Maximaal laten zien, zo min mogelijk prijsgeven

De verzekeraar heeft een grote stem in het beveili-gingsbeleid. 'Als een museum niet aan de eisen voldoet, geeft een verzekeraar geen dekking.'

Hoe beveilig je een museum?

Een museum wil een open uitstraling en een zo klein mogelijke afstand tussen kunstwerk en bezoeker. Tegelijk wil het zijn waar goed beschermen. Voilà het spanningsveld voor de beveiligingsexperts van musea.


Technische snufjes zijn anno 2012 uitstekend. Camerabewaking en bewegingsdetectoren werken goed. 'Criminelen weten daarom: als we iets proberen, moeten we snel toeslaan', zegt beveiligingsexpert Ton Cremers. Een museum moet daar bij zijn inrichting op letten. Een grote hal is mooi, maar lekker veel deuren maken het een dief lastiger snel naar buiten te rennen. Maar veilig moet het ook zijn; wat doe je bij brand? Experts maken dus plannen op bouwkundig, elektronisch en organisatorisch niveau.


Welke rol speelt de verzekeraar in het beveiligingsplan?

Verzekeringsmakelaar, verzekeraar en museum gaan gedrieën over de veiligheid. De makelaar is de tussenpersoon en heeft zelf veel expertise. Bij de Kunsthal was dat Aon.


De verzekeraar stelt de regels voor de veiligheid op. 'Als een museum niet aan die eisen voldoet, kan een verzekeraar ervoor kiezen om geen dekking te geven', legt de risicoanalist van een kunstverzekeraar uit. Elke tentoonstelling vraagt weer om een andere aanpak. 'Een expositie van glaswerk draagt een ander risico dan bij antieke dekenkisten', zegt Koopmans. Er is daarom altijd contact met het museum bij grote tentoonstellingswisselingen.


Of de eigenaar van de collectie - in dit geval, de Triton-collectie, de familie Cordia - ook bij de beveiliging wordt betrokken, verschilt per tentoonstelling. De verzamelaar kan eisen stellen. Toen Christiaan Braun overwoog het Stedelijk Museum in Amsterdam een schenking te doen, eiste hij goede klimaatbeheersing.


Is er in een tijd van bezuinigingen minder geld voor beveiliging?

Alle ondervraagde musea zwijgen over hun beveiliging - op de verklaring dat alles volmaakt in orde is na. 'De kosten hiervoor worden als vaste kosten beschouwd', laat het Gemeentemuseum in Den Haag wel weten. Juist het afgelopen decennium blijken de kosten voor veiligheid te zijn gestegen. De eisen van verzekeraars nemen toe, zeker sinds het 'rampjaar' 2002, toen zowel het Frans Hals Museum, het Van Gogh Museum, het Museon én een transportwagen met een verzameling Appels werden beroofd. 'Ook criminelen worden verfijnder', aldus de risicoanalist. 'Dat vraagt om betere maatregelen.' Cremers bevestigt dat bezuinigingen het budget niet raken. 'Het gaat juist beter dan eerder', weet hij. 'Beveiligingsmedewerkers zijn nu veel beter getraind.'


Gaan de eisen voor beveiliging omhoog na de Kunsthal-roof?

Niet in de Kunsthal zelf, zei directrice Emily Ansenk meteen nadat de diefstal bekend was geworden. 'We zien in de kunstroof geen reden om de beveiliging aan te passen', zei ook een woordvoerder van het Gemeentemuseum. Het Mauritshuis laat weten 'aan de normen te voldoen'.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden