Meesterzet of brute onthoofding hockeyteam?

VAN ONZE VERSLAGGEVER ROBÈRT MISSET

Alsof Rinus Michels in januari 1974 tegen Johan Cruijff zou hebben gezegd dat hij afviel voor het WK in Duitsland. En dat bondscoach Bert van Marwijk er in één adem aan toevoegt dat hij de doelpunten van Klaas-Jan Huntelaar straks niet nodig heeft op het EK in Polen en Oekraïne. Zo zal de verbanning van steraanvaller Teun de Nooijer en strafcornerschutter Taeke Taekema uit de Nederlandse hockeyploeg worden uitgelegd.

Zes maanden voor de Spelen van Londen heeft bondscoach Paul van Ass twee mutaties doorgevoerd, die in de hockeywereld aanvoelen als een aardschok. Moed kan de 50-jarige Van Ass daarbij niet worden ontzegd, want hij is de eerste coach die het aandurft om De Nooijer met vervroegd pensioen te sturen. En met de als verdediger immer omstreden Taekema wisten ook zijn voorgangers zich zelden raad.

De beeldspraak van de verbaal begaafde Van Ass bij de presentatie van zijn selectie voor de trainingsstages in Alicante en Australië was even treffend als pijnlijk. Hij had twee bomen gekapt om het ontluikende groen eromheen meer licht te gunnen. Van Ass deed meer: hij haalde twee boegbeelden van het Nederlandse hockey van hun sokkel. Maar de timing van zijn besluit is op zijn minst discutabel.

Vorige maand was Taekema voor de Champions Trophy in Nieuw-Zeeland nog tot aanvoerder benoemd. Van Ass had De Nooijer de aanvoerdersband juist ontnomen, opdat hij in alle vrijheid zijn meerwaarde kon tonen. Voor zijn laatste kunstje in Londen moest De Nooijer niet door randzaken worden gehinderd, zei Van Ass. De status van de twee routiniers leek zo kort geleden onomstreden.

Toch worden juist zij afgerekend op de tegenvallende derde plaats bij de Champions Trophy, die de olympische missie van de hockeyers ongeloofwaardig maakte. Taekema degradeerde tot zijn verbijstering met één paukeslag van aanvoerder tot balling. De Nooijer dreigt het gedroomde afscheid na zijn vijfde Spelen op rij sinds Atlanta '96 te worden onthouden.

Marc Lammers hield op Twitter een slag om de arm. De voormalige bondscoach van het Nederlandse vrouwenteam sprak van een klassieke coachtruc om de oude garde op scherp te zetten. Ze mochten lekker thuis bij de kinderen blijven als hun teamgenoten zich aan de andere kant van de wereld in het zweet werkten. Maar voor de Spelen van Londen sluiten ze keurig weer aan.

Van Ass ziet slechts een theoretische ontsnappingsclausule als het team zonder zijn vedetten stuurloos blijkt. Op de Champions Trophy constateerde hij echter dat de twee dertigers de progressie van de talenten belemmerden. De Nooijer zou in zijn imposante carrière te weinig het verschil hebben gemaakt. En een leider heeft de beste hockeyer aller tijden nooit willen zijn.

Taekema is zonder zijn strafcorner een beperkte verdediger, die ook in Nieuw-Zeeland te vaak werd uitgespeeld. En als die corner niet loopt, zoals bij de Champions Trophy, kan Taekema zich niet onderscheiden. Van Ass bezwoer dat hij geen paniekmaatregel heeft genomen. De elitegroep in de selectie kreeg ook na het EK van hem al matige rapportcijfers.

Van Ass biechtte later in de Volkskrant op dat hij serieus had overwogen om De Nooijer niet voor het EK te selecteren. Zonder de destijds geblesseerde aanvoerder had de nationale ploeg zowel Duitsland als Australië verslagen. Maar de wetenschap dat het slechts oefenduels betrof, weerhield Van Ass nog van een drastische ingreep. Op het EK in Mönchengladbach was Nederland frivool én kwetsbaar, zoals Duitsland in de finale genadeloos onderstreepte.

Het was logischer geweest als de bondscoach Taekema en De Nooijer na dat toernooi de wacht zou hebben aangezegd. De nieuwe lichting had dan nog een jaar de tijd gekregen om te rijpen voor de Spelen. De nu door Van Ass vastgestelde generatiekloof was immers al enige tijd zichtbaar. Pressie van buitenaf zal dan ook zeker hebben meegespeeld bij de brute onthoofding van de nationale ploeg.

Na de Champions Trophy in Auckland stelde Van Ass haastig de doelstelling bij voor het team, dat geen finale kan winnen. Olympisch goud was volgens hem niet realistisch voor de nummer 3 van de wereld. Het lijkt een noodsprong om te gokken dat Nederland - zonder twee van de vier bepalende spelers uit het door Van Ass bedachte platform 1 - nu wel tot de ultieme machtsgreep in staat is.

Met een riskante meesterzet wekt de coach zonder diploma de indruk dat hij zich in het nauw gedreven voelt. Zijn kop mag eraf als zijn filosofie in Londen niets oplevert, aldus Van Ass. Door twee oude eiken te kappen op basis van een ongewis bestemmingsplan, heeft hij zijn hoofd al in de strop gelegd.

Teun de Nooijer (35).

445 interlands 217 doelpunten.

2x olympisch goud (1996 en 2000)

wereldkampioen (1998)

Europees kampioen (2007).

Taeke Taekema (31)

240 interlands 220 doelpunten

olympisch zilver (2004)

2x derde op WK (2002, 2010)

Europees kampioen (2007)

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden