Mag de boerkini blijven op de Franse stranden?

Hoort de boerkini thuis op de Franse stranden? Met die vraag worstelt Frankrijk nu drie gemeenten het decente badpak voor moslima's hebben verboden. Het debat is tekenend voor de gespannen sfeer die in het land heerst sinds de reeks bloedige aanslagen door moslimterroristen.

Beeld afp

De burgemeesters zeggen de maatregel te hebben genomen om de orde te handhaven. Ze beroepen zich bovendien op de laïcité, de strikte scheiding tussen kerk en staat, die godsdienstige uitingen in het openbare leven aan banden legt. Critici vinden dat deze argumenten worden misbruikt en noemen het verbod discriminerend voor moslims.

Na Cannes en Villeneuve-Loubet - beide gelegen aan de Côte d'Azur - kondigde het dorp Sisco op Corsica maandag een verbod af op het zwemmen in boerkini, een badpak dat heel het lichaam bedekt. De badplaats Le Touquet aan de Atlantische kust is hetzelfde van plan. De regering in Parijs toont begrip voor de verordeningen.

Woede

Ange-Pierre Vivoni, de socialistische burgemeester van Sisco, besloot tot het boerkiniverbod nadat er in het weekeinde vechtpartijen waren geweest tussen plaatselijke bewoners en islamitische badgasten. Die ontstonden toen toeristen foto's maakten van moslima's in boerkini. Dat wekte de woede van badgasten van Noord-Afrikaanse afkomst, die slaags raakten met Corsicanen. Honderd politieagenten moesten de groepen uit elkaar halen. Vijf mensen raakten gewond, drie auto's gingen in vlammen op.

Vivoni zei voor de Franse televisie dat de boerkini agressie uitlokt omdat Corsicanen de islamitische badkleding beschouwen als provocatie. 'De bewoners van Sisco leven in angst. We leven op een kruitvat.' Volgens hem is het verbod bedoeld religieuze spanningen te verminderen en om moslims, net als andere burgers, te beschermen.

Beschermende maatregel

Ook de rechtse burgemeester van Cannes, David Lisnard, verdedigde het verbod in zijn stad als een 'beschermende maatregel'. De boerkini zou te veel aandacht trekken en voor onrust zorgen. Hij bestempelde het op een wetsuit lijkende badpak tot 'uniform van extremistisch islamisme'.

Verscheidene organisaties voor de mensenrechten spraken zich uit tegen het boerkiniverbod omdat het eenzijdig tegen moslims is gericht. Het Franse Collectief tegen Islamofobie (CCIF) gaat het verbod aanvechten bij de Conseil d'Etat, het hoogste bestuurlijke rechtscollege. Eerder is het verbod in Cannes door een lagere rechter goedgekeurd. Volgens het CCIF is de maatregel in strijd met de vrijheid van het individu. Een CCIF-zegsman sprak van 'hysterische islamofobie, die burgers tegen elkaar opzet'. Hij vreest dat alle religieuze uitingen op straat verboden kunnen gaan worden.

De socialistische minister voor vrouwenrechten, Laurence Rossigot, staat achter het verbieden van de boerkini. Ze zei dat het islamitische badpak leidt tot spanningen op de Franse stranden omdat de kleding symbool staat voor vijandigheid jegens de emancipatie van de vrouw. 'De boerkini is de strandversie van de boerka en heeft hetzelfde doel: het verbergen van een vrouwenlichaam om er beter over te kunnen heersen', aldus de minister tegen Le Parisien.

Gevoelige snaar

De boerkini raakt een gevoelige snaar in Frankrijk, dat met vijf miljoen mensen de grootste moslimgemeenschap heeft van Europa. Het land kreeg in betrekkelijk korte tijd een reeks zware aanslagen door (moslim)extremisten te verwerken. Zo vielen een maand geleden, op de nationale feestdag 14 juli, 85 doden toen een vrachtwagenchauffeur op de Promenade des Anglais in Nice inreed op het publiek. In november 2015 waren in Parijs 129 doden te betreuren bij zes terroristische aanslagen.

Deze en andere terroristische daden hebben het wantrouwen tegenover moslims en de angst voor nieuw geweld doen toenemen. Afgelopen weekeinde ontstond nog paniek in Juan-les-Pins aan de Rivièra, toen vakantiegangers tijdens vuurwerk dachten dat er werd geschoten.

Het al dan niet toestaan van islamitische kleding is een terugkerend thema in Frankrijk, dat sterk hecht aan zijn principe van religieuze neutraliteit. Hoe ver mag de overheid gaan in het weren van religieuze uitingen? Politici verschillen van mening over de wijze waarop en de mate waarin deze laïcité moet worden nageleefd. Critici menen dat dit principe vooral wordt aangeroepen om maatregelen tegen moslims te rechtvaardigen. Sinds 2011 geldt in Frankrijk een boerkaverbod. Eerder was het dragen van hoofddoekjes op scholen al verboden.


De boerkini - samentrekking van boerka en bikini - is een badpak dat moslima's in staat stelt te zwemmen zonder de islamitische kledingregels te schenden. Die schrijven voor dat zij hun lichaam bedekken. Een boerkini bestaat uit twee delen bestaat en laat alleen gezicht, handen en voeten onbedekt. Het badpak zit niet strak, maar los om het lichaam, ook als het nat is. Op websites worden boerkini's in verschillende kleuren en dessins aangeboden. Sommige boerkini's laten armen en onderbenen onbedekt. De prijzen lopen uiteen van 50 tot ruim 100 euro. Jaren geleden prees Jet Bussemaker, toenmalig staatssecretaris van Sport, de boerkini omdat dit badpak de integratie van islamitische vrouwen zou bevorderen. De PVV had toen aangedrongen op een verbod.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden