NIEUWS

Mediterrane kusten geplaagd door branden en extreme hitte; duizenden toeristen geëvacueerd

Mediterrane landen kampen met natuurbranden en hoge temperaturen. In Turkije eiste het vuur zeker acht levens en werden duizenden toeristen uit drukke badplaatsen geëvacueerd. Inmiddels zijn de branden daar grotendeels onder controle, maar in Griekenland en Italië laaiden ze nog op. De hitte en het brandgevaar houden nog een tijd aan.

Een gewonde bewoner zit voor de resten van een huis nabij Manavgat aan de zuidkust van Turkije. Beeld AFP
Een gewonde bewoner zit voor de resten van een huis nabij Manavgat aan de zuidkust van Turkije.Beeld AFP

In Turkije hebben de natuurbranden het hevigst huisgehouden en kwamen zeker acht mensen om, onder wie twee brandweermannen en een Duitse vrouw. Enkele honderden mensen raakten gewond, duizenden omwonenden en toeristen werden geëvacueerd. De branden begonnen donderdag en troffen in eerste instantie vooral rurale gebieden, waar de vlammenzee landbouwgrond en vee opslokte. In gesprek met de regeringsgezinde krant Daily Sabah zei een boer nog nooit zo’n brand gezien te hebben. ‘Dit is niet normaal. Dit was de hel.’

Door de harde wind werd het vuur van de dunbevolkte gebieden naar de drukbezochte kust geblazen. Duizenden toeristen die vakantie vierden aan de Turkse Rivièra moesten daar worden geëvacueerd. Het vuur bedreigde onder meer de kustplaatsen Marmaris en Bodrum, In die laatste plaats waren wegen door de vlammen afgesloten en moesten mensen in vissersbootjes ontsnappen toen ook hun hotels werden bedreigd. Rond Bodrum werden dorpen en kuuroorden ontruimd. Het vuur bereikte ook Manavgat, niet ver van de badplaats Antalya, en verwoestte daar meerdere gebouwen.

Minister van bosbouw Bekir Pakdemirli zei zondagavond dat inmiddels 107 van de in totaal 112 branden waren geblust. De sterke wind bemoeilijkte volgens hem echter het blussen van de laatste vijf, die woedden bij Bodrum, Marmaris en Manavgat.

Hoe de branden zijn ontstaan, is nog onbekend. De Turkse politie onderzoekt of ze zijn aangestoken. Enkele politici en regeringsgezinde media suggereren zelfs dat de Koerdische organisatie PKK achter de branden zou zitten, leveren geen bewijs voor die bewering.

Donkere rookwolken boven het strand vlak bij de Turkse plaats Manavgat. De branden werden door harde wind naar de populaire kust, de Turkse Rivièra, geblazen. Beeld AFP
Donkere rookwolken boven het strand vlak bij de Turkse plaats Manavgat. De branden werden door harde wind naar de populaire kust, de Turkse Rivièra, geblazen.Beeld AFP

Branden intenser dan normaal

De branden krijgen vrij spel door de grote droogte en hoge temperaturen waarmee Turkije al de hele week kampt. Het land heeft ’s zomers vaker te maken met bos- en natuurbranden, maar uit satellietgegevens die The Guardian heeft opgevraagd, blijkt dat de intensiteit van de branden dit jaar tot viermaal zo hoog is als normaal. Het komt ook zelden voor dat zoveel verschillende branden tegelijkertijd uitbreken, wat de druk op de hulpverleners nog verder verhoogt.

Behalve Turkije kampen ook Griekenland en Italië met extreme hitte en natuurbranden. In het noorden van het Griekse schiereiland Peloponnesos zijn enkele dorpen ontruimd. Ook op het populaire vakantie-eiland Rhodos moesten sommige bewoners en toeristen worden geëvacueerd, een deel van het eiland kwam zonder stroom te zitten. Griekse media meldden zondag dat 16 mensen in het ziekenhuis zijn opgenomen met ademhalingsproblemen. In Italië moest de brandweer dit weekeinde honderden keren uitrukken, het vaakst op Sicilië. Vlakbij de oostelijke kuststad Catania – die zelf ook door het vuur werd bedreigd – ging een strandresort in vlammen op.

De World Meteorological Organization, de weer- en klimaatorganisatie van de Verenigde Naties, waarschuwt dat de hoge temperaturen van soms boven de veertig graden volgende week zullen aanhouden. In Griekenland is het aantal brandpatrouilles verhoogd. Volgens deskundigen uit het Zuid-Europese land is het land getroffen door een van de langste hittegolven sinds de jaren tachtig. Er worden temperaturen van 45 graden voorspeld en de nachten bieden met temperaturen van 30 graden weinig verkoeling, met name in de steden. Ook andere landen in Zuidoost-Europa gaan hete dagen tegemoet: in Roemenië, Bulgarije, Albanië, Noord-Macedonië en Servië blijft de temperatuur de komende dagen tussen de 35 en 43 graden.

De hittegolf en de natuurbranden in Zuid-Europa volgen kort op extreem weer in het noordwesten van Europa, met dodelijke overstromingen tot gevolg. Begin juli zorgde een zogenoemde ‘hittekoepel’ boven Noord-Amerika voor extreme temperaturen en natuurbranden. Het dorpje Lytton werd verzwolgen door de vlammen, daags nadat er een hitterecord was gemeten. Wetenschappers leggen een verband met klimaatverandering.

Uit een recent rapport van de het International Panel of Climate Change van de VN komt naar voren dat ook de mediterrane landen naar alle waarschijnlijkheid steeds vaker te maken krijgt met extreme hitte door klimaatverandering. En hoewel bos- en natuurbranden van alle tijden zijn, leiden hoge temperaturen tot meer geschikte omstandigheden: een aanhoudende hete periode zuigt als een spons het vocht uit de omgeving, waardoor het landschap uitdroogt. Hiermee is de kans op brand groter. Ook houdt de periode waarin branden kunnen ontstaan langer aan.

Het Europees Milieuagentschap wijst erop dat veel recente branden in Europa, zoals de ernstige bosbranden in Portugal in 2017, worden veroorzaakt door de uitzonderlijke weersomstandigheden. Extreme droogte en langdurige hittegolven leiden ook tot bosbranden in gebieden waar ze voorheen weinig voorkwamen, zoals Midden- en Noord-Europa. De branden dragen op hun beurt weer bij aan klimaatverandering: de vuurzeeën stoten grote hoeveelheden koolstofdioxide uit.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden