Media terughoudend met berichten over losse peilingen in aanloop naar verkiezingen

Geen losse zetelpeilingen meer bij NOS Nieuws

Nieuwsorganisaties in Nederland stellen zich in aanloop naar de verkiezingen van maart 2017 terughoudend op in het berichten over losse opiniepeilingen. Tegelijk zoeken opinieonderzoekers naar manieren om beter te peilen.

Beeld anp

Dat blijkt uit een rondgang van de Volkskrant, een van die organisaties. Ook NOS Nieuws, RTL Nieuws en NRC Handelsblad willen voorzichtig omgaan met de peilingen. Vrijdag schreef Marcel Gelauff, hoofdredacteur van NOS Nieuws, op de site van zijn omroep: 'Losse zetelpeilingen van bureaus beschouwen we niet langer als relevant nieuws.'

Gelauff kondigde aan alleen nog de Peilingwijzer te publiceren, het gemiddelde van I&O Research, Ipsos, Peil.nl, De Stemming/EenVandaag en Kantar Public. De Peilingwijzer houdt bovendien bij de virtuele zetelverdeling in de Tweede Kamer een duidelijke foutmarge aan.

Net als concurrent NOS wil RTL Nieuws 'in beginsel terughoudend' met peilingen omgaan, stelt adjunct-hoofdredacteur Pieter Klein. 'Opmerkelijke verschuivingen of verschijnselen willen we blijven melden, zeker online. Ook zullen we transparant zijn over zaken zoals de kwaliteit en de omvang van de peiling waarover we berichten.'

NRC Handelsblad gaf zijn lezers onlangs een lijstje met vier richtlijnen hoe de krant peilingen behandelt, waarin voorzichtigheid het kernwoord is.

Eerder besloot de Volkskrant tot een voorzichtige omgang met peilingen. De Volkskrant drukt in haar rubriek Dagkoersen ook de Peilingwijzer af, onder het motto van de Leidse politicoloog Tom Louwerse: 'Eén peiling is geen peiling, twee peilingen is een halve peiling, vanaf drie peilingen kun je echt iets over een trend zeggen.'

Hoe denkt de zwevende kiezer over integratie?

Somber nieuws over integratie deze week: de inburgering van migranten stagneert en de overheid doet daar volgens de werkgevers en werknemers te weinig tegen. Hoe denken onze zwevende kiezers erover?

De omgang met peilingen is op de redactie van persbureau ANP 'een zekere worsteling', zegt hoofdredacteur Marcel van Lingen - 'al vóór 'Trump'. 'Ik begrijp wat de NOS wil, maar zo gaan wij het nooit doen.' De reden daarvoor is simpel: 'Gelauff levert een eindproduct, wij niet. Stel dat wij alleen over Peilingwijzer zouden berichten, dan dringen wij die keuze op aan onze klanten, zoals de kranten.

Terwijl de media zich terughoudend opstellen, merken de peilers dat ze onder vuur liggen. 'Ik ben nog nooit zo vaak gebeld door journalisten als de afgelopen drie weken', zegt Peter Kanne van I&O Research.

Een optreden van Maurice de Hond van Peil.nl in het programma DWDD is daar mede debet aan. De Hond legde uit dat hij in de uitslagen van zijn panel ook betrekt hoe mensen bij het Songfestival hebben gestemd. Dit om de allochtone factor beter tot zijn recht te laten komen.

Kanne: 'Wij luisteren absoluut naar kritiek. De opkomst van Denk heeft ons zeker aan het denken gezet.' Hij probeert nu de achterban van Denk, met veel allochtonen, beter in zijn steekproeven mee te nemen.

I&O gaat vanaf januari ook face to face peilen, zegt Kanne, in de vier grote steden plus Enschede. 'Dat moet bijdragen aan een nog betere afspiegeling, zowel van de autochtone als de allochtone stem. En laten we het niet groter maken dan het is: als je peilingen door je oogharen bekijkt, kun je wel degelijk betekenisvolle trends zien.'

Tim de Beer van Kantar Public adviseert het belang van peilingen niet te overschatten. 'Uit onderzoek blijkt dat kiezers zich door vier zaken ongeveer in gelijke mate laten beïnvloeden: kieswijzers, mediaberichten, tv-debatten en peilingen.'

De Hond zelf voelt zich door Gelauff niet aangesproken, zei hij vrijdag op de radio: 'Dit hoor ik al veertig jaar.' Volgens De Hond houden alle politici zijn wekelijkse peilingen nauwgezet bij 'om te kijken hoe ze hun kiezers kunnen beïnvloeden'.

Premier Mark Rutte zei op zijn wekelijkse persconferentie dat hij de peilingen goed volgt. 'Natuurlijk, ik ben voorman van een politieke partij. Peilingen zijn palingen, maar ik zal altijd proberen toegang te houden. Want ik ben wel nieuwsgierig of die paling omhoog of omlaag gaat.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.