Column

Medelijden met Dijsselbloem

 

Beeld ANP

Als men vroeger, een jaar of twintig geleden, sprak over de zeggenschap die aandeelhouders in Nederland hadden over de bedrijven waarin ze hun zuurverdiende geld hadden gestoken, viel met enige regelmaat het begrip 'bananenrepubliek'. De top van het Nederlandse bedrijfsleven stak in die jaren de haard aan met (vooral kleine) aandeelhouders, het management was tot de tanden gewapend tegen overnames die datzelfde management onwelgevallig waren, de informatievoorziening aan de geldschieters liet nogal te wensen over, het aandeel dat gestript is van stemrecht vierde hoogtij, en de raden van commissarissen waren een ons-kent-ons en ons-benoemt-ons-bedoening. Aandeelhouders werden zoet gehouden met eens per jaar een gratis kopje koffie op de aandeelhoudersvergadering.

Het beschavingsproces is langzaam voortgeschreden en de aandeelhouder is een stukje geëmancipeerder geworden, (al wordt er nog steeds veel geklaagd). Maar als ik tegenwoordig Jeroen Dijsselbloem zie, moet ik altijd denken aan die schattige oudere dames en heren die in de donkere jaren negentig op de aandeelhoudersvergaderingen van Fortis en VNU en andere uit de AEX verdwenen ondernemingen eerbiedig klapten voor het bestuur. Wat er in al die optiepakketten zat die de bestuursleden elkaar en zichzelf cadeau deden? Geen idéé. En als ze eens naar de microfoon stapten om 'een puntje van kritiek' te uiten tegen de CEO van Unilever, dan ging het over het zoutgehalte in de diepvriesspinazie.

Jeroen Dijsselbloem. Die namens de staat grootaandeelhouder is bij Schiphol. Die allang wist dat Jos Nijhuis vorig jaar een bonus heeft gekregen van 369.716 euro, waardoor zijn totale verdiensten over 2014 inclusief pensioenvoorziening en vast salaris van 389 duizend euro uitkwamen op meer dan 900 duizend euro. Die daar niets tegen kan doen, omdat de politiek het nu eenmaal goed heeft gevonden dat mensen met 'oude contracten' hun omvangrijke beloningspakketten mochten behouden. Die de afgevaardigde in de raad van commissarissen derhalve niet woest no pasarán liet roepen, maar dociel liet instemmen met het remuneratiebeleid. Die gisteren, na het publiekelijk bekend worden van de bonus, in een vraaggesprek met RTL enkel de volgende zuinige woorden sprak: 'Ik vind de verhouding tussen vast en variabel niet goed.' (Geestiger zou het zijn geweest als hij Rijkman Groenink, oud-CEO van ABN Amro, had nagezegd: 'Ik heb dit met een zekere mate van woestheid geaccepteerd.')

Ik kreeg van de weeromstuit medelijden met onze opperaandeelhouder. Wordt straks natuurlijk andermaal ter verantwoording geroepen door een kolkende Kamer die, de smaak nog in de mond van het succes bij ABN Amro waar ze hun bonus uit pure ellende hebben teruggestort, op hoge toon gaat eisen dat Nijhuis zijn bonus teruggeeft. En dat Dijsselbloem 'zijn tanden laat zien' en niet enkel voorzichtige puntjes van kritiek uit over diepvriesspinazie.

Er zijn meer bedrijven die deels of geheel in overheidshanden zijn. Ook daar wordt nog weleens een bonusje uitgedeeld onder het toeziend oog van vaak mede door de overheid benoemde commissarissen. Die bonussen blijven, voor zover bekend, binnen de afgesproken norm, maar zoals bij ABN Amro al bleek: met 'de norm' heeft de Tweede Kamer niks te schaften. Dus is de volgende storm over de volgende bonus in de volgende onderneming waar 'wij' mede-aandeelhouder van zijn een kwestie van tijd.

En Jeroen Dijsselbloem maar beteuterd roeren in zijn gratis kopje aandeelhouderskoffie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden