'Man van acht miljoen' overwon intimidaties

Als bestuurder van ABN Amro kreeg hij de hoogste vertrekpremie ooit. De wet werd daarna aangepast.

Hij had zijn eigen investeringsmaatschappij en een reeks bijbanen, zoals voorzitter van de Richard Krajicek Foundation. Daarnaast had hij naam gemaakt als pleitbezorger voor het midden- en kleinbedrijf. Jan Peter Schmittmann zou volgende week 58 jaar zijn geworden.


Hij was over de grootste teleurstelling van zijn carrière heengestapt. Schmittmann had in januari 2009 de nieuwe combinatie van ABN Amro en Fortis willen leiden, maar minister Wouter Bos van Financiën koos Gerrit Zalm. In plaats van groot bankier ging hij als de grote graaier de geschiedenis in.


Nadat Rijkman Groenink vanwege de overname van de bank in oktober 2007 opstapte, werd Schmittmann in feite de nieuwe baas van ABN Amro. Hij deed een ultieme poging de combinatie van Fortis Nederland en ABN Amro Nederland als particuliere bank overeind te houden, maar dat lukte niet ondanks zijn niet aflatende energie. ABN Amro werd met Fortis samengevoegd tot staatsbank.


De bank wilde hem bij zijn gedwongen vertrek een vertrekpremie meegeven van 2,4 miljoen euro. De toen 52-jarige Schmittmann rekende uit dat hij op grond van de kantonrechtersformule plus bonustoezeggingen recht had op 18.210.045 euro - zeven keer zoveel. Hij wilde de 10 miljoen euro aan bonussen opgeven - afgesproken bonussen van 3,5 miljoen over 2008 en 2009, een welkomstbonus van 1,8 miljoen en een fijn-dat-je-blijft-zitten-bonus van 4,6 miljoen euro, maar eiste de resterende 8 miljoen euro op.


Toen de bank dat weigerde te betalen spande hij een rechtszaak aan. Hij won. Schmittmann vertrok als 'de man van 8 miljoen'. Het was de hoogste vertrekpremie voor een bankier ooit. Toenmalig minister Bos noemde het bedrag 'exorbitant' en lanceerde een nieuwe wet waarbij de vertrekpremie werd beperkt tot maximaal een jaarsalaris. De zaak kreeg een staartje toen tijdens de verhoren van de parlementaire onderzoekscommissie-De Wit PVV-Kamerlid Dion Graus wild tekeerging tegen Schmittmann en vervolgens uit de commissie stapte.


Schmittmann studeerde economie in Amsterdam. Hij begon als relatiebeheerder bij ABN Amro, waar hij een expertisecentrum opzette voor Natural Resources Financing (olie en gas). Vervolgens werd hij Senior Corporate Finance Advisor voor fusies en overnames. Vanaf 1993 leidde hij het kantoor in de Indiase stad Mumbai. Hij nam het initiatief om de ict-afdeling van de bank naar India te verplaatsen. Daarna was hij landmanager in Singapore, voordat hij in 1998 terugkeerde naar Nederland om de afdeling probleemkredieten te leiden. In 2000 kreeg hij de leiding over de particuliere en zakelijke klanten in Europa en vanaf 2003 was hij bestuursvoorzitter van de divisie Nederland. Hij wist de winstgevendheid bij deze al jarenlang moeizaam opererende divisie te verbeteren. Een van zijn opvallende initiatieven was de introductie van de eerste 'catering-cao' van Nederland waarbij werknemers via een webwinkel hun eigen arbeidsvoorwaarden konden kiezen.


Nadat ABN Amro in 2007 werd overgenomen door het zogenoemde bankentrio (Fortis, RBS en Santander) verdween de raad van bestuur en bleef Schmittmann als enige bestuurder aan van de oude houdstermaatschappij, die na de crisis veranderde in een failliete boedel.


Schmittmann begon daarna zijn eigen investeringsmaatschappij en het consultancybedrijf 5 Park Lane in Halfweg. In totaal zijn er tien participaties gedaan. Schmittmann was vooral trots op die in Synserscope, een bedrijf dat is ontstaan uit de TU Eindhoven en Big Data. Eind vorig jaar gaf hij nog een interview aan het programma Geldzaken. Hierin zei Schmittmann weinig last meer te hebben van de aantijgingen van graaier. Hij stelde dat het goed is dat nu geen bonussen meer worden uitgekeerd en brak een lans voor kleine bedrijven die voor leveranties en diensten aan grote concerns steeds langer moeten wachten op hun geld. Hij wilde een platform oprichten 'Groot helpt klein' om daar verandering in te brengen. Tijdens het bijna een half uur durende interview leek hij zeer ontspannen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden