Nieuwsbreak

Marianne Thieme: 'Als je levende wezens ophokt, ontstaan er ziektes'

De vogelgriep heeft weer toegeslagen, Pieten geven er de brui aan en donkere voetballers worden uitgemaakt voor aap; een gemiddelde nieuwsdag in Nederland. Maar hoe kijkt fractieleider Marianne Thieme van de Partij voor de Dieren naar de actualiteit?

Marianne Thieme van de Partij voor de Dieren. Beeld anp

De EU overweegt een exportverbod voor Nederland vanwege de vogelgriep. Een goede zaak?
'Ja terecht. Een europees vervoers- en handelsverbod zou er wat ons betreft moeten komen. We hebben te maken met een tikkende tijdbom. Dit is een variant op het h5n1-virus waar mensen aan zijn gestorven. Het is nog de vraag of het gaat muteren, maar omdat wij in een dichtbevolkt gebied wonen met veel vervoer van kippen en contacten tussen bedrijven, dieren en mensen is de kans reëel dat zo'n virus steeds gevaarlijker wordt.'

Is het ruimen van duizenden kippen de juiste maatregel?
'Boer Piet Wiltenburg uit dat dorpje vlakbij Gouda, Hekendorp, die heeft 150.000 kippen. Dat die massaal zijn vergast, dat is verschrikkelijk. Ze worden geslachtofferd op het altaar van de economie. Het systeem is volledig verziekt. In zo'n bio-industriebedrijf ontstaat zo'n virus. Dat zie je bij alle levende wezens als je ze dichtbij elkaar in een ruimte houdt, dan breken er ziektes uit.

'We gaan van de ene dierziekte naar de andere. Onlangs hadden we de Q-koorts, een geitenziekte waar mensen aan doodgingen. In 2003 zijn vanwege de vogelpest 40 miljoen kippen vergast. Toen werd al de vraag gesteld of het nog houdbaar is om zoveel dieren op een kluitje te houden in een dichtbevolkt land. Die vraag is niet beantwoord, in tegendeel, megastallen komen als paddenstoelen uit de grond.'

Een bord waarschuwt voor het vervoersverbod van pluimvee in een straal van een kilometer rondom Hekendorp. Beeld anp

De Volkskrant reconstrueerde dit weekeinde hoe in de ministerraden van 1977 werd gesproken over de Molukse treinkaping en de gijzeling van een school met 105 kinderen. Wat vond u van dat inkijkje in de gedachten van de ministers van toen?
'De onderste steen moet boven in deze zaak. Ik ben het erg eens met advocaat Liesbeth Zegveld die ervoor pleit om de ministers van destijds te horen. Als het waar is dat de mariniers direct of indirect de opdracht hebben gekregen om de kapers te doden, te executeren, dan staat dat lijnrecht tegenover de rechtsstaat. Wij kennen de doodstraf niet in Nederland, nu niet en ook toen niet.'

Maar verbaasde u zich over hoe de ministers toen over de gijzelingen spraken?
'Vooral een uitspraak van toenmalig minister Ruud Lubbers roept vragen op. Hij stelde voor om de kapers een vrije aftocht te bieden zonder dat daadwerkelijk te doen. Hij suggereerde dus om één ding te zeggen, maar op een andere manier te handelen. Dat is zorgelijk. Je vraagt je vervolgens af: wat voor opdracht hebben de mariniers gehad toen ze de trein ingingen? Zeker als je hoort dat mensen van dichtbij zijn doodgeschoten. Mogelijk zaten de mariniers vol adrenaline en frustratie, maar het kabinet had het hoofd koel moeten houden en de beginselen van de rechtsstaat moeten naleven. De vraag die speelt is in hoeverre het kabinet politieke verantwoordelijkheid neemt voor het geven van dergelijke opdrachten.'

Juli 1977: de met kogels doorzeefde trein bij spoorwegovergang De Punt. Beeld anp

Andere controverse dan, iets recenter. De twee hoofdpieten van Amsterdam hebben hun pietenpak aan de wilgen gehangen. De discussie werd hen te veel.
'De discussie is ook heel erg ontspoord: mensen die zijn opgepakt, emoties over discriminatie die loskomen. Ik vond wel mooi wat Erik van Muiswinkel voor oplossing had: maak Piet minder zwart en minder knecht. We vertellen de kinderen al jaren een ander verhaal omdat dat beter past in wat we onze kinderen willen vertellen. Het waren natuurlijk negerslaven, zoals dat vroeger heette, maar we vertellen dat het door het roet van de schoorsteen komt. Uit alle verhalen van vroeger blijkt dat Piet een nadrukkelijke verwijzing is naar het slavenverleden. De gegoede burgerij van vroeger had zwarte kindslaven die gekleed waren in pakjes zoals zwarte pieten die nu dragen. Het is helder waar Piet vandaan komt. Ik las laatst in een oudermagazine een mooie opmerking: we hebben als kind geleerd dat als er een spelletje is waar sommige kinderen verdrietig van worden, dan ga je een ander spelletje doen.'

Een bijeffect van de pietendiscussie: latent racisme is zichtbaar geworden.
'Racisme en angst voor vreemden is er al heel lang. Het is belangrijk om daarbij stil te staan, ook in deze discussie. Racisme moet worden aangepakt. De reacties die gister kwamen op de foto van van de internationals, dat moet het OM zeker gaan bekijken. De Partij voor de Dieren is voor de emancipatie van alle achtergestelde groepen, niet alleen binnen onze eigen soort.'

Een zwarte (en een kleine witte) piet tijdens de intocht van Sinterklaas in Amsterdam. Beeld anp

Over voetballers gesproken, heeft u gekeken gisteren?
'Nee.'

Het lot van bondscoach Hiddink interesseerde u niet?
'Haha, jawel, maar ik ging er vanuit dat we van Letland zouden winnen. Ik had er wel vertrouwen in.'

Ander nieuws. Gisteren verscheen opnieuw een onthoofdingsvideo van IS. De terreurbeweging doodde de Amerikaanse hulpverlener Peter Kassig. Wat mij opvalt is dat die gruwelijke filmpjes zo gelikt zijn geproduceerd. De onthoofding is blijkbaar niet schokkend genoeg, het moet ook nog in haarscherp beeld en met onheilspellende muziek eronder.
'Ze zijn echt op effectbejag uit, ze willen provoceren. Ze willen hun aanhang doen groeien en een reactie uitlokken van de VS en Europa. Als je die beelden ziet, wil je onmiddellijk ingrijpen, maar je moet goed kijken wat gaat werken. Kun je die ideologie wegbombarderen? Nee. Onze conclusie is dat niet bombarderen beter is dan wel bombarderen. We moeten de voedingsbodem voor groepen als IS wegnemen. Deze afschuwelijke provocatie met nog meer geweld beantwoorden kan de situatie enkel verder verergeren.'

Tot slot, hoe gaat het met de Partij voor de Dieren?
'Het gaat goed, we staan op 5 a 6 zetels in de peilingen, dat geeft vertrouwen voor de toekomst. Wij kunnen als Partij voor de Dieren steeds meer duidelijk maken dat de voortdurende focus op economische groei juist het probleem is, als je kijkt naar de eindigheid van natuurlijke bronnen op onze aarde.'

Dit is aflevering 404 van de dagelijkse 4 Uur Nieuwsbreak. In deze rubriek nemen we iedere dag met een interessant, bekend persoon het nieuws van de dag door.

De Amerikaanse hulpverlener Peter Kassig die door IS is vermoord. Beeld reuters
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.