Meesters op asfalt en ijs, op ijzers en wieltjes

Michel en Ronald Mulder (26) nemen het al hun hele leven tegen elkaar op, zowel op de skeeler als op de schaats. Dit weekeinde zijn ze in Thialf actief op de NK afstanden. Op de 500 meter zijn de broers doorgedrongen tot de wereldtop. 'We gunnen elkaar iets.' Door

Zelfs moeder Mulder haalt haar tweeling door elkaar. Is het Ronald of is het Michel ? Atletische lichaamsbouw, wakkere oogopslag, verwaaide haardos, vleugje Overijssel in de tongval, zeldzame aanleg voor schaatsen en skeeleren.

Eén ei, twee kampioenen.

Het zijn nette jongemannen, gereformeerd, regelmatige bezoekers van de Opstandingskerk van dominee Noordzij in Zwolle. Ze kunnen hun haar niet knippen zonder te denken aan Simson. Soms laten ze hun lokken expres tot over hun ogen groeien om hun kracht niet kwijt te raken. Ze lachen verontschuldigend bij de bekentenis.

Zes jongens waren er thuis in Zwolle. Allemaal schaatsten en skeelerden ze. Het begon met een doktersadvies aan de tweede broer. Die werd het ijs opgestuurd om zijn zwakke enkels te versterken. De rest ging mee naar het kunstijs van Deventer, ook de jonge tweeling. Ze hadden geen keus. De hele familie ging mee in het Mitsubishi-busje.

Zij bleken het meeste talent te hebben. Michel werd in maart op de 500 meter tweede bij de WK afstanden, op 0,01 seconde van het goud. Ronald werd in 2011 Nederlands kampioen op dezelfde afstand en werd bij de WK afstanden zesde.

De 26-jarige schaatsers zijn met hun persoonlijke records nog een halve seconde verwijderd van het wereldrecord (34,03), maar ze durven te dagdromen van een olympische stunt in Sotsji, in 2014.

Ronald:

'We hebben nog een wedstrijdje lopen hè?'

Michel:

'Wie de eerste 33-er rijdt?'

Ronald:

'Wat helemaal mooi zou zijn: olympisch goud met de eerste 33-er.'

Michel:

'Of de laatste rit van de olympisch finale tegen elkaar. Het mooiste is als we dan dezelfde tijd rijden en samen olympisch kampioen worden.'

Ronald:

'Nou, dat zijn dromen natuurlijk.'

De 500 meter is de enige individuele schaatsafstand waarop een Nederlander nooit olympisch goud won. Toch leidt de tweeling niet aan wanen. Nu ze allebei tot de wereldtop behoren, zullen ze regelmatig tegen elkaar schaatsen. Hun duels zijn al eerder vreemd uitgepakt.

In 2006, bij hun debuut tijdens de NK sprint, reden ze de 500 meter tegen elkaar. Ze finishten in Assen exact gelijk, in 37,87, tot hilariteit van de toeschouwers. Ze mochten meteen opdraven bij Mart Smeets.

Op skeelers is iets soortgelijks gebeurd. Ze behoren beiden tot de wereldtop in het inline-skaten, een sport die wereldwijd in meer landen op hoog niveau wordt beoefend dan schaatsen. Michel werd de afgelopen zomer in Italië op de 500 meter wereldkampioen, als eerste Nederlandse sprinter. In hetzelfde stadje pakte Ronald in 2010 de Europese titel op de 500 meter, met een nipte voorsprong op zijn tweelingbroer.

Hoe ze uit elkaar te houden? Voor het publiek, moeder incluis, scheelt het dat de broers verschillende trainers en sponsoren hebben. Ze dragen andere tenues. Ronald rijdt sinds vorig jaar bij Jac Orie, Michel is trouw gebleven aan hun ontdekker Gerard van Velde.

Onder Van Velde, de olympisch kampioen op de 1.000 meter van 2002, haalden de sprinters bijna anderhalve seconde van hun toptijden op de 500 meter af. Ronald heeft 34,52 staan, Michel: 34,66.

De keuze voor verschillende trainers maakte een einde aan hun parallelle levens. Na dezelfde basisschool (een klas overgeslagen) en middelbare school studeerden ze af aan de academie voor lichamelijke opvoeding. Ze traden in dienst bij Sportservice Zwolle, waar ze kinderen uit achterstandswijken aan het sporten probeerden te krijgen.

De splitsing verliep zonder afgunst. Ronald lichtte Michel als eerste in over het aanbod van Orie, anderhalf jaar geleden. Die begreep de situatie. Ronald was in 2010 razendsnel doorgestoten naar de Nederlandse top. Hij werd vierde bij de WK sprint en elfde op de olympische 500 meter. Michel leek te stagneren. Hij was veroordeeld tot kleine Nederlandse wedstrijden.

Michel:

'Het niveauverschil was in die tijd groot. Ik bleef thuis, hij ging naar de Spelen. Wie ben ik dan om hem in de weg te zitten?'

Ronald:

'Ik heb het met Orie nooit gehad over het aantrekken van ons beiden. Ik zou het top vinden als Michel erbij zou komen, maar schaatsen is een individuele sport. Ik kreeg de kans en heb hem gegrepen.'

Het was niet voor het eerst dat hun ontwikkeling niet gelijk opging. In hun tienertijd was het precies andersom. Michel stak enkele jaren flink boven Ronald uit bij het schaatsen en skeeleren. Hij was een paar kilo zwaarder en kon in trainingen meer werk verzetten.

Ronald:

'Ik ging zelfs voor mezelf trainen. Ik dacht: ik moet bijsterken. Als je klein bent, denk je dat een training het verschil kan maken.'

Ze geloven dat ze in hun jeugd veel baat hebben gehad bij hun onderlinge competitie. Ze weten niet beter of ze deden wedstrijdjes. Wie het eerst uit de auto bij de voordeur was, of het eerst bij de lantaarnpaal op de hoek. Ze belandden geregeld in de tuin van de buurvrouw als ze op de fiets of op skeelers uit de bocht vlogen.

In de sport konden ze hun tomeloze energie kwijt. Omdat ze het liefst elke week een wedstrijd rijden, was de combinatie van skeeleren en schaatsen een uitkomst. De afwisseling van asfalt en ijs, van wieltjes en buizen, is hun tweede natuur geworden. Maar hun talent voor beide disciplines is uitzonderlijk, zeker op de sprintafstanden. Wereldwijd combineert niemand de sporten op topniveau.

Ronald en Michel genieten van de cultuurverschillen tussen de sporten. Bij skeeleren draait het niet om tijden, maar om competitie tussen vier of meer rijders. Er wordt op de weg gereden en op een piste van wisselende lengte (van 166 tot 250 meter). De sprintwedstrijden tellen meerdere ronden, uitmondend in een finale. Omkleden op straat is normaal.

Michel:

'Bij de WK skeeleren in Italië moesten we vanwege slecht weer vijf keer rijden in twee uur. Er is niemand die daarover klaagt. In schaatsen komt de coach me vertellen dat ik om 16 minuten over 4 moeten rijden, dus dat ik om 16 over 3 de baan op moet. En dat is ook fijn.'

Ronald:

'Schaatsen is echt een individuele sport. Je rijdt tegen de klok. Met skeeleren ben je met meer mensen in de baan, dus je bent ook afhankelijk van wat zij doen.'

Michel:

'Skeeleren is no-nonsense, je niet druk maken over schema's of over je materiaal. Je moet het zelf uitzoeken. Omdat langebaan professioneler is, ga je er als sporter snel vanuit dat alles voor je wordt geregeld. Ik ook.'

Ronald:

'Schaatsen is profsport, maar soms moet je niet vergeten waar het om gaat. Of je nu op een Gazelle-fiets rijdt of op een of ander duur merk, maakt in wezen niks uit. Maar in Nederland vinden we dat als schaatsers allemaal best belangrijk.'

De ervaring in beide sporten heeft Michel afgelopen jaar aan WK-medailles geholpen, denkt hij. In Heerenveen, bij de WK afstanden, liet hij in de laatste bocht van de 500 meter een klassiek staaltje skeelertechniek zien. Hij moest enkele slagen laten lopen vanwege zijn hoge snelheid en hield beide ijzers op het ijs, iets wat hij in de veel krappere skeelerbochten noodgedwongen vaak doet. Daardoor vloog hij in Thialf de bocht niet uit en pakte hij de zilveren medaille.

Ronald bleef wel schaatsen, maar hij kon de binnenbocht niet houden en verloor kostbare tijd door extra meters te maken in de buitenbocht.

Bij de WK skeeleren bemachtigde Michel juist goud op de 500 meter dankzij zijn kennis als schaatsprof. De weg in Italië was nat. Door het water liepen de lagers van de wieltjes vast. Hij moest vijfmaal rijden. Na elke ronde liet hij zijn skeelers uit elkaar halen en de lagers schoonmaken. Dat deed geen van zijn concurrenten.

Michel:

'En in de finale rij ik op de laatste 100 meter iedereen voorbij. Dat is ervaring uit het schaatsen. Je leert hoe je zo goed mogelijk aan de start verschijnt.'

Met zijn medailles bij de WK afstanden en de WK skeeleren heeft Michel na twee jaar zijn achterstand op Ronald ongedaan gemaakt. Hij is hem zelfs voorbijgestreefd. Het is de broers niet ontgaan dat Michel beter is geworden nadat Ronald had gekozen voor een andere trainer. Een sluitende verklaring hebben ze niet voor die ontwikkeling.

Voelt Michel zich vrijer zonder Ronald in de buurt? Is zijn eerzucht aangesproken omdat hij geen transfer maakte naar de destijds nog hoger aangeslagen ploeg van Jac Orie? Maakt Gerard van Velde het verschil? Of is het omdat ze als eeneiige tweeling altijd aan elkaar gewaagd zullen zijn, vanwege hun genen?

Ze hebben zich samen weleens laten testen bij een sportpsycholoog. Ze bleken veel gemeen te hebben, maar er waren ook verschillen. Ronald is rationeler, Michel gevoeliger.

Ronald:

'Er is weleens gezegd dat Michel mentaal niet zo goed is. Ik was de killer in wedstrijden, hij niet. Gelukkig is afgelopen jaar wel gebleken dat dit niet zo is.'

Michel:

'De psycholoog zei een keer tegen mij: jij presteert het beste als je met je rug tegen de muur staat, als het moet gebeuren. Zo heb ik me wel een beetje gevoeld, nadat Ronald was weggegaan. Het was onzeker of er een ploeg zou zijn. Ik ben toen van Zwolle verhuisd naar Heerenveen, ik ben me professioneler gaan gedragen, ik heb andere ploeggenoten gekregen. En het is gaan lopen.'

Of zou het simpelweg aan de schaatsen liggen? Vorig jaar was Michel ontevreden over zijn materiaal. Ronald had nog een paar ijzers die hem niet aanstonden. Hij schonk ze aan zijn broer, die vervolgens sneller dan ooit reed en bijna wereldkampioen werd.

Ronald:

'Ik dacht op een gegeven moment wel: ik wil die buizen terug.'

Michel:

'Ik reed er meteen heel snel op. Ik weet nog dat je belde: hoe doe je dat op die klotenbuizen? Maar ik rij er dit jaar mooi weer op.'

Ronald:

'Ik wil ze eigenlijk nog steeds terug! Nee, hoor. Hieraan zie je dat we broers zijn. We zijn concurrenten, maar we zijn ook gewoon broers. We gunnen elkaar iets.'

Verschil moet er zijn

De verschillen tussen de tweeling vallen in het niet bij de overeenkomsten. Michel, die tien minuten eerder is geboren dan zijn broer, is drie centimeter kleiner dan Ronald (1.83 meter om 1.86). Michel heeft iets grotere voeten dan Ronald (maat 42 om maat 41). Ook hun IQ-score is niet identiek: Michel heeft 128 punten, Ronald 129.

Beide broers hebben dezelfde diploma's, tot de academie voor lichamelijke opvoeding aan toe. Op de basisschool hebben ze een klas overgeslagen, nota bene na een jaar waarin ze ernstig ziek waren. Ronald lag na een kwikvergiftiging zes weken in het ziekenhuis, Michel acht. Hun tandarts had zelf gemaakte vullingen in hun kiezen geplaatst, waaruit kwik lekte.

De broers vinden dat hun schaatstechniek verschilt. Ronald zou op het rechte stuk 'smaller' rijden dan Michel, die wijdere slagen zou maken. Maar de overeenkomsten vallen meer op. Ze hebben een hoog bewegingstempo dat energiek oogt: ze hebben meer weg van Erben Wennemars dan van Jan Bos. In de bochten hanteren ze een hoog ritme, een gevolg van skeeleren op krappe baantjes.

Op de Nederlandse ranglijst aller tijden van de 500 meter staat Ronald derde met 34,52 seconden, achter recordhouder Jan Smeekens (34,40) en Hein Otterspeer (34,48). Michel staat zesde, met 34,66, vlak achter Stefan Groothuis (34,55) en zijn coach Gerard van Velde (34,59).

Titel voor Michel

Michel Mulder heeft vrijdag de 500 meter gewonnen bij de NK afstanden, twee jaar nadat zijn tweelingbroer Ronald dezelfde titel pakte. De sprinter won de afstand tweemaal, in 34,96 seconden en 34,98. Hij was de enige schaatser die onder de 35 seconden dook en is de eerste Nederlandse kampioen die de titel veroverde met twee 34-ers. Ronald eindigde als vierde, achter Jan Smeekens en Hein Otterspeer. De Mulders hebben bij de laatste vier NK's afstanden op de 500 meter dezelfde medailles gewonnen. Ronald werd in 2010 tweede en zegevierde in 2011. Michel werd vorig jaar tweede, de opmaat voor de winst van gisteren.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden