Medeburgers

paul onkenhout Tv-recensie

Alle rampen zijn gruwelijk, maar deze is nog gruwelijker.' De beste samenvatting van de ramp na weer een dag vol woede en verdriet werd maandag in een lange extra uitzending van het NOS Journaal gegeven door Harry Crielaars, voorzitter van Slachtofferhulp Nederland.


De NOS deed in Nieuwegein na de besloten bijeenkomst met de nabestaanden van de vliegramp wat gedaan moest worden. De toespraken van premier Rutte en koning Willem-Alexander werden rechtstreeks uitgezonden - en aansluitend talloze malen herhaald.


Crielaars werd in de studio geïnterviewd door presentator Simone Weimans. De duiders van het nieuws waren Kees van Dam, in Nieuwegein, en Xander van der Wulp, in Den Haag.


Van der Wulp had het zwaar, maar Van Dam vond de juiste toon en de juiste woorden. Het was een emotionele dag, zei hij ingetogen, een opmerking die raak was vanwege de eenvoud.


Het is lastig manoeuvreren voor de pers, zeker op de plek des onheils, letterlijk en figuurlijk. In een reportage van EenVandaag (AVROTROS) kon Caroline van den Heuvel de verleiding niet weerstaan om in bezittingen van slachtoffers te neuzen en voor te lezen uit een reisdagboek. Kort daarna bood de hoofdredactie al excuses aan.


Frits van Exter zei het nog maar eens, later op de avond: 'Je hebt goede journalistiek en minder goede journalistiek.' De hoofdredacteur van Vrij Nederland werd geïnterviewd in een nieuwe NTR-serie van Coen Verbraak, Kijken in de ziel: journalisten. De formule is bekend. Verbraak interviewt een aantal specialisten en spreidt de gesprekken uit over meerdere afleveringen, waarbij de montage (van Gerald van Leipsig) cruciaal is. De interviewer had er succes mee met psychiaters (Zilveren Nipkowschijf) en topondernemers (Sonja Barend Award) en stortte zich tussendoor op voetbaltrainers, advocaten, politici en artsen.


Op de twaalf journalisten tellende gastenlijst staan maar twee vrouwen, Marike Stellinga van NRC Handelsblad en Clairy Polak. Rob Wijnberg (De Correspondent) is als enige jonger dan 40. Verbraak nodigde vooral usual suspects uit om in de bibliotheek van Artis tegenover hem te komen zitten: Frits Wester, Johan Derksen, Arnold Karskens, Sven Kockelmann, Evert Santegoeds.


De rebelse school werd vertegenwoordigd door Dominique Weesie van PowNed. Hij vertelde dat hij in zijn tijd als verslaggever van De Telegraaf op een dag van de hoofdredactie samen met een collega een week de tijd kreeg om de voortdurend blunderende directie van de NS tot ontslag te dwingen.


Verbraak: 'Hoe ging dat dan?' Weesie: 'Je hebt een week de tijd om de directie weg te krijgen.' Verbraak, licht geschokt: 'Van de NS.' Weesie: 'Ja.' Verbraak: 'En is dat gelukt?' Weesie, met magistrale nonchalance: 'Ja, vier dagen.'


Waarna Clairy Polak, een journalistieke hardliner, vaststelde dat dit geen journalistiek is, maar campagnevoeren en erkend campagnevoerder Johan Derksen opmerkte dat Johan Cruijff 'als het erop aan komt' altijd op hem kan rekenen.


Toen Polak vertelde dat journalisten nooit hun eigen mening kunnen negeren, kwam verslaggever Kees van Dam van de NOS weer even in beeld, in figuurlijke zin. 'Het is onze taak als medeburgers om de slachtoffers en hun nabestaanden niet te vergeten', zei hij ter afsluiting van zijn zoveelste spreekbeurt in het NOS Journaal.


Het was geen topjournalistiek - maar wel volkomen begrijpelijk.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.