Media zijn millenniummoe

Sigmund maakte in zijn strip op 14 december korte metten met de actievoerder voor een millenniumwisseling op 1 januari 2001....

Sigmund was in de Volkskrant de eerste die herinnerde aan de lawaaierige overgang van 1999 naar 2000. Zijn ingreep had effect. Het bleef muisstil. Kennelijk is iedereen millenniummoe na de enerverende overgang van oud naar nieuw vorig jaar. Die mediastilte staat in schril contrast met de aandacht die de kranten, radio en televisie vorig jaar hadden voor de naderende wisseling. Die hausse werd vooral veroorzaakt door de 'millenniumbug'. Er ging geen dag voorbij zonder angstige waarschuwingen voor de fatale gevolgen van deze computerstoring, die de maatschappij zou ontwrichten.

Overheden en bedrijven verspijkerden miljarden aan voorzorgsmaatregelen. Miljoenen computers werden aangepast. Het publiek hamsterde, vliegtuigen werden aan de grond gehouden en overal stonden hulpploegen paraat. Toen er klokslag twaalf niets gebeurde, was de aandacht even snel verdwenen als hij kwam. De opluchting was groot. Er is opmerkelijk weinig geschreven over de vraag of al die onrust en investeringen wel nodig waren. Niemand leek meer geïnteresseerd.

Tot grote teleurstelling van ir. J. Gieles uit Waalre. Hij is sinds 1997 een van de drijvende krachten achter de discussie over de juiste millenniumwisseling. In het publicitaire geweld rond de millenniumbug had hij geen schijn van kans. Maar in de rust van deze decembermaand deed hij een nieuwe poging. Volgens Gieles begint het nieuwe millennium pas zondagnacht om 12 uur. 'Het lijkt me niet waarschijnlijk dat uw krant dit unieke tijdstip onopgemerkt zal laten passeren', mailde hij onlangs naar de ombudsman.

Het leek hem billijk, zo voegde hij er aan toe, dat de voorstanders van dit tijdstip nu ook eens aan het woord werden gelaten. Ten onrechte is op het einde van de jaren negentig de discussie over de millenniumbug gekoppeld aan het einde van het millennium. De gevreesde computerstoringen hielden verband met de overgang van 1999 naar 2000, maar het echte einde van de eeuw en dus van het millennium viel volgens Gieles en zijn medestanders precies een jaar later.

Een nieuwe eeuw begint met het jaar één. Dat is volgens de preciezen zo zeker als twee maal twee vier is. Hun standpunt leidde in 1997-'98 ook al tot heftige discussies. 'Maar de kranten hadden er snel genoeg van', stelt Gieles vast. De discussie werd gesloten en brieven kwamen niet meer in de krant. Volgens Gieles en zijn aanhang hebben ze daarom het onderspit gedolven.

Wetenschappelijk hebben de voorstanders van 2001 gelijk, concludeerde de chef van de redactie Wetenschap al in maart 1998. Maar in de beleving van de niet-wetenschappers begint de nieuwe eeuw op 1 januari 2000. In die redenering ging de krant mee, net als alle media over de hele wereld. Er was voor Gieles en de zijnen geen houden meer aan. Daarover is de 74-jarige elektrotechnisch ingenieur nog steeds zeer teleurgesteld.

Als de journalisten op tijd hadden ingezien dat ze fout zaten, hadden zij het tij nog kunnen keren. Daarvan is hij overtuigd. De autoriteiten over de hele wereld waren dan verplicht geweest de feestelijkheden een jaar uit te stellen. Dat de media dit nalieten noemt Gieles 'de grootste collectieve dwaling van de eeuw'. Waarom? 'Omdat het de onbetrouwbaarheid van de journalistiek aantoont. Journalisten willen niet weten, ze schrijven elkaar gewoon na.'

Hij is nog steeds verbaasd dat de pers zo kritiekloos met de stroom is meegedreven. Dat journalisten gewoon niet nieuwsgierig zijn hoe het precies in elkaar zit. Om het ze gemakkelijker te maken opende Gieles een internetsite over het onderwerp. In november bood hij de krant een kant-en-klaar artikel aan met alle ins en outs over de echte eeuwwisseling.

Maar kort voor oud en nieuw moet hij concluderen dat de belangstelling minimaal is. In de Volkskrant is het tot gisteren bij Sigmund gebleven. Vandaag wijdt Govert Schilling in het wetenschapskatern een column aan de eeuwwisseling.

Maar de oogst blijft schraal. Elke wetenschapsredactie moet zich de haren uit het hoofd trekken na zulk onwetenschappelijk gedrag, vind Gieles. Laat iedereen toch zelf uitmaken wanneer er extra vuurwerk afgestoken wordt, relativeert Schilling. Die opmerking is aan Gieles niet besteed. Zondagnacht begint voor hem het nieuwe millennium. Maar er valt weinig te vieren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden