Mannen buigen soepel als riet en laten de torso's trillen

Julidans. What are you doing here door Compagnie Duroure...

DANS

10 juli. Stadsschouwburg Amsterdam.

Jean-François Duroure danste drie jaar bij Pina Bausch. Toen hij in 1988 zelf een dansgroep oprichtte, brak hij volkomen met haar psychologische danstheater over contactarmoede en de strijd tussen de seksen. Hij nam een diepe duik in het moderne leven en ging samenwerken met rappers en hip-hoppers uit de banlieue.

Verleden jaar kreeg hij via een culturele uitwisseling de kans een half jaar workshops dans en muziek te leiden in de Zuid-Afrikaanse townships Alexandra en Soweto. Dat mondde uit in een voorstelling over het leven in de zwarte wijken. Met tien spelers maakte hij What are you doing here. Najaar 1997 werd deze Frans-Zuid-Afrikaanse productie in Soweto laaiend enthousiast ontvangen.

En dat is meer dan terecht wat betreft het dansonderdeel. Zowel het in westerse bewegingen vertaald ritueel met bezwerende armgebaren als een fenomenale demonstratie van inner body movements - het razendsnel trillen van de torso - uit de Afrikaanse danstraditie, worden zeer inspirerend neergezet.

Nu zijn de mannen ook mooi om naar te kijken. Hun gespierde bovenlijven buigen soepel als riet, hun armen bewegen als krachtige vleugels en expressievere handen dan die van hen bestaan niet. De een beweegt meer gestroomlijnd dan de ander, maar ze zijn alle tien muzikaal en bovendien werken ze vanuit een diepe concentratie. Daarmee komt die dans erg sterk over en dwingt de professionele uitvoering in een, voor hen toch nieuw concept, veel bewondering af.

Duroure heeft zo geïnspireerd met deze groep gewerkt en was wellicht zo vol van dat ongepolijste dat hij te weinig kritisch is geweest wat betreft het totaal. Om de wanhoop, het geweld, de verloedering uit de townships uit te beelden liet hij ze niet alleen dansen, zingen en drummen maar ook acteren.

Dat laatste leidde tot een genante township-parodie met een hoogzwangere vrouw (in travestie) die in de kont geknepen wordt, een (briljante, dat wel) imitatie van een dronkelap en een maffiose gladjakker die zwaait met zijn pistool. Zelfs voor camp of Brechtiaans tafereeltje kon dat nog niet doorgaan.

Jammer genoeg durfde Duroure niet radicaler in te grijpen. Nu was er te veel materiaal en dat was nogal wisselend van kwaliteit. Erg coherent is What are you doing here dus niet, maar de boodschap is duidelijk: groot is de woede en de frustratie over de onderdrukking door de blanken. Wanneer ze (mimend) stenen gooien richting het publiek, komt dat confronterend over. Hun samenzang 'have a hard time believing in angels klinkt dan weer angstaanjagend berustend.

Het treffendst wordt de raciale problematiek in deze voorstelling tot uitdrukking gebracht in een scène waarin de mannen meel over elkaars lichamen blazen. Dan vallen thematiek en vorm wel perfect samen.

Isabella Lanz

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.