Mensen hebben de neiging tegen hun eigen belang te stemmen. Boeren ook

Aflevering 188: niet alleen de natuur komt als verliezer uit de strijd op de wereldmarkt, de boeren zelf ook.

Beeld Studio V, met dank aan Reisboekhandel Pied à Terre, Amsterdam

Iedereen ziet wat hij denkt. Ik kreeg de neiging om te stoppen op de snelweg om een foto te maken van een SGP-bord in een kale akker. Immense leegte, geen boom, geen sloot, geen akkerrand, geen schepsel Gods te zien. Als de wereld er zo uit moet zien, dacht ik, dan wordt het hiernamaals vanzelf aantrekkelijk. Even verderop dezelfde aanvechting bij een VVD-poster ('Minder lasten, minder regels') in een raaigrasvlakte. Een foto maken en dan publiceren met de tekst: dit zegt alles.

Maar dat is een vergissing. Want we leven in parallelle werelden. Waar ik natuur-, landschap- en milieuvernieling zie, en overproductie en gesubsidieerde concurrentievervalsing, en idiote vervoersstromen, roofbouw en bodemuitputting, zien anderen orde, regelmaat en een landbouw die op glorieuze wijze, onder aanvoering van onze landbouwuniversiteit, de natuur overwint en de wereld voedt, zo ongeveer zoals het in deze krant wordt voorgesteld in de themareeks De Voedselzaak. Die mensen zullen bij die foto denken: mooi toch?

Mensen hebben de neiging tegen hun eigen belang te stemmen. Boeren ook. Een stem voor SGP, VVD of CDA betekent verder met de race naar de bodem. Produceren voor de wereldmarkt tegen dumpprijzen. Daardoor zullen negen van de tien boeren op tamelijk korte termijn op de fles gaan.

Lees verder onder de foto.

Caspar loopt

Caspar Janssen loopt een jaar lang door Nederland en brengt al doende het landschap in kaart, en daarmee de planten, dieren, mensen en kwesties van het Nederlandse land.

Lees hier de eerdere afleveringen.

Campagne 2018. Beeld anp

Maar liever onder aanvoering van SGP, VVD of CDA ten onder dan 'links' of 'groen' stemmen. Terwijl boeren toch de enige beroepsgroep in Europa vormen met een basisinkomen, dankzij 'links'. En het zijn de linkse en groene partijen die pleiten voor fatsoenlijke prijzen voor fatsoenlijke producten.

Dat de Nederlandse landbouw radicaal anders moet, weet inmiddels bijna iedereen. Verandering zal moeten komen van verlichte CDA'ers en VVD'ers, en wellicht een minister van de Christen Unie. Oud-minister van Landbouw Cees Veerman (CDA) hield vorige week een verstandig verhaal. In Heerenveen zei hij: 'Grondgebonden boeren, met het in acht nemen van de natuur, daar ligt de oplossing.' Over die grondgebondenheid zei Veerman: 'Gewoon hectares en staarten tellen.' Dat is dynamiet. Dat betekent: veel minder koeien.

Zie je wel, reageerde een boer op de website van vakblad De Boerderij, die Veerman is eigenlijk links.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.