Melkert neemt in plan groot deel FNV-ideeën over

Er is een andere aanpak noodzakelijk 'voor mensen die niet via het instrument van het activerend arbeidsmarktbeleid aan de slag kunnen'....

Van onze verslaggever

Thom Meens

AMSTERDAM

Volgens de minister snijdt het mes aan twee kanten. De kans op een echte baan neemt toe en zo niet, dan wordt in ieder geval voorkomen dat deze werklozen in een isolement terecht komen. De minister stelt wel als voorwaarde dat de gemeenten die willen experimenteren met werken met behoud van uitkering kunnen aantonen dat er geen sprake is van budgetvervalsing.

De werklozen mogen niet worden ingezet om werk te doen dat nu nog uit het gemeentebudget wordt betaald. Ook moet verdringing van ander werk in de marktsector worden voorkomen, meldt de minister. Werklozen die na een project kans hebben op een betaalde baan, kunnen worden verplicht tot werkzaamheden, op anderen mag alleen zachte dwang worden uitgeoefend.

Het plan van Melkert betekent een verdere uitwerking van plannen van zijn voorganger Wallage, die vorig jaar aan onder meer de gemeente Deventer liet weten dat hij wel ruimte zag voor experimenten op beperkte schaal. Later meldden zich ook andere gemeenten (waaronder Den Haag) aan voor een proefperiode.

Melkert neemt in zijn werkgelegenheidsplan grotendeels de suggestie over van de vakcentrale FNV om met uitkeringsgeld nieuwe banen te creëren. De FNV presenteerde vorig jaar een plan voor instroompools. In plaats van mensen met behoud van een uitkering te laten werken, moet je de uitkeringen gebruiken om banen te scheppen, stelde de FNV in de nota Tegen de stroom in. Kansarme werklozen zouden een baan moeten krijgen in een instroompool die hen vervolgens uitleent aan werkgevers. Na drie jaar zou de werkloze moeten doorstromen naar een vaste baan of uit de pool moeten verdwijnen.

Melkert heeft van meet af aan gezegd dat hij de termijn van drie jaar te lang vindt, maar hij zei tegelijk dat onorthodoxe wegen bewandeld moeten worden om de langdurige werkloosheid te bestrijden. Inzetten van uitkeringsgeld om banen te creëren en werken met behoud van uitkering horen daar ook toe. Melkert kiest wel voor een kortere termijn van maximaal twee jaar.

Bij de werkgevers in Nederland bestaat veel weerstand tegen werken met behoud van uitkering en ook tegen het FNV-plan. Het KNOV (tegenwoordig MKB-Nederland) zei vorig jaar na de presentatie van de FNV-plannen dat het scheppen van nieuwe bedrijvigheid met behulp van uitkeringsgeld leidt tot concurrentievervalsing. 'Als de overheid het toezicht op gebouwen en parken wil uitbreiden, moet ze daarvoor maar geld reserveren op de begroting', aldus het KNOV.

De werkgeversorganisaties VNO en NCW hebben eenzelfde standpunt. Als Melkert echt mensen aan de slag wil helpen en banen wil creëren, moeten de loonkosten, het minimumloon en het niveau van de uitkeringen omlaag. Dat heeft meer effect dan werken met behoud van uitkering, aldus VNO en NCW.

Die houding maakt de experimenten er niet gemakkelijker op, want Melkert meldt expliciet dat de projecten 'voldoende draagvlak moeten hebben bij instanties als de Kamer van Koophandel, de regionale arbeidsvoorziening en werkgevers- en werknemersorganisaties'. Dat draagvlak zal zeker bij de werkgevers niet groter worden, omdat de minister niet precies aangeeft hoe de kans op een vaste baan moet worden beoordeeld bij de experimenten.

Overigens moet de minister nog wel een bepaling opnemen in de herziene bijstandswet die werken met uitkering mogelijk maakt. De nieuwe wet ligt op dit moment bij de Eerste Kamer. Op zijn vroegst kunnen de experimenten in januari 1996 beginnen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden