een foto van de Italiaanse voetballer Gaetano Scirea ('25 jaar dood') op de cover en dook in de periode van Kees Rijvers als bondscoach. Alles is goed, zolang het maar van vroeger is.

Ze zijn met velen. Volgende week vindt in Amsterdam het tweede Total Football Festival plaats, een driedaagse die is doordrenkt met nostalgie. Op Twitter worden de hele dag door odes aan het verleden gebracht, door accounts met namen als @Staantribune, @MotherSoccerNL, @voetblah en @kentudezenog. Oude voetbalplaatjes van Panini worden massaal gedeeld.

Met vrienden bezocht ik een paar jaar geleden een wedstrijd van 1. FC Union Berlin, een club uit het oosten van Berlijn; zó ver oostelijk dat ik dacht dat we in de trein naar Polen terecht waren gekomen. Union Berlin is wat een cultclub wordt genoemd, dat wil zeggen een club die zijn eigen karakter heeft behouden en van de supporters is. Het clublied is gezongen door Nina Hagen.

Stadion An der Alten Försterei ligt in een bos. Toen de club in 2008 geen geld had om het te moderniseren, deden tweeduizend supporters het zelf. Voor de val van de Muur werden tijdens thuiswedstrijden de autoriteiten met spreekkoren geprovoceerd. De grote rivaal was Dynamo Berlin, een club die banden had met de Stasi.

In An der Alten Försterei was geen party-house te horen, maar rock, het bier had een fatsoenlijk alcoholpercentage, er waren legio worstkramen en een staanplaats kostte 10 euro. Het publiek bestond uit mannen in motorpakken, punkers, vrouwen van middelbare leeftijd, sjofel geklede bejaarden en dikke bierdrinkers. Er werd veel gerookt.

Wat we zagen, was hoe het óók kan, nog steeds. Na afloop werden we in een stampvol supporterscafé dronken met een paar nieuwe Duitse vrienden, dat was ook heel aangenaam.

Paul Onkenhout is redacteur van de Volkskrant.
Reageren?
p.onkenhout@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.