Reportage Kort geding rapport

Mag de inspectie het negatieve rapport over het Cornelius Haga Lyceum publiceren?

Het Cornelius Haga Lyceum probeerde donderdag bij een Haagse rechtbank publicatie van een kritisch rapport van de Onderwijsinspectie te voorkomen. Landsadvocaat Bootsma: ‘Waar gaat dit kort geding over, als alles al op straat ligt?’

Leerlingen van het Cornelius Haga Lyceum komen aan bij de Haagse rechtbank. De school wil dat de Onderwijsinspectie het meest recente rapport over de islamitische middelbare school intrekt en herziet. Beeld ANP

Verontwaardigde geluiden vanuit het publiek in rechtszaal H3 van het Haagse rechtbank. De landsadvocaat heeft juist een opmerking gemaakt over de leerlingen van Cornelius Haga Lyceum. Die zouden ‘basiswaarden zoals verdraagzaamheid en het afwijzen van discriminatie ten aanzien van seksuele diversiteit en antisemitisme niet van huis uit meekrijgen’, stelde ze.

Een flinke delegatie van het Cornelius Haga Lyceum is donderdagochtend naar de rechtbank gekomen om het kort geding te volgen dat de school heeft aangespannen tegen de Onderwijsinspectie. Voor de rechter eist de school – die begin dit jaar in opspraak kwam vanwege vermeende salafsitische en anti-democratische invloeden op het onderwijs – dat een negatief inspectierapport niet openbaar gemaakt zal worden.

‘Verplicht onderdeel’

Leraren, medewerkers, ouders en leerlingen zijn in een touringcar naar Den Haag gekomen. Voor vier klassen is het bezoek aan de rechtbank tot ‘verplicht onderdeel’ gebombardeerd ‘dat mede valt onder het burgerschapsonderwijs’, zo heeft de school dinsdag in een e-mail aan ouders laten weten. De opkomst is zo groot dat de meeste leerlingen de zaak in een aanpalende rechtszaal op een videoscherm moeten volgen.

Inhoudelijk draait het geschil vooral om de taakopvatting van de Onderwijsinspectie. Die worstelt volgens Haga-advocaat Wouter Pors met een dubbelrol: toezicht houden aan de ene kant en adviseren aan de andere kant. ‘Die adviezen zijn niet bindend en hebben een heel andere status dan een oordeel dat een school in strijd met de wet handelt.’

Dat leidt tot verwarring, stelt Pors. Zo krijgt het Haga Lyceum op z’n donder omdat de schoolleiding zou ‘flirten met omstreden contacten’. Een begrip dat ‘door de Inspectie zelf verzonnen is en geen enkele juridische grondslag heeft’, aldus Pors. ‘In de wet ligt alleen vast dat een school burgerschapsonderwijs moet geven, niet wat er op het programma moet staan.’

Actief burgerschap bevorderen

Landsadvocaat Jannetje Bootsma brengt daar namens de inspectie tegenin dat het gehele onderwijs volgens de wet zo moet zijn ingericht, dat het actief burgerschap en sociale integratie bevordert. Het is dus aan het schoolbestuur om te voorkomen dat ‘leerlingen in anti-democratisch gedachtegoed worden bevestigd of dat meekrijgen’, stelt ze. Dit bestuur doet dat volgens de inspectie onvoldoende.

Bootsma onderstreept verder dat de Onderwijsinspectie meer is dan een organisatie die toetst of scholen de zaken ‘op papier’ op orde hebben. ‘De kern van goed onderzoek is vanzelfsprekend, dat ook wordt onderzocht wat daar in de praktijk van terecht komt.’

En passant komen ook bijna alle inhoudelijke twistpunten langs. Mocht het schoolbestuur de directeur een aanstelling van 1,2 fte te geven? Kan de inspectie van de school eisen afstand te nemen van ‘omstreden personen’, terwijl die wel beschikken over een ‘verklaring omtrent gedrag’? En mag de inspectie juist vanwege de achtergrond van de leerlingen aanvullende eisen aan het burgerschapsonderwijs stellen? Dat laatste is een opmerking die ‘neigt naar discriminatie’, aldus Pors.

Publicatieverbod

Bootsma stelt dat de inspectie de vrijheid heeft het op te schrijven en vindt het in het licht van recente publiciteit ook gek dat de school een publicatieverbod eist. Zowel de Volkskrant als NRC kregen van de school uitvoerig inzage in het rapport en schreven zowel over de positieve als de negatieve kanten ervan. Bootsma: ‘Waar gaat dit kort geding over, als alles al op straat ligt?’

‘Dat rapport staat straks op de website van de inspectie, waar iedereen het kan lezen’, zegt Pors. ‘Zonder dat mensen weten dat het onrechtmatig is.’

De zitting paste prachtig in het curriculum voor de tweede klas, vindt geschiedenisleraar Kasim Tekin na afloop. ‘We behandelen net de staatsinrichting van Nederland.’ Er zal alleen nog wel een goede vervolgles nodig zijn, concludeert de leraar. ‘Ik denk dat ze heel veel vragen hebben over alles wat er is gezegd.’

De rechter doet op 11 juli uitspraak.

Dit schreven we eerder over deze school: 

De drie voornaamste kritiekpunten van de Onderwijsinspectie

De Onderwijsinspectie heeft een zeer negatief rapport opgesteld over het islamitische Cornelius Haga Lyceum. Bewijzen voor salafistisch onderwijs zijn niet gevonden, maar op punten van bestuur en financiën is er scherpe kritiek. De drie belangrijkste kritiekpunten met het verweer van de school.

Binnen bij het Haga Lyceum

Ook de Volkskrant kwam tijdens meer dan tien bezoeken en tientallen gesprekken met de schoolleiding, docenten, medewerkers, ouders, vrijwilligers en externen geen bewijzen tegen van salafistische invloeden of anti-democratisch onderwijs. Lees de longread of luister naar de podcast waarin verslaggevers Tjerk Gualthérie van Weezel en Rik Kuiper hun verhaal doen.

Bestuurlijke guerrilla

Het ministerie van Onderwijs probeerde onlangs een Bibob-toets in te zetten bij het islamitische Cornelius Haga Lyceum. Rechtsgeleerden laten geen spaan heel van de manier waarop de overheid de omstreden school de voet probeert dwars te zetten. Een ‘buitengewoon kwalijke stap’.

Beeld De Volkskrant

#112: Wat is er nou waar over het ‘salafistische’ Haga Lyceum?
De leerlingen van het islamitische Cornelius Haga Lyceum zouden volgens de AIVD salafistisch geïndoctrineerd worden. De politiek wil de school graag dicht hebben, maar waarom dan precies? Verslaggevers Tjerk Gualthérie van Weezel en Rik Kuiper deden er onderzoek naar en zijn in deze aflevering van het Volkskrantgeluid te gast om daarover te praten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden