'Mark, behandel Geert als een vmbo-leerling'

Docent Rutte moet 'de lastige leerling' Geert Wilders hetzelfde aanpakken als leerlingen uit zijn vmbo-klassen. Dan keert wellicht de orde terug in de Tweede Kamer, zegt Ferry Haan.

© ANP

Hoe zou de maatschappijleerdocent Mark Rutte reageren wanneer er een geblondeerd jongetje in zijn klas opstaat en 'doe even normaal' tegen hem zegt? Zou die docent de opmerking ook weglachen? Zou deze leerkracht ook reageren met 'doe zelf even normaal, tsjonge, tsjonge' om dan weer door te gaan met zijn verhaal? Waarschijnlijk niet. Gek genoeg, reageert de premier Mark Rutte wel zo op een geblondeerd Kamerlid die zit te rellen in de Tweede Kamer.

Losse sfeer
Een van de leuke kanten van onze premier is dat hij nog steeds wekelijks voor de klas staat. Op donderdagmiddag krijgen twee vmbo-klassen les van de beroemdste leraar van Nederland, als ik goed geïnformeerd ben. Lesgeven aan vmbo-leerlingen is niet altijd even makkelijk. Voor de premier hebben ze waarschijnlijk alleen de eerste paar lessen ontzag. Halverwege het schooljaar is de docent gewoon weer de docent. Premier of geen premier. Sinds deze week vraag ik mij ineens af hoe Mark Rutte in dat klaslokaal staat. Hangen de leerlingen in de gordijnen? Of heeft Rutte dezelfde losse sfeer om zich heen die hij ook in de Tweede Kamer uitstraalt.

Ik neem aan dat Rutte af en toe wel eens een leerling aan moet pakken. Ook hij zal getest worden. Wat doet Rutte dan? Stuurt hij die leerling weg? Voert hij een ernstig gesprek? Strafwerk? Nablijven? De docent heeft een paar instrumenten. Het komt echter vooral op de persoonlijkheid aan. Wil de leerling zich inzetten voor deze docent. Gaat de leerling zich gedragen?

Relschoppende lastposten

In de Tweede Kamer gaat Rutte niet over de orde in de zaal. Dat doet Kamervoorzitter Gerdi Verbeet. Ze heeft ervaring in het onderwijs. Verbeet zou moeten weten hoe je omgaat met relschoppende lastposten in de zaal. De Kamervoorzitter reageerde afgelopen week echter met dat zij niet gaat over orde en fatsoen in de Tweede Kamer. De Tweede Kamerleden mogen de omgangsvormen zelf bepalen. Dat werkt natuurlijk niet. De PVV en Wilders verleggen het speelveld. Evenals een middelbare schoolklas niet zelf de regels kan bepalen, is het in dit tijdsgewricht ook niet handig wanneer de voorzitter de regels aan de Kamerleden overlaat. Wanneer de Kamervoorzitter niet over de orde gaat, wie dan wel?

Met zo'n voorzitter heeft Rutte geen vijanden nodig. Hij moet zijn eigen boontjes doppen. De premier moet zelf orde houden. In zijn vmbo-klas en in de Tweede Kamer. Het zou geweldig zijn wanneer Rutte, of Verbeet, Wilders eens uit de zaal stuurt wegens wangedrag. Dat zal vast niet mogen, maar het gebaar alleen zou goed zijn.

Geert Wilders heeft ook ervaring op het vmbo. Maar dan als consument. Wilders is zijn opleiding begonnen op de mavo in Venlo, tegenwoordig noemen we mavo vmbo-tl. Na de mavo sprong Wilders naar de havo en volgde een lange weg langs allerlei sociale opleidingen.

Sluwe populist
Sinds deze week ben ik ineens benieuwd naar hoe Geert Wilders zich heeft gedragen als leerling. Zocht hij destijds ook de confrontatie met zijn docenten? Hoe kan het dat deze sluwe populist op de mavo terecht is gekomen. Niemand twijfelt aan de intelligentie van Wilders. Waar ging het dan mis bij het advies voor zijn middelbare school? Heeft de onderschatting van Wilders hem gefrustreerd? Is hij daarom zo verbeten, zo anti-intellectueel?

Hoe het ook zij. Rutte moet orde leren houden over zijn lastige gedoogpartner. Lachen is niet de weg. De docent Rutte moet de premier uitleggen dat hij duidelijk moet maken waar de grens ligt. Dat moet net als in het klaslokaal binnen een fractie van een seconde. Geen gelach, maar meteen de docentenblik richting het stoute jongetje in de klas.

Negeren
Een krachtige strategie in het onderwijs is 'negeren'. De aandachtstrekker in de klas wil gezien worden. Negeren, kan werken. Helaas kan Rutte het niet maken om zijn gedoogpartner links te laten liggen. Hierbij springt dat andere jongetje, dat irritante slimste jongetje van de klas, Pechtold, bovenop elke uitspraak van de PVV-voorman. Ze geven elkaar continue aandacht en profiteren allebei. Negeren werkt, maar er is niemand die daar belang bij heeft.

De docent Rutte heeft vast al zijn instrumenten geprobeerd in zijn vmbo-klassen. Premier Rutte kan dezelfde aanpak proberen bij Geert Wilders, de lastige leerling. Wanneer Rutte zich voorneemt deze lastpost zo min mogelijk ruimte te geven, dan keert wellicht de orde terug in zijn Tweede Kamer. De gedragsverandering zal namelijk niet van het lastige blonde jongetje zelf komen, dat is in de klas ook zelden zo.

Ferry Haan
was jarenlang redacteur van de Volkskrant en geeft nu les op een middelbare school.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden