Marokko faalt met herkeuren van WAO'ers

Van serieuze herkeuring van WAO'ers in Marokko is niets gekomen. Herkeuring in Marokko leidt vrijwel nooit tot intrekking van de WAO-uitkering, terwijl dat in Nederland wel het geval is....

Van onze verslaggever

AMSTERDAM

In Marokko wonen een kleine drieduizend mensen met een Nederlandse arbeidsongeschiktheidsuitkering. Deze Marokkanen hebben vroeger in Nederland gewerkt en hebben hun uitkering behouden na terugkeer in het vaderland. Zevenhonderd van hen moeten de komende jaren net als WAO'ers in Nederland een herkeuring ondergaan.

Maar de keuringen ter plaatse bleken te soepel en de Marokkaanse autoriteiten leken niet echt mee te werken aan betere keuringen. Ze hadden een in april geplande herkeuringscursus voor 150 artsen plotseling uitgesteld naar september. In juni stuurde staatssecretaris Linschoten van Sociale Zaken daarom een boze brief aan zijn Marokkaanse ambtgenoot.

Nederland wil de zevenhonderd Marokkaanse WAO'ers koste wat kost herkeuren op dezelfde manier als WAO'ers in Nederland. Als oplossing wilden de bedrijfsverenigingen Marokkanen voor herkeuring overvliegen naar Nederland. De Marokkaanse keuringsartsen gaven hun cliënten echter vrijwel altijd een verklaring dat ze te ziek waren om te reizen. 'We stonden met de rug tegen de muur', zegt A. Bockting, hoofd van de internationale afdeling van het GAK, het administratiekantoor va de meeste bedrijfsverenigingen.

De Nieuwe Algemene Bedrijfsvereniging (NAB) dacht als laatste redmiddel aan het stoppen van de uitkeringen van de herkeurde Marokkanen. De rechtmatigheid van de keuringen in Marokko is immers niet te controleren. Maar ook dat gaat niet door. Volgens het College van toezicht sociale verzekeringen (Ctsv) ontbreekt de rechtsgrond ervoor, omdat de uitkeringsgerechtigden niets te verwijten valt.

Het GAK is dus volledig afhankelijk van de samenwerking met de Marokkaanse keuringsartsen. Ze moeten strenger gaan keuren of accepteren dat een Nederlandse arts tijdens de keuring meekijkt. Op dit moment liggen de keuringspraktijken in de beide landen nog mijlenver uit elkaar. 'Vorig jaar ging de eerste groep van vijftig WAO'ers naar een plaatselijke keuringsarts; iedereen bleek volledig arbeidsongeschikt', zegt Bockting.

Geen enkele onterechte WAO-uitkering: dat kon niet kloppen. Uit een onderzoek van het Ctsv onder de Nederlandse WAO'ers bleek dat maar liefst 47 procent na herkeuring zijn uitkering geheel of gedeeltelijk had verloren. Er moest iets mis zijn met de herkeuringen door de Marokkaanse dokters.

Begin dit jaar ging Bockting met een paar medewerkers poolshoogte nemen. De keuringen bleken niet erg streng. Begeleidend keuringsarts J. Faas zegt in het GAK-blad Netwerk over het bezoek: 'Eén cliënt zei last te hebben van een vroegere buikoperatie en van een gebroken voet. Dat noteerde de arts keurig. Toen ik wat navraag deed, bleek dat hij zijn voet had gebroken toen hij drie weken na de operatie een zware ijskast versjouwde. Dat werpt toch wel een ander licht op de ernst van de aandoening.'

Nu, na het diplomatieke offensief van Linschoten en met het cursus in september in het vooruitzicht, heeft Bockting er weer vertrouwen in. 'De grote baas en de onderbaas van de Marokkaanse keuringsinstelling zijn vervangen en de contacten zijn verbeterd.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden