Macrobioot: kankerpatiënten weigerden arts

'Het was een machtsstrijd', zei Adelbert Nelissen, directeur van het macrobiotisch Kushi Instituut, maandag tegen de Amsterdamse rechtbank. José Krijnen wilde zich niet medisch laten behandelen voor haar baarmoederhalskanker....

Haar toenmalige echtgenoot, de Amsterdamse politicus Roel van Duijn, steunde haar volgens Nelissen niet in haar geloof in de macrobiotiek. De strijd tussen de echtelieden zou zich in de loop van vijf jaar hebben verhard. In 1996 is het echtpaar gescheiden.

Volgens Nelissen verwachtte zij 'dat ik haar ging redden, terwijl ik al bij het eerste consult zei dat ze naar een gynaecoloog moest. Ik heb haar gezegd dat ze met vuur speelde.' Krijnen overleed in 1998 aan haar ziekte.

Twee getuigen steunden Nelissen gisteren in zijn verklaring dat hij ernstig zieke kankerpatiënten er niet van heeft weerhouden reguliere geneeskundigen te raadplegen.

Het Openbaar Ministerie acht Nelissen schuldig aan de dood van twee kankerpatiënten die zich voor advies tot hem hadden gewend. Van de tien aanklachten die het door Van Duijn opgerichte Comité tegen misbruik van de macrobiotiek indiende, zijn er na een onderzoek van meer dan een jaar slechts twee ontvankelijk verklaard.

Een vrouw die in 1997 José Krijnen ontmoette tijdens een cursus van het Kushi Instituut, getuigde dat de overledene haar verteld had dat het haar eigen beslissing was zich niet te laten opereren. Volgens deze getuige vreesde zij dat zij na een baarmoederoperatie 'geen vrouw' meer zou zijn en dat Van Duijn haar dan zou verlaten, zoals hij ook zijn vorige vrouw verlaten had toen haar baarmoeder verwijderd was.

Nelissen schetste voor de rechtbank Van Duijn als een soort rivaal die hem dertig jaar geleden al dwars zat. Toen Nelissen in 1971 in Amsterdam het eerste biolo gisch groentewinkeltje begon, zou Van Duijn hem al in het openbaar belachelijk gemaakt hebben door te zeggen: 'Dus sinaasappels mogen niet?'

In detail vertelde Nelissen over de huwelijksproblemen van Van Duijns vrouw die in 1991 voor het eerst bij hem kwam en zich pas in 1997, toen het al te laat was voor genezing, in het ziekenhuis liet opnemen.

Van Duijn, die op de publieke tribune de zaak volgt, zei tijdens een pauze buiten de rechtszaal dat de echtelijke problemen waarover Nelissen het had, verzonnen zijn. 'Wat ik hem het meest verwijt is dat hij hardnekkig op zijn eigen gelijk is blijven staan, ondanks het feit dat ik en anderen hem onder ogen hebben gebracht dat het gevaarlijk was.'

De tweede klacht waarvoor Adelbert Nelissen gedagvaard is, komt van de echtgenoot van de eveneens overleden Theda van der Laan, bij wie in 1992 borstkanker werd geconstateerd. Zij had het sterfbed van haar zuster, die aan dezelfde ziekte was overleden, net achter de rug en was bang. Haar man, J. Salomons, ging met haar mee naar het eerste consult bij Nelissen.

De rechter citeerde uit de verklaring van Salomons: 'Nelissen zei dat kanker een teken is dat in het lichaam iets niet klopt. Met macrobiotiek was het evenwicht te herstellen, maar dat kon alleen als ze niet in reguliere behandeling ging. Het was óf het een óf het ander.'

Nelissen zei dat hij dit niet gezegd heeft, maar dat er een 'dramatisch spanningsveld' tussen de echtgenoten ontstond. Ook hier begon hij details te vertellen over huwelijksproblemen. De rechter kapte het betoog af.

De vraag keert telkens weer terug waarom de macrobioot afspraken bleef maken met beide vrouwen, terwijl hij wist dat hun toestand verslechterde en hij hen niet kon genezen.

De zaak wordt vandaag voortgezet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden