Mediamagnaat als rolmodel

India heeft zijn eigen Rupert Murdoch: Shubash Chandra. Hij richtte in 1992 Zee Television op en geldt nu als voorbeeld voor jonge Indiërs....

door Sacha Kester

Vaak wordt hem gevraagd waar hij eigenlijk heeft gestudeerd en mediamagnaat Shubash Chandra antwoordt dan met een glimlach dat hij op de Jaganath Goenka Universiteit heeft gezeten. De wat? En grijnzend wijst Chandra naar de foto van zijn grootvader die in zijn kantoor aan de muur hangt. Chandra is nooit naar een universiteit gegaan, maar heeft alles geleerd van zijn opa, een handelaar in katoen in een klein dorpje.

Zonder deze man zou Chandra (52) waarschijnlijk nooit op het idee zijn gekomen om India commerciële televisie te geven. Want hier, op de bovenste verdieping van een toren in Mumbai, zit de Indiase versie van de Amerikaanse droom: de jongen uit het dorp die uitgroeit tot een van de meest invloedrijke mannen van het land; iemand die zijn ideeën heeft uitgebouwd en met hard werken een netwerk heeft neergezet dat in heel India zichtbaar is.

'Twee belangrijke lessen van mijn grootvader hebben dit mogelijk gemaakt', vertelt Chandra. 'De eerste is: gewoon doen. En de tweede is dat er geen domme vragen bestaan. Hij liep altijd rond in de bazaar om informatie te verzamelen en doordat hij precies wist wat er speelde, kon hij zijn brood verdienen.'

Chandra is dan ook een voorbeeld voor jonge Indiërs die ervan dromen hun eerste miljoen te verdienen - niet alleen vanwege zijn succes, maar ook vanwege de manier waarop hij het voor elkaar heeft gekregen. 'Ik zal nooit iets aanpakken dat al eerder is gedaan', zegt hij. 'Ik verzin zelf wel iets.'

Omdat zich op school niet lekker voelde, begon Chandra op negentienjarige leeftijd te werken in het graanbedrijf van zijn vader in Hissar, een dorpje in het noorden van India en al snel richtte hij daarnaast een aantal kleine ondernemingen op.

In 1982 sloeg hij zijn eerste grote slag met Essel Packaging Ltd. (EPL): het eerste Indiase bedrijf dat plastic tubes in een tijd dat iedereen zijn tanden nog poetste met tandpasta uit aluminium tubes. Tegenwoordig zijn deze vrijwel van de markt verdwenen en is EPL de tweede grootste producent wereldwijd.

Begin jaren negentig besloot Chandra dat het tijd was voor een nieuw project. In deze tijd konden miljoenen Indiërs kiezen tussen drie kanalen op televisie, allemaal van de staatszender Doordashan, en Chandra wilde hen een alternatief bieden. Er was echter één probleem. Hij wist niets van tv.

En dus deed hij wat zijn grootvader hem geleerd had: heel veel vragen stellen. Chandra interviewde cameramensen, producers en journalisten. 'Iedereen eindigde met de mededeling dat het me niet zou lukken, maar dat overtuigde me alleen maar van mijn eigen kunnen', zegt hij nu.

Een van de obstakels was dat het niet was toegestaan om vanuit India uit te zenden. 'Maar CNN en BBC waren wel op de kabel te krijgen omdat die vanuit het buitenland werkten. Oké, besloot ik, dan gaan wij naar Hong Kong.'

En terwijl de concurrentie zich nog eens over de details boog, werd Zee Television op 2 oktober 1992 gelanceerd en ging Chandra er vandoor met de kijkers en adverteerders. Het begon met uitzendingen van twee uur per dag maar nu is dat uitgegroeid tot twaalf kanalen waar alleen al in India veertig miljoen huishoudens op af stemmen. 'We hebben voor iedereen een eigen zender', zegt Chandra. 'Er is nieuws, er zijn soaps, films, muziek en spelletjes en we zenden uit in het Engels, Hindi en drie regionale talen.'

De inhoudelijke kwaliteit laat vaak te wensen over maar volgens Chandra hoeft Zee Television zich nergens voor de schamen. 'Onze programmering is net zo goed, of net zo slecht, als die van andere zenders, waar dan ook ter wereld. De groei die wij de afgelopen tien jaar hebben doorgemaakt, is een traject waar jullie in het westen vijftig jaar over hebben kunnen doen.'

Chandra weigert echter stil te blijven staan bij het succes en hoopt zijn imperium over een paar maanden uit te breiden met een eigen satellietdienst. 'Hiermee zijn we de eerste en enige provider in India voor alle vormen van draadloze communicatie en leveren we Telecom, Informatie, Media en Entertainment (TIME) aan', zet Chandra uiteen.

De naam van deze satelliet is Agrani, wat in het Sanskriet 'vooruit blijven' betekent.

Zijn grootvader had het kunnen bedenken.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden