Melancholiek en geestig Kooibos beleeft te abrupte ontknoping

Kooibos van Bouke Oldenhof. Regie: Matthijs Rümke. Theater Bellevue Amsterdam, 16 april. Herhaling: t/m 2 mei. Van 14 t/m 17 mei in Theater a/d Rijn, Arnhem....

Waarom er nooit iemand op bezoek komt, wil de jongste broer weten. Omdat er niemand meer bij kan, antwoordt de oudste broer. Na Rolbrug en Hanebuurt schreef Bouke Oldenhof opnieuw een toneelstuk over een kleine dorpsgemeenschap die het moderne leven lang buiten de deur heeft weten te houden. Siemen, de jongste broer uit Kooibos, wijst naar de benzinepomp in de verte. 'Héle goeie benzine hebben ze daar', zegt acteur Joep Onderdelinden met een ernstig gezicht. Er klinkt trots in door, helemaal achterlijk zijn ze niet in het huizenrijtje Kooibos. Maar voor wie die benzine bedoelt is? De auto's rijden heel hard voorbij, en zelf blijft Siemen het liefste thuis.

Van dat huis maakte vormgever Henk Kraayenzank een soort uitvergrote schoenendoos, beschilderd met heldere, zomerse kleuren. In het plafond van de doos heeft hij een paar rafelige gaten gestoken. Dat was nodig voor de belichting: van bovenaf schijnen er spots door de gaten. Tegelijk verbeelden die gaten het lekkende dak van het verweerde huisje.

Een bank is het enige meubel in dit schoenendoos-huis. Daar zitten de beide broers op, met in het midden hun oude moeder. Er kan inderdaad niemand meer bij. Pas als moeder dood is, komt er ruimte vrij voor een andere vrouw in het leven van de vrijgezelle broers. Een jonge Russische vrouw doet haar intrede, die zich voor geld naar Nederland heeft laten halen. Actrice Wimie Wilhelm speelt de moeder én de Russische Lilia. Die dubbelrol benadrukt mooi de overeenkomst tussen de beide personages. Ze zijn bijna identiek gekleed, en nemen in het besloten huishouden precies dezelfde plek in.

Regisseur Matthijs Rümke bewijst opnieuw dat hij veel gevoel heeft voor de humor en de poëtische eenvoud in de teksten van Oldenhof. Zijn zorgvuldige mise-en-scène toont iedere kleine verschuiving in de microkosmos op het toneel. Als Liliane op de bank van plek ruilt met Siemen, en ze dus dichter bij de ene broer zit dan bij de andere, is het meteen duidelijk dat het evenwicht in huis voorgoed is verstoord. Met een jonge vrouw willen vrijgezelle mannen toch andere dingen dan met hun moeder.

Met hun droge, licht karikaturale spel maken de drie acteurs Kooibos tot geestige en melancolieke theatrale vertelling. Alleen de ontknoping van het drama gaat veel te snel, alsof de schrijver aan het einde in tijdnood is gekomen. Het had nog veel langer mogen duren dan dat korte lunchpauze-uurtje.

Marijn van der Jagt

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden