Nieuwsbreak

Meral Uslu: 'Ik ben een hele dure kankerpatiënt geweest'

'Ik heb medicijnen gekregen die 40 duizend euro per jaar hebben gekost ', zegt documentairemaakster en ex-kankerpatiënt Meral Uslu vandaag in de Nieuwsbreak. 'Als ik ze niet had gekregen, was mijn overlevingskans veel minder.'

Meral Uslu. Beeld .

Nederland betaalt vaak veel meer voor nieuwe, dure kankergeneesmiddelen dan andere Europese landen. Hoe kijkt u als (ex-)patiënt naar dit bericht?
'Ik ben zelf ook een dure kankerpatiënt geweest. Vorig jaar heb ik medicijnen gekregen die 40 duizend euro per jaar kostten. Nu is het patent afgelopen en zijn ze goedkoper geworden. Als ik die medicijnen niet had gekregen, was mijn overlevingskans veel minder. Ik vind niet dat de patiënt de dupe moet worden omdat Nederland zo slecht onderhandelt met die farmaceutische bedrijven.'

Bent u daar bang voor?
'Ik heb er van wakker gelegen dat mijn medicijnen zo duur waren, maar ik had het nodig. Aan de andere kant: ik heb mijn hele leven aan de zorgverzekering betaald. Ik vind het raar dat die medicijnen zo duur zijn, want er komen steeds meer patiënten bij. Je zou denken dat het dan juist goedkoper zou worden, omdat je meer kunt inkopen. Zo werkt de markteconomie. Ik snap niet dat Nederland het niet slimmer speelt ten aanzien van de farmaceutische industrie. Je moet een front tegen die sector vormen.'

Documentairemaakster laat eigen ziekte zien

Kijk hier de documentaire van Meral Uslu terug.

U heeft een documentaire over uw ziekte gemaakt: 'Mijn kanker'. Wat wilde u laten zien?
'Er zijn al veel films gemaakt over deze ziekte, maar nooit vanuit het perspectief van de patiënt. In mijn documentaire is de camera eigenlijk de patiënt zelf. Ik kom zelf niet in beeld, maar je ziet wel wat ik zie en meemaak, omdat ik de camera in mijn hand vasthoud. Je ziet hoeveel behandelaars ik zag en welke behandelingen ik allemaal kreeg. Chemo, bestraling, operatie: de hele mikmak is over mij heen gestort. Je kunt als patiënt eigenlijk aan niemand vertellen wat je overkomt, want je doet het alleen en je móet het alleen doen. Ik moest drie keer per week naar het ziekenhuis. In het begin nam ik de gesprekken met de artsen op om zelf te snappen wat er met mij aan de hand was. Later spoorde mijn omgeving me aan er een film van te maken.'

In de documentaire bent u inderdaad veel alleen. Wilde u er niemand bij hebben?
'Nee, die kuren onderga je gelaten. Je bent zo met overleven bezig. Elke afleiding - hoe lief die ook is bedoeld - is te veel. Ik kon ook niet goed tegen opbeurende teksten van mijn omgeving als: 'het komt wel goed', 'je overwint deze strijd'. Alsof ik daar zelf iets over te zeggen had.'

U moet nu de komende tien jaar hormonen blijven slikken.
'Gelukkig zijn die dan weer niet zo duur! Maar ik heb veel last van stemmingswisselingen. Vriendinnen hebben tegen mij gezegd: ik zou met die hormonen stoppen, om zo je leven te leiden is ook niets. Maar als je dat zegt, weet je niet wat het is om kanker te hebben. Zelfs al vermindert het de kans met één procent, ik moet het doen. Ik wil die ziekte ècht niet meer. Als ik het niet neem en het komt terug, dan vind ik dat het m'n eigen schuld is.'

Bezoekers van de open dag in het Antoni van Leeuwenhoek. Het ziekenhuis is gespecialiseerd in kankerbestrijding. Beeld anp

Ander nieuws. Het kabinet overweegt om mee te doen aan bombardementen op terreurgroep IS in Syrïe. Verstandig?
'Nederland zal wel mee móeten doen, maar of het verschil maakt, betwijfel ik. Volgens mij begint de oplossing bij Saoedi-Arabië en Iran. Zij moeten iets gaan doen. Wij kunnen dat niet vanuit Europa.

'Mijn familie komt oorspronkelijk - ik heb het dan over drie eeuwen geleden - uit Aleppo. We waren een soort nomadenvolk. Mijn vader heeft nog van die kenmerkende grijsgroene ogen. Ik heb helaas de bruine ogen van mijn moeder. Uiteindelijk zijn we terechtgekomen in oost-Turkije. Maar daar hebben twee broers een vete gekregen en heeft een broer de halve familie vermoord. Die moest toen voor straf drie provincies verderop gaan wonen. Wij zijn afstammelingen van de gewelddadige broer. Het is een spannend verhaal, mijn vader kan het nog precies navertellen.'

Minister Jeanine Hennis van Defensie bezocht afgelopen jaar de Air Task Force Middle East (ATF ME). Vanaf hun basis in het Midden-Oosten voert dit F-16-detachement luchtaanvallen uit op Iraaks grondgebied tegen IS. Beeld ap

U bent voor een nieuwe documentaire in een vluchtelingenkamp in Libanon geweest. Hoe was dat?
'Omdat ik het Midden-Oosten niet meer begreep, besloot ik om een documentaire te maken samen met Maria Mok. De film heet 'Post Beiroet' en gaat over de Nederlandse ambassade, een heel klein postje, in Libanon. We zijn drie keer in Libanon geweest. In januari gaan we de film in Beiroet monteren. De laatste keer was het er grimmiger. Je hebt vier miljoen Libanezen, maar inmiddels twee miljoen vluchtelingen. Anderhalf miljoen komen uit Syrië en er wonen nog een half miljoen Palestijnse vluchtelingen. Libanon wankelt op zijn grondvesten. Zelfs de Libanese chauffeur van de ambassade die erg solidair is met de Syriërs, hoopt dat ze weer teruggaan. Nog niet zo lang geleden werden de Libanezen onderdrukt door de Syriërs. Het ligt gevoelig.'

Waaraan merkte u dat het grimmiger werd?
'De vluchtelingen mogen niets, kunnen niets, ze zitten daar. Je ziet kinderen tot diep in de nacht bedelen. Overal zijn Syriërs. Libanon is het enige Arabische land waar alle religies samenleven - christenen, sjiieten, soennieten en druzen. De vluchtelingen zijn allemaal soennieten. Je merkt dat de balans wegraakt. Als je dat afzet tegen Nederland, waar één vluchteling al te veel is, dan denk je echt: waar zeuren wij over.'

Vluchtelingen in een van de 900 vluchtelingenkampen met Syrische vluchtelingen in de Beekaavallei in Libanon. Beeld anp

Wat vindt u verder nog belangrijk nieuws?
'Vorige week heeft de rechtbank in Assen besloten dat de twee broers Admilson en Marcos R. die terechtstonden voor drie roofmoorden in Drenthe, geen levenslang krijgen, maar dertig jaar cel en TBS. Terwijl de eis levenslang was. Het is een bijzondere uitspraak, een signaal naar de politiek. Nederland is namelijk een van de weinige landen in Europa waar levenslang ook echt levenslang is. Dat staat op gespannen voet met artikel 3 van de Europese rechten van de mens. In Nederland hebben 36 mensen levenslang opgelegd gekregen. Ik vind dat mensen altijd een perspectief op vrijlating moeten houden. Na 25 jaar zou er getoetst moeten worden of iemand weer in vrijheid kan leven in onze maatschappij of niet. De laatste keer dat een gratieverzoek werd toegewezen was in 2009 aan een terminale man die thuis kon sterven.'

Heeft u nog om iets kunnen lachen vandaag?
'Ik heb het proces tegen de twee broers een jaar lang gevolgd voor een nieuwe film. Toen vorige week oudste broer hoorde dat hij dertig jaar cel en TBS kreeg in plaats van levenslang, dacht ik: zo, je mag in je handjes knijpen. Maar hij riep na uitspreken van het vonnis: ik wíl levenslang. Hij wil blijkbaar een soort martelaar worden. Ik moest daar wel om grinniken.'

Heeft u nog een tip voor onze lezers?
'Toen ik ziek was, heb ik veel gehad aan het boek: De keizer aller ziektes. Het is een biografie van kanker, geschreven door de oncoloog Siddhartha Mukherjee. Het leest als een spannende roman.'

Dit is aflevering 621 van de dagelijkse 4 Uur Nieuwsbreak. In deze rubriek nemen we iedere dag met een interessant, bekend persoon het nieuws van de dag door.

De rechtbank van Assen tijdens de zaak van de drie zogeheten Drentse roofmoorden. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden