Memoires

Zodra Engelse politici klaar zijn met hun politieke carrière, gaan ze een boek schrijven over hun politieke carrière – en soms meer dan één....

Onze Londense correspondent Gert-Jan van Teeffelen schreef gisteren over de herinneringen van Peter Mandelson, een man zonder scrupules en met een uitermate vals en verraderlijk karakter – The Third Man, Life at the Heart of New Labour is dus ongetwijfeld zeer de moeite waard.

Aan bedekte termen hebben we niks, aan verhullen ook niet, noch aan fatsoen of loyaliteit. Dat leidt tot zaaddodende politieke pillen zonder kraak of smaak. Politieke memoires dienen genadeloos openhartig te zijn en dodelijk voor de erin beschreven voormalige collega’s, anders is er niks aan.

Vandaar ook, dat het genre zo bloeit in Groot-Brittannië. Daar heerst in politieke kringen nog altijd de wrede en nietsontziende mores van de elitaire kostschool.

De mooiste memoires zijn nog altijd die van wijlen Alan Clark, staatssecretaris onder Margaret Thatcher. Die beschrijft in zijn Diaries openhartig hoe hij tijdens kabinetsoverleg stiekem naar de enkels van de premier gluurt, daar geweldig opgewonden van raakt en zich verliest in erotische fantasieën – discretie is de dood in de pot.

Mandelson schrijft onbekommerd op wat Tony Blair over zijn opvolger Gordon Brown opmerkt: een man die zich schuldig maakte aan ‘de laagste vorm van bedriegerij’ – ‘skulduggery’: bedriegen op z’n allerachterbakst. Kom er maar eens overheen, in je eigen politieke testament. Brown is daar druk mee bezig, en hij zal alle remmen los moeten gooien om terug te slaan. Dus dat wordt genieten.

Ook Blair is klaar met zijn versie van de waarheid. Begin september verschijnt A Journey: My Political Life, zijn 800 pagina’s tellende autobiografie. Een mooie aanvulling op het werk van Mandelson, het eerdere boek van zijn echtgenote Cherie (Speaking for Myself: My Life from Liverpool to Downing Street), de dagboeken van Blairs spindoctor Campbell (The Blair Years) en diverse andere memoires van Labour-politici uit de Blair-jaren.

Zelfs Margaret Thatcher, bijna 85 inmiddels, weet van geen ophouden. Na The Downing Street Years (912 pagina’s) en The Path tot Power (656 pagina’s) verschijnt over een paar weken deel drie van haar memoires, The Autobiography (832 pagina’s).

De vraag is natuurlijk al vaker gesteld: waarom kennen wij al dat verrukkelijks niet? Waarom hebben Ruud Lubbers en Wim Kok nog altijd hun memoires niet geschreven?

Dat heeft in elk geval een financiële oorzaak. Nederlandse uitgevers kunnen niet de miljoenen betalen die de Engelstalige neertellen voor de politieke autobio. Daarom zag een man als Wim Kok zich genoodzaakt bij te klussen als commissaris van diverse bedrijven en ontbrak het hem aan tijd om persoonlijke politieke geschiedschrijving te plegen.

Dat moet hoognodig veranderen. Wij willen ook openhartige memoires. Desnoods moet daarvoor een staatsfonds in het leven worden geroepen. Zodat Jan Peter Balkenende ons kan vertellen welke achterbakse types en klaplopers hem het regeren onmogelijk maakten en Wouter Bos de stofzuiger even kan laten staan en de pen ter hand kan nemen voor duizend pagina’s bloedstollende openhartigheid.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden