Meesten willen ooit weer terug naar huis

In 2000 bepaalde de algemene vergadering van de Verenigde Naties dat 20 juni Wereldvluchtelingendag werd. ‘Het doel is om de miljoenen vluchtelingen die gedwongen werden hun huis te ontvluchten, onder de aandacht van het brede publiek te brengen’, zegt Gilles van Moortel, woordvoerder van de UNHCR voor de Benelux...

In Europa, zegt hij, wordt vaak gedacht dat die miljoenen vluchtelingen allemaal naar het Westen willen komen, maar dat is niet waar. De meeste vluchtelingen willen, als het er weer veilig is, terug naar huis.

Je moet bovendien, zegt Van Moortel, een onderscheid maken tussen migranten die naar Europa proberen te komen om er tijdelijk te werken en mensen die gevlucht zijn voor het geweld in hun land.

Jonge migranten die met wankele bootjes Europa proberen te bereiken, zijn géén vluchteling; mannen, vrouwen en kinderen die voor geweld een nabijgelegen landsgrens overtrekken, zijn dat wél. Van die laatste categorie blijft meer dan 90 procent vluchteling in de eigen regio.

Afghanen in kampen in het nabijgelegen Pakistan, Congolezen in Burundi, Somaliërs in Kenia, Birmezen in Thailand. Het merendeel van deze vluchtelingen, zegt Van Moortel, hoopt ooit te kunnen terugkeren naar hun moederland.

Van Moortel: ‘Zuid-Soedanezen die naar Kenia of Oeganda zijn gevlucht, zijn we de laatste maanden weer gaan terugbrengen naar Soedan.’

Een zeer klein percentage vluchtelingen kan aanspraak maken op resettlement (hervestiging). Zij kunnen vanwege het ontbreken van perspectieven in de regio (onveiligheid, medische redenen, alleenstaande vrouwen), na UNHCR-onderzoek permanent worden opgenomen in de VS, Canada, Noorwegen, IJsland en een aantal EU-landen.

Dat gaat overigens mondjesmaat. Van de 27 EU-landen zijn er zeven die jaarlijks een quotum vluchtelingen opnemen. Nederland heeft toegezegd in een periode van drie jaar 1.500 vluchtelingen, die nu in VN-kampen zitten, op te nemen. De EU kent (nog) geen gemeenschappelijk asielbeleid waar staatssecretaris Albayrak van Justitie voorstander van is.

Een asielzoeker heeft nu veel meer kans in Finland of Denemarken dan in Slovenië of Griekenland, landen die aanvragen steevast afwijzen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden