Marshall-feestje in Ridderzaal wilde niet echt swingen

Aan de band - het Nederlands Blazers Ensemble - lag het niet, en al evenmin aan het gospelkoor - de Resurrection Singers - maar echt los kwam het gehoor van staatshoofden, ministers, ambassadeurs, Congres- en Kamerleden niet....

Van onze correspondent

Oscar Garschagen

DEN HAAG

De staatssecretaris - die, als vrolijkheid, openheid en postuur criteria zijn, probleemloos in een Amerikaans gezelschap past - had gelijk. Het bleef in de Ridderzaal formeel en voornaam, en daardoor beslist in de geest van generaal George Marshall. Van de generaal is bekend dat hij een zeer ernstig, plichtsgetrouw man was. Zelfs Roosevelt was geïmponeerd door de intens serieuze Marshall.

Die ernst weerspiegelde zich gisteren in de redes van president Clinton en premier Kok. Hoewel de woordvoerders van het Witte Huis de rede van de president trachtte te 'verkopen' als historisch, betrad Clinton geen nieuwe gebieden.

De regisseurs en choreografen van de feestelijke herdenkingsbijeenkomst in de Ridderzaal wilden ook een sfeer van vrolijkheid en optimisme scheppen. Het Surinaamse koor, twee zangers en tientallen kinderen die de kleuren van de vlaggen van alle Europese landen en de VS droegen, zongen, dansten en speelden naar hartelust.

Maar zij kregen behalve Clinton en Kok, die heel voorzichtig probeerde ritmisch mee te klappen, niemand in beweging. Toch was Clinton dankbaar: 'Great show, great show'. Hij haastte zich de leden van de band en het koor te bedanken met een handje, een populistisch voorbeeld dat door Hare Majesteit na een korte aarzeling werd gevolgd.

De koningin en de president leken het goed met elkaar te vinden, maar het was duidelijk dat Hillary en prins Claus elkaar weinig te zeggen hadden, althans in het openbaar was er van een gesprek niets zichtbaar. In de achterliggende rijen had de bijeenkomst voor en na het programma eerder het karakter van een reünie van de generaties voor wie de Tweede Wereldoorlog en de Marshall-hulp niet uitsluitend geschiedenis is.

Oud-minister-presidenten zaten gezamenlijk op een rij en Dries van Agt had plezier met Piet de Jong en Jelle Zijlstra. Merkwaardig genoeg ontbrak oud-premier Lubbers. Zou hij de twee mannen - Kohl en Clinton - die hem niet behulpzaam zijn geweest bij het opbouwen van een internationale carrière (EU en NAVO) niet willen ontmoeten? Of was hij gewoon verhinderd?

Boven alles stond de herdenking in de Ridderzaal, maar ook in de ontvangsten van Clinton in Delft en Rotterdam, in het teken van goede relaties en wederzijdse dankbaarheid. Een bezoek dat omgeven werd met veiligheidsmaatregelen die zelfs voor Amerikaanse journalisten ongewoon zwaar waren, maar door vele Hagenaars en Rotterdammers 'toch wel prachtig' werd genoemd.

Nederland was behalve gastvrij voor Clinton een schuilplaats tegen de publiciteitsgolf over Paula Jones in de VS. En daar keert hij vrijdag na een bezoek aan Londen terug.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden