Vijf vragenCoronavirus

Mag je vanuit China naar Nederland reizen? (En nog vier praktische vragen)

Voor reizen naar China geldt een negatief reisadvies. Maar hoe zit dat eigenlijk met mensen die vanuit China naar Nederland willen?  En worden Chinese restaurants gemeden?

Chinese toeristen op de Dam, met mondkapje. Beeld Pauline Niks

Met het nieuwe semester voor de deur vraagt Dylan Gerding zich af: hoe zit het met internationale studenten uit China, die een half jaar in Groningen willen studeren? Gerding is fractievoorzitter van de universiteitsraadspartij De Vrije Student. En zijn partij maakt zich zorgen over het coronavirus, volgens een persverklaring. ‘Inkomende studenten worden wel ieder semester gecontroleerd op TBC, daar is wel informatie over beschikbaar, waarom hier dan niet over?’

Vorig collegejaar trokken Nederlandse universiteiten en hogescholen ruim 4.500 studenten uit China. Daarmee is het buiten de EU het belangrijkste herkomstland van internationale studenten. In Groningen gaat het om zo’n vierhonderd studenten. De Rotterdamse Erasmus Universiteit heeft zelfs een partnerrelatie met de Wuhan University. Al zijn er nu volgens de universiteit geen studenten of medewerkers uit die regio in Rotterdam.

Voor reizen vanuit Nederland naar China geldt een negatief reisadvies van het ministerie van Buitenlandse Zaken. Universiteiten zoals die van Groningen, Twente en Rotterdam hanteren dat ook voor eigen personeel en studenten. Maar: hoe zit dat voor reizigers vanuit China naar Nederland?

1. Mogen mensen vanuit China naar Nederland reizen?

Het simpele antwoord is: ja. Het reisadvies van het ministerie van Buitenlandse zaken betreft enkel het reizen náár China, zegt een woordvoerder. Chinese burgers kunnen ook nog steeds gewoon een visum voor Nederland aanvragen. Dit in tegenstelling tot de Verenigde Staten en Australië, die alle reizigers uit China de toegang nu ontzeggen. Landen zoals Rusland, Japan, Pakistan en Italië stelden al eerder restricties in.

Ook het volksgezondheidsinstituut RIVM adviseert ‘in ieder geval op dit moment’ geen specifiek beleid of restricties voor Chinezen die naar Nederland reizen. ‘In de aankomsthal van Schiphol zien reizigers borden met de mededeling dat als je bepaalde gezondheidsklachten hebt, zoals koorts, je contact moet opnemen met een arts’, zegt een woordvoerder. Dat de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) vrijdag een internationale ‘noodtoestand’ afkondigde, heeft daarin geen verandering gebracht. ‘Want we waren in Nederland al ingesteld op een ernstige situatie.’

2. Kunnen mensen vanuit China naar Nederland reizen?

In principe wel. Veel luchtvaartmaatschappijen zoals British Airways, Air France, en, na aanvankelijke twijfel, ook KLM hebben vluchten náár China geschrapt, maar niet vanuit. Wel gelden er in China zeer strikte reisbeperkingen. Openbaar vervoer is er amper nog. Dit zou 25 tot 50 miljoen Chinezen uit de regio rondom Wuhan sterk in hun bewegingsvrijheid belemmeren. ‘Op het hele Chinese vasteland is het openbare leven zo goed als tot stilstand gekomen. De Chinese overheid raadt iedereen aan zo veel mogelijk binnen te blijven’, meldt het ministerie van Buitenlandse Zaken. 

Beeld EPA

3. Komen mensen vanuit China naar Nederland?

Ja, dat gebeurt. Het RIVM houdt er rekening mee dat hier besmette mensen tussen kunnen zitten. Maar door de binnenlandse reisbeperkingen en het afnemende aantal internationale vluchten gaat het waarschijnlijk om een beperkt aantal reizigers. Uit de regio Wuhan komen ze sowieso niet. 

De gevolgen van het coronavirus voor het Chinese toerisme naar Nederland zullen waarschijnlijk pas eind maart of begin april blijken. Het Nederlandse toerismebureau laat onderzoeken wat de gevolgen zijn van het staken van vluchten naar en vanuit China en of er annuleringen van (groeps)reizen te verwachten zijn, meldt persbureau ANP. Vorig jaar kwamen 380 duizend Chinezen naar Nederland.

De Zaanse Schans, een grote toeristische trekpleister voor Aziaten, merkt nog niet veel van een geringere belangstelling. ‘Maar we verkopen geen kaarten dus het is moeilijk te meten en het is sowieso laagseizoen. Het zou me wel verbazen als we er helemaal níets van zouden merken’, zegt een woordvoerder.

En die Chinese studenten die naar Groningen willen komen? ‘Die zijn gewoon welkom’, aldus de universiteitswoordvoerder. ‘Wij volgen het ministerie van Buitenlandse Zaken en de instructies van het RIVM.’ Ook de Erasmus Universiteit volgt deze lijn. 

4. En wat gebeurt er als reizigers uit China naar Nederland komen? 

Niets, eigenlijk. Er is een meldingsplicht voor het nieuwe coronavirus en er bestaat in Nederland een structuur om uitbraken van infectieziekten te bestrijden, meldt het RIVM. Op luchthavens wordt niet specifiek op het coronavirus gecontroleerd. ‘Op dit moment zou dat voor Nederland ook geen passende maatregel zijn’, meldt het RIVM. ‘Als je reizigers op Nederlandse luchthavens nu gaat controleren op bijvoorbeeld koorts, zul je vooral mensen met een griep of verkoudheid opsporen.’ Ook de woordvoerder van de Rijksuniversiteit Groningen zegt: ‘Er is nu geen reden om te screenen.’ 

Reizigers die vanuit China op Schiphol aankomen in quarantaine plaatsen is ‘praktisch gezien vrijwel onmogelijk’, aldus het RIVM. ‘Bovendien is de kans dat iemand die het virus draagt op Schiphol aankomt nog steeds klein. De meeste zieke mensen komen uit de regio Wuhan. Daar komen inmiddels geen reizigers meer vandaan.’ Dat Nederlanders die worden teruggehaald vanuit de regio Wuhan wél twee weken in (thuis)quarantaine worden geplaatst, is een eis van de Chinese regering. 

5. Merken de Chinese restaurants in Nederland iets van het coronavirus?

Vooralsnog niet. ‘Onze leden merken niet echt dat het aantal gasten terugloopt’, stelt Shella Cortissos van de Vereniging Chinees-Aziatische Horeca (VCHO). De branchevereniging benadrukte eerder deze week dat gasten gewoon veilig kunnen eten in Chinese restaurants. ‘Gelukkig is het grootste deel van Nederland nuchter en realistisch en ziet in dat eten bij een Aziatisch restaurant niet risicovoller is dan eten bij een ander restaurant in Nederland.’

Soms worden restaurants gebeld met de vraag of medewerkers onlangs in China zijn geweest. Maar, zegt Cortissos: ‘De meeste horecaondernemers van Chinese afkomst zijn gewoon Nederlanders met een Aziatisch uiterlijk en zijn de afgelopen maanden niet in China geweest.’

De meeste producten die gebruikt worden voor de bereiding van Chinese gerechten komen uit Nederland. Producten die uit China komen zijn gedroogd, waardoor er geen besmettingsgevaar is. Wel heeft de brancheorganisatie Chinese restauranthouders geadviseerd om werknemers die in China zijn geweest voorlopig niet te laten werken. ‘De Chinese gemeenschap in Nederland is zich veel bewuster van de gevaren van een eventuele besmetting en zal dan ook veel meer veiligheidsmaatregelen treffen’, aldus Cortissos.

De eigenaar van Chinees restaurant Ming Dynasty in Den Haag heeft geen last van thuisblijvende klanten. ‘We merken geen grote verschillen met andere jaren. Januari is altijd een iets rustiger maand in de horeca. Dat merk je wel in de omzet, maar dat is normaal. Ik heb ook niet het idee dat klanten ongerust zijn. We hebben nu (zondag rond het middaguur, red.) alweer tien tafels bezet voor de lunch.’ Uit restaurant Peking in Schoonhoven komt eenzelfde geluid. ‘Minder druk? Het verschilt per dag, maar dat is niet anders dan anders.’

‘Wij hebben ook nergens last van, het is hier gewoon erg druk’, zegt medewerker Yiaai van Ni Hao in Groningen, met 450 zitplaatsen het grootste Chinese restaurant van het noorden. Ik heb klanten ook nog niet gehoord over het coronavirus, eigenlijk ben jij de eerste die ernaar vraagt.’ Ni Hao heeft geen medewerkers die recent in China zijn geweest. ‘En onze producten komen van de groothandel in Nederland. Geen paniek dus. Maar misschien zijn we hier in het noorden wel gewoon wat nuchterder.’

Het nieuwe coronavirus in de Chinese miljoenenstad Wuhan blijkt overdraagbaar van mens tot mens en grijpt sneller om zich heen dan verwacht. Zijn we getuige van de geboorte van een nieuwe killer? En kunnen we nog wel op reis naar China? In dit dossier leest u alles wat u moet weten over het virus.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden