Meer profijt medicijnen arme landen

Ranglijst blijkt farmaceutische bedrijven te stimuleren om het beter te doen dan de concurrentie.

AMSTERDAM - De farmaceutische industrie doet beter haar best om medicijnen beschikbaar te maken voor burgers in arme landen. Uit de Access to Medicine Index, die vandaag voor de derde keer wordt gepubliceerd, blijkt dat de grote farmaceutische bedrijven steeds meer met elkaar wedijveren om een plek bovenaan de ranglijst.

GlaxoSmithKline scoort net als in 2010 het best op de lijst. De farmaceutische bedrijven worden afgerekend op criteria als het verlagen van prijzen voor geneesmiddelen in ontwikkelingslanden, investering in onderzoek naar vergeten tropische ziekten, bescherming van intellectueel eigendom en donatieprogramma's. Opvallende nieuwkomer in de top is Johnson & Johnson. Het bedrijf is van de negende naar de tweede plaats gestegen, mede dankzij de overname van de Nederlandse vaccinmaker Crucell en de ontwikkeling van medicijnen en diagnostische testen tegen multiresistente tuberculose.

Volgens initiatiefnemer Wim Leereveld, die de tweejaarlijkse index in 2008 voor het eerst publiceerde, toont deze derde ranglijst de invloed van de index. 'Johnson & Johnson heeft zijn strategisch beleid echt aangepast om in de topvijf te kunnen belanden. Ze wilden niet onderdoen voor de concurrent die wel zijn sociale verantwoordelijkheid neemt. Je ziet dat die druk nu zijn vruchten afwerpt. De groep van bedrijven die voor de troepen wil uitlopen, wordt steeds groter.'

De twintig grootste farmaceutische bedrijven, die samen 90 procent van de markt in handen hebben, hebben volgens Leereveld allemaal vooruitgang geboekt. Op verschillende terreinen zijn uitschieters. Zo heeft Novo Nordisk grote stappen gemaakt in het verlagen van de prijs van medicijnen door die aan te passen aan de verschillende doelgroepen in en binnen landen. Pfizer wordt geprezen om de toegankelijkheid van aids- en hiv-medicatie in arme landen, Sanofi voor de bestrijding van tropische ziekten als leishmaniasis.

Pfizer is niet ontevreden over de elfde plaats op de ranglijst. 'Natuurlijk hoop je op een hogere plek, maar we staan niet stil. We zijn voortdurend bezig om de toegang tot medicijnen in arme landen te verbeteren', aldus een woordvoerder. Pfizer beschouwt de index als een belangrijk instrument om die inspanning te evalueren.

Ondanks de grotere inzet van de industrie is er volgens de directie van de Access to Medicine Index nog 'een wereld te winnen'. Bijna twee miljard mensen in ontwikkelingslanden hebben geen toegang tot medicijnen omdat ze te duur zijn, niet gedistribueerd kunnen worden of niet zijn ingeslagen. Volgens Leereveld moeten bedrijven vooral meer inzage geven in prijsstelling of bijvoorbeeld de verantwoording van klinisch onderzoek in ontwikkelingslanden. 'Gelukkig weten we steeds beter wat we van farmaceutische bedrijven verlangen. Niemand zit te wachten op lukrake donaties van medicijnen die over zijn. Wat wel helpt, is de toezegging van de industrie, begin dit jaar, om vergeten tropische ziekten als rivierblindheid voorgoed de wereld uit te helpen.'

miljard mensen in ontwikkelingslanden hebben geen toegang tot medicijnen.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden