Mariëtte Barnhoorn (1953 - 2012)

Ze liet zich niet uit het veld slaan, ook niet door tragische gebeurtenissen op privégebied. Het uitzendbureau Luba groeide onder haar leiding en ze werd zakenvrouw van het jaar in 2004.

Tragiek en succes liggen dicht bij elkaar. Op 14 mei overleed Mariëtte Barnhoorn, jarenlang de baas van de uitzendketen Luba en zakenvrouw van het jaar 2004, op pas 59-jarige leeftijd. In hetzelfde jaar dat zij zakenvrouw van het jaar werd overleed haar partner Rob Mantel, eveneens pas 59 jaar oud. En toen ze nog maar 18 jaar was, verloor ze haar moeder.


Niettemin was Barnhoorn haar hele leven een ras-optimist die niet alleen persoonlijke maar ook zakelijke tegenslagen wist te overwinnen. Vlak nadat haar uitzendbureau Luba in 2002 concurrent Exact had overgenomen, stortte de uitzendmarkt in. Maar Barnhoorn wist zich er doorheen te slaan en werd twee jaar later zakenvrouw van het jaar, vanwege 'haar nuchtere kijk op het functioneren van vrouwen aan het hoofd van een onderneming'. 'Meiden', zo zei ze een keer bij een bijeenkomst van vrouwelijke ondernemers. 'Jullie moeten niet alles goed proberen te doen. Als je schoonmoeder kritiek heeft op je huishouden, laat haar het dan doen.' Ondernemen was volgens haar fouten maken - 'Bloemetjes plukken aan de rand van het ravijn'.


Mariëtte Barnhoorn werd geboren in het Noord-Hollandse Aerdenhout te midden van drie broers. Haar vader had een hoveniersbedrijf en was daarnaast koster van de r.k. kerk die zich naast hun huis bevond. Maar gelovig was Marriëtte niet. Ze kon zich van die tijd alleen herinneren dat ze na de mis onder de banken kroop om te zoeken naar de stuivers en dubbeltjes die uit de collecteschaal waren gevallen. 'Het zakenbloed zat er al snel in', zei ze in 2010. Ze werd later zelfs uitgesproken antikerks, maar erfde van haar vader wel het ondernemerschap en de werklust.


Op jonge leeftijd ging ze met een vriendin samenwonen in een flat in Zandvoort. Ze zou Engels gaan studeren, maar ze hield eigenlijk veel meer van stappen. Hele nachten kon ze haar bed niet zien. Ze werd receptioniste bij een hotel, sales-assistent bij Multiplan, administratief assistent bij General Dynamics op Schiphol-Oost, waar toen de F-16 werd gebouwd, en softwarevertaler bij een dochter van Centraal Beheer in Apeldoorn, toen de pc nog in de kinderschoenen stond. Daar leerde ze zo veel van computers dat directeur Rob Mantel van het uitzendbureau Luba haar in 1986 aannam als hoofd computertraining in Leiden. Met een pruttelende Mini reed ze dagelijks op en neer. Twee jaar later was ze vestigingsmanager in Rotterdam. 'Eigenlijk hadden we maar één klant: Van Gend en Loos. Wij leverden datatypisten voor hen, maar ze wilden het contract beëindigen omdat ze ontevreden waren.' Barnhoorn slaagde er niet alleen in om Van Gend en Loos als klant te behouden, maar leverde al gauw datatypistes voor een aantal Rotterdamse bedrijven. Daarnaast liet ze busjes uit Rotterdam rijden met personeel voor de vele vestigingen van Blokker. Ze controleerde elke morgen om half zes zelf of de busjes op tijd vertrokken en haalden mensen die te laat waren desnoods van huis. Eind jaren tachtig kreeg ze een relatie met Rob Mantel, met wie ze ook ging samenwonen in Leiden. Ze werd rayonmanager voor de hele Rijnmond.


Na 1995 werd ze het hoofd van het uitzendbureau dat toen een van de onderdelen was van wat inmiddels was uitgegroeid tot de Luba Groep. Zeven jaar later trok haar levenspartner zich terug. De commissarissen besloten haar tot de nieuwe directeur te benoemen. Mantel werd kort daarna ziek en overleed. Onder Mariëttes leiding groeide Luba uit tot een van de grootste uitzendorganisaties met 60 vestigingen en 300 werknemers, totdat het bedrijf in 2009 werd overgenomen door de Belgische t-Groep NV. Barnhoorn stapte op en koos voor enkele maanden per jaar domicilie in Portugal. Daarnaast begon zij een nieuw leven met het opleiden van jonge ondernemers. Verder had ze tientallen bestuursfuncties in de kunst en de ondernemerswereld. In een interview met het tijdschrift Intermediair constateerde zij dat de nieuwe generatie een veel lager niveau had - 'van een mailtje met 'hoi, ik heb je functie gezien, het lijkt me wel leuk en ik wil solliciteren', had ik 20 jaar geleden een hartverzakking gekregen' - en ontzettend verwend was. 'De generatie Einstein, geboren tussen 1980 en 2000, moet je nooit op alle fronten tegemoetkomen, maar je moet als werkgever wel naar ze luisteren en voor een deel mee veranderen. Hou niet vast aan regeltjes, maar concentreer je op de vraag wat je met elkaar wilt bereiken en wat daarvoor nodig is.'


In 2010 werd ze ziek. Ze bleek baarmoederhalskanker te hebben. Aanvankelijk leek ze de ziekte nog te boven te komen, maar eind vorig jaar bleek de kanker te zijn uitgezaaid.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.