Makke aandeelhouder verheft zijn stem

De Nederlandse aandeelhouder wil net als zijn Angelsaksische collega's invloed op de bedrijven waarin hij belegt. 'Betekent de modernisering tevens dat wij stemrecht krijgen?'..

Van onze verslaggever Douwe Douwes

De positie van aandeelhouders in Nederland is in beweging. Kapitaalverschaffers eisen meer invloed op het reilen en zeilen van hun beleggingen, de beursgenoteerde ondernemingen. Het afgelopen jaar hebben twee gebeurtenissen waarbij de belangen van de aandeelhouders met voeten werden getreden - de overnamstrijd rond HBG en de vastgoedoorlog rond Rodamco North America - de zaak op scherp gezet. Langzaam maar zeker verandert er iets.

Op advies van de Sociaal Economische Raad (SER) heeft het kabinet een wetsvoorstel ingediend om de invloed van aandeelhouders op de raad van commissarissen te vergroten. Ondanks de val van Paars II zal het voorstel waarschijnlijk nog dit jaar worden aangenomen.

Het kabinet wil dat aandeelhouders de macht krijgen om voorgedragen commissarissen af te wijzen, en om de raad bij slecht functioneren naar huis te sturen. Dat moet een eind maken aan het veelbesproken old boys network.

Op papier mooie initiatieven, maar in de praktijk zal er weinig van terechtkomen, vreest directeur Peter Paul de Vries van de Vereniging van Effectenbezitters (VEB). Volgens het wetsvoorstel moet straks namelijk eenderde van het kapitaal in de vergadering aanwezig zijn om een benoeming te blokkeren. 'Die situaties zijn in Nederland op één hand te tellen. Een hand zonder vingers, ja', zegt de voorman van de 'kleine' beleggers in Nederland.

De aandeelhouders mogen volgens de voorstellen ook alleen de gehele raad van commissarissen naar huis sturen. Bij exorbitante loonstijgingen van het bestuur kunnen de aandeelhouders dus niet alleen de commissarissen die over de beloning gaan de wacht aan te zeggen. 'En de hele raad wegsturen, dat is in de praktijk heel moeilijk. Onwerkbaar dus', oordeelt De Vries.

Naast het kabinetsvoorstel is er beweging op het vlak van proxy voting, het stemmen vanuit de luie stoel. Een aantal grote Nederlandse bedrijven is bezig met een proefproject - het 'communicatiekanaal aandeelhouders' - waarmee beleggers in de toekomst hun stem moeten kunnen laten horen. Maar ook deze poging om de invloed van aandeelhouders te vergroten loopt nog verre van vlekkeloos. De belangstelling is gering en de regels maken deelname niet eenvoudig. Zo moeten vragen al twee maanden vóór de daadwerkelijke vergadering worden ingediend. 'Het is nog lang niet perfect, maar we gaan er gewoon mee door', zegt De Vries.

Het lijken kleine stapjes, maar het beeld van aandeelhouders die als makke schapen alles slikken wat bestuur en commissarissen ze voorzetten, lijkt achterhaald. Op een aantal aandeelhoudersvergaderingen bleek deze week dat de assertiviteit van de kapitaalverstrekkers is toegenomen.

De Vries: 'De tijd is echt voorbij dat de aandeelhoudersvergaderingen voor bestuurders een middagje gezeur betekenden over de certificering, waarop ze weer voor een jaar konden overgaan tot de orde van de dag.'

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden