Update

Man schiet vijftig bezoekers dood in gayclub Florida

Een schietpartij in een homoclub in het Amerikaanse Orlando heeft zeker vijftig mensen het leven gekost. Het is daarmee de dodelijkste schietpartij in de Verenigde Staten door een enkele schutter ooit. Zeker 53 mensen liggen in ziekenhuizen.

In steden in de hele VS wordt solidariteit betuigd met Orlando en de slachtoffers van de schietpartij. Beeld reuters

De dader, de 29-jarige Omar Mateen, werkte bij beveiligingsbedrijf G4S en droeg voor zijn werk een wapen. Volgens een woordvoerder was hij een gewapende beveiliger, die sinds september 2007 voor het bedrijf werkzaam was. Het bedrijf probeert te achterhalen of de wapens die bij de aanval gebruikt zijn, van G4S afkomstig zijn.

In een verklaring meldt de directeur van de Noord-Amerikaanse afdeling van G4S, John Kenning, dat ze meewerken met het onderzoek van de FBI, die al twee keer eerder onderzoek naar Mateen verrichtte. Kenning zegt 'geschokt' en 'verdrietig' te zijn over de gebeurtenissen in Orlando. Uit staatsdossiers blijkt dat Mateen de juiste papieren bezat om te werken als beveiligingsbeambte in de staat Florida.

De Council On American-Islamic Relations, de grootste moslimorganisatie in de Verenigde Staten, heeft de aanslag in de Amerikaanse stad Orlando in een persconferentie scherp veroordeeld. Volgens de organisatie is er geen enkele rechtvaardiging voor de daad van Omar Mateen (29). De organisatie neemt afstand van iedereen die de schietpartij goedpraat. Bij het bloedbad zijn 50 mensen om het leven gekomen en 53 anderen gewond geraakt.

'IS eist aanslag op'

Islamitische Staat (IS) heeft de aanslag die zondagnacht op de gaybar Pulse in het Amerikaanse Orlando werd gepleegd opgeëist. 'De aanval werd uitgevoerd door een strijder van Islamitische Staat', meldt Amaq, een persbureau dat is gelieerd aan IS. Amaq is geen officieel medium van IS, maar ook na eerdere terroristische aanslagen berichtte dit persbureau als eerste dat de organisatie de terreurdaad zou opeisen.

De FBI heeft bevestigd dat de 29-jarige Omar Mateen de dader is. Hij is een Amerikaan van Afghaanse komaf, die al bekend was bij de FBI omdat hij met collega's zou hebben gesproken over zijn mogelijke band met een jihadistische organisatie. Het onderzoek hiernaar was echter zonder enig resultaat afgerond. Er is volgens de FBI geen tweede verdachte. Vlak voor de aanslag zou Mateen 911 gebeld hebben. De schietpartij in Orlando is de dodelijkste schietpartij in de Verenigde Staten door een enkele schutter ooit.

Mateen had een pistool en semi-automatisch geweer bij zich en verschanste zich in de nachtclub, waar hij bezoekers gegijzeld hield. Daarop werd hij door de politie doodgeschoten. Burgemeester Buddy Dyer van Orlando heeft de noodtoestand uitgeroepen, meldt Orlando Sentinel.

Aanslag zet campagne op scherp

De schietpartij in de Amerikaanse homoclub is koren op de molen van Donald Trump, de luidspreker van de onderbuikgevoelens. Lees hier de analyse. (+)

Schutter Omar Mateen (29) op beelden die zijn vrijgegeven door sociale netwerksite MySpace. Beeld reuters

'Daad van terreur en haat'

De Amerikaanse president Barack Obama sprak tijdens een persconferentie van een 'daad van terreur en haat'. Het maakt eens te meer duidelijk hoe makkelijk het is om in Amerika aan verwoestende wapens te komen, aldus de president. Obama noemde de aanslag een aanval op alle Amerikanen. De Amerikaanse recherchedienst FBI onderzoekt de zaak als een terreuraanslag.

De zichtbaar aangedane president sprak voor de slachtoffers en nabestaanden zijn diepste medeleven uit. Hij heeft opdracht gegeven de vlaggen op het Witte Huis en op alle openbare gebouwen halfstok te zetten.

De toestand van enkele gewonden is nog kritiek, vertelt een woordvoerder van het ziekenhuis. Er zijn in totaal zes traumachirurgen opgeroepen die al de hele ochtend operaties uitvoeren. Volgens de woordvoerder kunnen mensen bij hun lokale bloedbank bloed doneren en 'zal dit enorm zal helpen'.

Obama tijdens de persconferentie. Beeld reuters

Lees ook:

Wat weten we over het bloedbad, de dader en de nachtclub?

Ooggetuigen over het drama: 'Mam, er zijn dode lichamen'

Bloeddonaties homoseksuelen

Hoewel er veel donoren nodig zijn na de massale schietpartij in Orlando, mogen homo's toch geen bloed geven. Dat meldt bloedbank OneBlood via Twitter. Eerder meldden Amerikaanse media dat OneBlood zondag bij wijze van uitzondering homoseksuele mannen accepteerde als donor. OneBlood zou daarmee een landelijk verbod negeren. Maar het verhaal is uit de lucht gegrepen, laat de bloedbank weten: 'Alle federale richtlijnen voor bloeddonatie staan recht overeind'.

Het verbod gold tot voor kort levenslang voor homoseksuele mannen. Vorig jaar werd het verbod versoepeld: mannen die een jaar lang geen seks hebben gehad met andere mannen kunnen sindsdien bloed doneren.

Inwoners van Orlando lijken massaal gehoor te geven aan de oproep om bloed te doneren. Op sociale media worden foto's geplaatst van lange rijen bij de bloedbanken, niet alleen in de gebouwen maar tot op straat. Bloedbank OneBlood heeft mensen opgeroepen op een later tijdstip terug te komen: de bloedbank kan de hoeveelheid donaties niet aan.

Vrienden en familie van de slachtoffers omhelzen elkaar buiten het hoofdkwartier van de politie van Orlando. Beeld reuters

Gijzeling

Mateen betrad de club rond 02.00 uur met een automatisch geweer, een handwapen en een 'verdacht apparaatje'. Of dit een bom was, is nog niet bevestigd.

Op een gegeven moment liep de man weer naar buiten en ging daar door met schieten. Toen een agent hem probeerde te stoppen, ging de dader terug naar binnen en nam enkele aanwezigen in gijzeling. 'Ga naar buiten en blijf rennen', schreef de club eerder in een post op Facebook toen de man in het wilde weg begon te schieten.

De politie was direct in groten getale aanwezig bij de club. Rond 05.00 uur besloot de politie de gijzelaars te bevrijden. Vlak voordat het arrestatieteam naar binnen ging, vond een 'gecontroleerde explosie' plaats, zei politiechef John Mina. Ten minste negen agenten openden uiteindelijk het vuur op de schutter en een van hen raakte lichtgewond.

Op het moment van de schietpartij was de club helemaal vol. Volgens een van de bezoekers, Ricardo Almodovar, doken de gasten meteen op de grond toen het schieten begon. 'Sommigen van ons die vlakbij de bar waren en bij de achteruitgang, konden naar buiten gaan en wegrennen', meldt hij in een tweet. 'Ik ben nu veilig thuis en ik hoop dat het de anderen ook lukt.'

Een ander bezoeker, Rosie Feba, dacht eerst dat de schoten nep waren. 'Ik dacht dat het onderdeel was van de muziek, tot ik zag hoe schoten kwamen uit zijn wapen', zegt ze over de schutter.

Ray Rivera, een dj bij Pulse Orlando. Beeld ap
Bezoekers van club Pulse en agenten buiten de club. Beeld EPA
Omstanders bij de nachtclub in Orlando waar een man ongeveer 50 mensen heeft neergeschoten. Beeld ap
De politie arriveert bij de club. Beeld BBC
Beeld ap
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden