Mentaliteit van student is de boosdoener

Maartje ter Horst schreef (O&D, 2 november) dat er op de universiteiten veel te veel studenten zijn en het onderwijs daardoor wordt uitgehold. Ik denk dat deze redenering vrij kort door de bocht is. Een beperking van de toestroom zorgt er op zichzelf niet voor dat het kwaliteitsprobleem wordt opgelost. Na de toelating tot de universiteit zal een minimale inzet nog steeds de geldende praktijk zijn, terwijl dit juist het kern van het probleem is. In mijn optiek ligt de uitholling van het Nederlandse onderwijsstelsel aan de student zelf.


Het kwaliteitsprobleem wordt veroorzaakt door de heersende mentaliteit van studenten vandaag de dag, zijnde de welbekende zesjescultuur. Het probleem is dat een 6 onder veel studenten als een 'studententien' wordt gezien.


Het is een juiste constatering dat die financiële prikkels waar universiteiten mee te maken krijgen ongewenst zijn. Maar, als we de uitvoering van het onderwijs in acht nemen, kunnen we concluderen dat de rol van de universiteit los staat van die financiële prikkel. De universiteit heeft een deelverantwoordelijkheid in het overbrengen van kennis en expertise, maar de student is en blijft de hoofdverantwoordelijke voor zijn eigen academische ontwikkeling. En de universiteit is juist de plek bij uitstek waar studenten zelfstandig aan deze ontwikkeling van kennis en expertise kunnen werken.


Dat er tegenwoordig minder docenten zijn, zou voor de rasacademicus irrelevant moeten zijn. Deze academicus kent namelijk een hoge mate van zelfstandigheid, zoals van een universitair student ook mag worden verwacht. Wie wil, kan zich onderscheiden op de universiteit, optimaal studierendement behalen en een baan vinden. Hij of zij onderscheidt zich door bovengemiddeld te presteren, deel te nemen aan honoursprogramma's en het uitvoeren van extra-curriculaire activiteiten. Deze groep studenten bestaat gewoon.


Verder ziet Ter Horst volgens mij niet in dat de rol van de universiteit aan het veranderen is, want tegen het einde van haar opiniestuk betoogt ze de toestroom van het aantal studenten te beperken. Studeren was vroeger een privilege voor de elite en enkel voor intellectuelen. Tegenwoordig is de universiteit een platform waar op hoog niveau sprake is van kennisoverdracht aan een verscheiden groep studenten. Waarom zou men deze kundige kennisoverdracht willen beperken tot enkel de intellectuele upper class? De universiteit is en blijft een intellectuele broedplaats, tegenwoordig is deze alleen meer toegankelijk en dat resulteert in maatschappelijke verrijking.


Het is niet het overschot aan studenten dat de kwaliteit van het Nederlands onderwijs negatief beïnvloedt, de mentaliteit van de studenten is de boosdoener. Deze mentaliteit zal niet veranderen op het moment dat de toestroom naar de universiteit wordt beperkt. Er moet iets gebeuren, een goed begin zou zijn de zesjescultuur in de ban te doen. Een mentaliteitsverandering is een essentiële voorwaarde om het Nederlandse onderwijs te verbeteren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden