Magisch sfeertje bij opening Le Guess Who in prachtig uitgelichte Domkerk

Pechvogels staan voor dichte deur te mopperen bij de vuurkorven

Wat voor festival is dat Le Guess Who nu precies? Dat hoor je potentieel geïnteresseerde festivalgangers zich weleens afvragen als het programma langzaamaan bekend wordt. Best een puzzel, met veel lastig in elkaar te leggen stukjes.

Sudan Archives. Foto Melanie Marsman

De eerste dag van editie 2017 verschaft snel inzichten, al vanaf het openingsconcert in de Domkerk te Utrecht. Want daar zegent het Bulgaarse vrouwenkoor Le Mystère des Voix Bulgares Le Guess Who in. De stemmen stijgen op langs de kathedraalbogen en het publiek is muisstil, om maar niets van deze aangrijpende en mystieke polyfonie te hoeven missen. Het koor zingt onversterkt, dus de oren moeten gespitst blijven. Wat een magisch sfeertje hangt er in deze prachtig uitgelichte Domkerk.

Daarna brandt het festival los, in kleinere popclubs als Ekko en De Helling, en in de vele zalen van het muziekcomplex TivoliVredenburg, het zoemende festivalhart van Le Guess Who. Het publiek, zoals de laatste jaren gebruikelijk afkomstig uit vele landen, zoeft na die fraaie Bulgaarse oermuziek naar heftige geïmproviseerde jazz. Naar Afrikaanse pop en op Soedanese muziek geïnspireerd vioolspel. Van vlotte indie naar punk en zelfs psychedelische metal.

Zó'n festival is Le Guess Who dus. Een tombola van muziekstijlen, die de muzikale kaders in het hoofd van de bezoekers aan stukken moet slaan. Een festival waar je ook weleens voor een dichte deur komt te staan.

Al bij het openingsconcert in de Domkerk, waar het publiek dat toch ruim een half uur van tevoren present was helaas voor gesloten kathedraalpoorten blijft staan. De kerk is vol. Heel zuur voor bezoekers die nu net dat koor graag wilden zien, en misschien zelfs voor Le Mystère des Voix Bulgares die dagkaart hadden gekocht. Er wordt flink gemopperd rond de toch best gezellige vuurkorven: begrijpelijk ook. Maar in de kerk is nu eenmaal een beperkt aantal zitplaatsen beschikbaar en wie eenmaal zit, blijft voorlopig zitten.

Underground-legende

Gelukkig komt er halverwege het concert toch wat beweging op gang, als de in klederdracht gehulde dames even een kwartiertje pauze gaan nemen en een deel van het publiek ook een ommetje gaat maken. De volhouders buiten kunnen nu toch vrijwel allemaal naar binnen. Een opluchting, ook voor de festivalorganisatie. Le Guess Who is in de laatste vijf jaar nu eenmaal een erg geliefd muziekfestival geworden, met veel aanloop van ver buiten Utrecht. En het buitenlandse publiek is soms ook wat moeilijk te voorspellen. Zo staat er ver na middernacht op donderdag een lange rij voor de ingang van club Ekko, voor het concert van de Nederlandse punkjazzband The Ex. Die band is over de grens een undergroundlegende, en het Le Guess Who-volk uit bijvoorbeeld de Verenigde Staten grijpt donderdagnacht de kans The Ex toch even mee te pikken.

De band geeft een geweldige, zagende en bijna trance-achtige show, die de stampvolle Ekko na ruim een uur naar adem doet snakken. Wat is dit The Ex toch een tijdloze topband: het is gewoon altijd steengoed, zeker ook dankzij de lekker knauwende punkzang van Arnold de Boer, en de onvermoeibaar in elkaar stekende gitaren van Terrie Ex en Andy Moor.

The Ex. Foto Erik Luyten
Amadou & Mariam in Tivoli/Vredenburg. Foto Erik Luyten

De verrassing van de avond verschijnt donderdag in de Grote Zaal van TivoliVredenburg. Le Guess Who heeft dit jaar een aantal grote vraagtekens in het programma staan: concerten op prominente tijden op minstens zo prominente plekken, van een nog onbekende artiest. Spannend wel. De Grote Zaal druppelt even na elf uur langzaam vol met nieuwsgierig festivalvolk dat dit momentje toch even wil meepakken. De zaal-dj heeft een plaatje van King Sunny Ade opgezet: zal het iets Afrikaans worden?

Dat wordt het. En als het blinde Malinese echtpaar Amadou & Mariam het podium wordt opgeleid, gaat er echt een golfje van opwinding door de zaal: toch een klinkende naam uit het pop- en wereldcircuit, die je er zomaar bijkrijgt.

Zoiets wil Le Guess Who dus zijn: een festival waar je als publiek zelf even op zoek moet gaan naar de parels. De oren opengooien, en de eigen voorkeuren voor muzikale genres even aan de straat zetten.

Nog drie dagen te gaan. Wat staat ons nog te wachten?