Malevitsj' achtergebleven werk was géén roofkunst

De ingezonden brieven van dinsdag 30 juni.

Kazimir Malevitsj' Suprematism 18th Construction (1915). Beeld .

Brief van de dag: geen roofkunst

Onder de kop 'Ook roofkunst uit Stedelijk onder de hamer' (pagina V19, 26 juni) staat dat het werk van de Russische schilder Kazimir Malevitsj dat in 1927 na een tentoonstelling achterbleef in Berlijn, in handen kwam van de nazi's. Dit is onjuist: het achtergebleven werk werd juist uit handen van de nazi's gehouden, eerst door de Hannoverse museumdirecteur Alexander Dorner en vanaf 1937 door de Duitse architect Hugo Häring. Häring verkocht de Malevitsj-collectie in 1958 aan het Amsterdamse Stedelijk Museum, hoewel hij er niet de eigenaar van was, maar de beheerder. Het Stedelijk Museum, dat de collectie overigens met de beste bedoelingen kocht, was toen op de hoogte van het feit dat Häring eigenlijk niet gerechtigd was om die te verkopen. Dit was de reden dat in 2008 een schikking werd getroffen tussen het Stedelijk Museum en de erfgenamen van Malevitsj, waarbij een aantal werken alsnog toeviel aan de erfgenamen, onder andere het schilderij Suprematism, 18th Construction (1915) dat vorige week werd geveild bij Sotheby's. Van 'roofkunst' was hier geen sprake.

Lien Heyting, Amsterdam

Griekenland

Tsipras heeft de Griekse verkiezingen gewonnen door beloften aan het volk te doen. Na langdurige onderhandelingen blijkt nu dat er alleen een akkoord kan komen met de schuldeisers als hij die verkiezingsbeloften breekt. Om te weten of het Griekse volk dat wil, houdt hij een referendum. Democratie in optima forma. Europa zou ervan moeten leren in plaats van dat schandalig te noemen.

José Hennekam

Griekenland (2)

Griekenland is gewaarschuwd: als het zijn verplichtingen niet nakomt, krijgt het de laatste 7,5 miljard euro niet. Maar Griekenland komt zijn verplichtingen toch al lang niet meer na?! Het heeft inmiddels een staatsschuld van meer dan 300 miljard euro. Wij hebben daar zo'n 700 euro per Nederlander aan bijgedragen. Het gaat dus alleen nog maar over het vergroten van de staatsschulden, niet over de aflossing daarvan. Griekenland heeft ons mooi in de tang: zij uit de euro en wij kunnen ons tegoed meteen afschrijven.

Gerard Jeuken, Putten

Griekenland (3)

In Griekenland voltrekt zich een tragedie. Vijf maanden trokken premier Tsipras en zijn minister van Financiën vaak karikaturaal aan ons voorbij en danste dat vreselijke woord 'Grexit' over de pagina's. Maar de oorzaak van de tragedie raakte steeds verder buiten beeld. We vergaten dat het niet Tsipras en Varoufakis waren die jarenlang met geld smeten en de Griekse jaarrekening vervalsten, maar hun verre voorgangers. Die context ontbreekt.

Van de toetreding van Griekenland tot de euro in 2001 tot de ontdekking van het geknoei in 2009 waren de regeringen die met de boeken knoeiden beurtelings Pasok (links) en Nea Demokratia (rechts).

Waarom de lezer ook niet enig inzicht gegeven in de besteding van de 300 miljard die Brussel de afgelopen vijf jaar naar Athene overmaakte? Mijn onderbuik zegt dat die miljarden zijn gebruikt om Europese banken en andere crediteuren van Griekenland te redden en dat het Griekse volk er niets van heeft gezien. Tsipras en Varoufakis hebben geprobeerd de puinhoop van hun voorgangers op te ruimen. Iets meer context had dat duidelijker gemaakt. Ze verdienen meer respect dan ze nu krijgen.

Henk Slechte, Schiedam

Griekenland (4)

Door de koppigheid van Dijsselbloem dreigt Griekenland uit de euro te gaan. De oplossing zou geweest zijn: kwijtschelding van de halve schuld. En een zeer geleidelijk uitstel van de restschuld. De arme Grieken kunnen niet anders. Al het geld is naar de rijken gegaan en nu zouden de Grieken daarvoor moeten boeten? Is er ooit wel eens nagedacht over de catastrofale consequenties voor Europa en ver daarbuiten?

P.A.F. Bakx, Tilburg

Griekenland (5)

Waar komt die glimlach toch vandaan? Hij lijkt niet weg te branden van de gezichten van de vertegenwoordigers van de Griekse regering, premier Tsipras en minister van Financiën Varoufakis. Het is natuurlijk prima ook in moeilijke tijden je goede humeur te bewaren, maar als je denkt aan de verantwoordelijkheid die ze dragen, vraag je je af: zijn ze nooit bezorgd? Of zijn Grieken van nature een opgewekt volk? Is het gewoon een glimlach? En die woedende Grieken voor de pinautomaten dan?

Eigenlijk ben ik bang dat ik wel weet waar die glimlach vandaan komt. Tsipras en Varoufakis glimlachen omdat ze niet twijfelen. Het is de glimlach die je ook ziet bij godsdienstfanaten, systeemideologen en andere betweters: het is de Zelfingenomen Glimlach van het Grote Morele Gelijk. Hun taalgebruik past daar naadloos in: ze verschillen niet van mening met de andere partij, nee, ze worden 'vernederd' en 'gechanteerd'.

Ze glimlachen ongetwijfeld ook omdat ze weten dat, wat ook de gevolgen voor de gewone Grieken zullen zijn, zijzelf toch wel op hun pootjes terechtkomen. Varoufakis vindt heus wel weer een baantje als hoogleraar aan een publiciteitsgeile universiteit. En dat optrekje van hem met magistraal uitzicht op de Akropolis brengt vast een leuk bedrag op - te betalen in dollars of euro's, niet in drachmen.

Jules Coenegracht, Maastricht

Rita Reys

Tineke Postma is pas de tweede vrouw na Corrie van Binsbergen die de Boy Edgarprijs wint, berichtte u (Kunst, 27 juni). Het is iets minder erg: in 1990 ging de prijs naar zangeres Greetje Bijma. Maar drie vrouwen in meer dan vijftig jaar (inclusief de Wessel Ilcken Prijs, zoals de onderscheiding van 1963 tot 1979 heette) blijft absurd weinig. Ik vind het nog steeds beschamend dat de prijs nooit aan Rita Reys (1924-2013) is toegekend.

Bert Vuijsje, Amsterdam

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden