Nieuws Missie in Mali

Mali: eindelijk een militaire missie waar Nederland ja tegen kan zeggen?

Terwijl de materiële terugtrekking van de vorige missie in Mali nog niet helemaal is voltooid, heeft Frankrijk Nederland gevraagd opnieuw militair actief te worden in dat land. Het gaat om een bijdrage aan een Europese trainingsmissie van 450 militairen onder Franse leiding. Daarmee wachten er nu drie verzoeken om militaire bijstand op antwoord (de twee andere betreffen Syrië en de Straat van Hormuz).

Nederlandse special forces rijden in maart 2015 door de stoffige woestijn van Noord-Mali tussen Timboektoe en Gao, de thuisbasis van de Nederlandse bijdrage aan Minusma, de vredesmissie voor Mali (2014-2019). Beeld Sven Torfinn

Volgens de betrokken ministers gaat het verzoek om mogelijke deelname aan een taakgroep van Europese landen onder Franse leiding. Die zal de Malinese strijdkrachten  ondersteunen ‘door middel van training, advisering en begeleiding’. Volgens Defensie zou het kunnen gaan om een kleinere bijdrage van enkele tientallen militairen van de special forces en past een eventuele bijdrage in de wens om in de Sahel aanwezig te blijven.

Frankrijk trekt politiek en militair al jaren de kar bij pogingen om de situatie in Mali en buurlanden in de Sahel enigszins onder controle te houden. De regio wordt geplaagd door de aanwezigheid van terroristische groeperingen en bendes smokkelaars, er woeden gewelddadige conflicten en nationale regeringen oefenen vaak slechts beperkt gezag uit over hun grondgebied. Frankrijk heeft er een eigen militaire missie, naast de VN-missie waaraan Nederland heeft deelgenomen.

De Franse generaal Didier Castres, die nauw betrokken is geweest bij de militaire interventie in het gebied, concludeerde vorig jaar tegenover Le Figaro: ‘Het enige dat we in Mali proberen is de kanker op zo’n niveau houden dat hij operabel blijft.’

Diplomatiek wisselgeld

Het Franse verzoek zou best een positief antwoord kunnen krijgen, zegt Dieuwertje Kuijpers, die aan de Vrije Universiteit promoveerde op politieke besluitvorming over militaire interventies. ‘Het is een kleinschalige missie, met een laag politiek risico. Dit soort missies is vaak bedoeld als diplomatiek wisselgeld.’ Bijvoorbeeld om plooien met de Fransen glad te strijken na de rel met Parijs over KLM-Air France eerder dit jaar, of omdat Nederland misschien toch geen Franse onderzeeboten gaat kopen.

Dick Zandee, veiligheidsexpert van Instituut Clingendael, ziet ook een mogelijk verband met het Europese Interventie Initiatief (EI2), het Franse defensie-initiatief waarin tien Europese landen onder andere werken aan het ‘creëren van een gedeelde strategische cultuur’ in Europa. Inderdaad iets wat tot op heden, tot grote frustratie van Parijs, niet bestaat. ‘Misschien gebruiken de Fransen dit als een soort test case, om te zien of ze ook daadwerkelijk meer Europese landen meekrijgen naar Afrika,’ zegt Clingendael-expert Zandee.

Kamerlid André Bosman van de VVD, een partij die vroeger zeer gereserveerd stond tegenover Afrikaanse missies, zegt dat zijn fractie afwacht waarmee het kabinet komt. ‘Er moet een belang van Nederland in het geding zijn, direct of indirect, en we moeten het kunnen waarmaken.’ Volgens generaal b.d. Ton van Loon is dat zeker het geval ‘omdat instabiliteit in Afrika een direct effect heeft op Europa’. Het zou goed zijn als naast Frankrijk ook andere Europese landen ‘een steentje bijdragen, al is het maar een klein steentje’.

De vraag naar de effectiviteit van zo’n kleine trainingsmissie, afgezet tegen de enorme problemen, voert vooralsnog dus niet de boventoon in de reacties. En politiek is het wellicht makkelijker om ja te zeggen tegen deze Franse missie dan tegen de Amerikaanse verzoeken om bijdragen in Syrië en de Straat van Hormuz.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden