Analyse Forum voor Democratie

Machtsstrijd binnen Forum ettert nog wel even verder

De onrust binnen Forum voor Democratie duurt voort. De interne machtsstrijd lijkt voorlopig beslist, maar in de Eerste Kamer gloren weer nieuwe problemen. ‘Otten heeft een laatste kans gekregen.’

De sluimerende onrust in de partij van Thierry Baudet kan fnuikend zijn voor eventuele bestuurlijke ambities van de nu grootste partij in de peilingen. Beeld ANP

‘De uitbouw van onze partijorganisatie gaat door!’, twitterde Thierry Baudet een week geleden nog enthousiast. De politiek leider én partijvoorzitter maakte in zijn videoboodschap onder andere bekend dat er vier nieuwe commissies in het leven zijn geroepen om zaken als werving en selectie, donaties en standpuntvorming beter te stroomlijnen. Mensen die zich willen inzetten voor de partij moeten zich vooral melden, aldus Baudet.

Eén belangrijke vrijwilliger is inmiddels binnengehaald: ex-VVD-senator Robert de Haze Winkelman. De ‘strijdbijl’ met deze eerder nog door Forum voor Democratie (FvD) geroyeerde ex-directeur van de Vereniging Effectenbezitter is begraven, meldde Baudet woensdag. ‘Ik ben enorm blij.’

Het is nogal een koerswijziging. In februari 2018 werd De Haze Winkelman in uitgelekte mails nog afgekraakt door Baudet. De ‘voormalige VVD-partijbaron’ zou met zijn ‘rancuneuze gestook’ tegenstanders van Forum in de kaart spelen. De Haze Winkelman had destijds het vertrek geëist van penningmeester Henk Otten, maar de FvD-leider voelde daar toen niets voor. De medeoprichter van de partij was volgens Baudet ‘van onschatbare waarde’ en zelfs ‘volstrekt onvervangbaar’.

De overwinning van Otten leek compleet toen Baudet hem eind 2018 aanwees als lijsttrekker voor de Eerste Kamer. De Haze Winkelman moest het als ex-lid vanaf de zijlijn gadeslaan.

Lang heeft de status quo niet standgehouden. Amper een half jaar later staat de binnenwereld van FvD al weer op z’n kop, zo bleek woensdag ook uit een interview met ex-Forum-medewerker Robert Baljeu in de Volkskrant. Volgens dit Statenlid heeft er zich de afgelopen maanden binnen de partij een ‘machtsstrijd tussen adviseurs van Baudet’ afgespeeld. Uiteindelijk zijn De Haze Winkelman en zijn medestander Paul Frentrop, een ex-journalist en hoogleraar, daar als winnaars uitgekomen. Otten en Baljeu zijn sindsdien hardhandig uit de partijtop verdreven.

De strijd lijkt daarmee voorlopig beslecht. Volgens Baljeu is ‘de angstcultuur’ nu zo groot dat weinig medestanders zich nu openlijk zullen melden bij het kamp-Otten. ‘Heel veel mensen zijn nu voorzichtig en houden zich aan de conservatieve lijn van Baudet. Als je dat doet, blijf je binnen de kaders. Blijf je binnen de kaders, dan ben je veilig.’

Nieuwe strubbelingen

Forum wil niet ingaan op het verhaal van Baljeu, maar Baudet noemde het in de podcast van Jan Roos donderdag ‘erg jammer’ dat de voormalige medewerker ‘een paar dagen voor de verkiezingen’ naar de pers is gestapt. ‘Volgens mij is het ook heel anders gegaan en daar heb ik ook bewijzen voor.’

Het is de vraag of nieuwe strubbelingen uit kunnen blijven. Otten zal hoe dan ook in de Eerste Kamer komen en ook Baljeu maakt een serieuze kans. Tegelijkertijd gaat ook Frentrop namens FvD in de senaat zitting nemen. Zo worden de spanningen binnen de partij straks geëxporteerd naar het Binnenhof.

Als de interne verhoudingen niet snel verbeteren, blijft het risico van een afsplitsing in de lucht hangen. In de Provinciale Staten van Noord-Holland is dat nu al gebeurd. Baljeu is daar uit de fractie gegooid, maar houdt wel zijn zetel. Resultaat: na amper twee maanden is FvD in Noord-Holland niet meer de grootste.

Ook inhoudelijk blijven er fricties. Baljeu keert zich nu ook tegen het ‘boreale gelul’ binnen de partij. Otten waarschuwde eerder al dat Baudet Forum te veel naar rechts trekt met ‘dat alt-right-achtige gedoe’. De partijleider eist op zijn beurt dat Otten zich ‘koest houdt’. ‘Hij heeft een laatste kans gekregen', zo verklaarde hij tegen Jan Roos.

De sluimerende onrust kan fnuikend zijn voor eventuele bestuurlijke ambities van de nu grootste partij in de peilingen. ‘Forum kan soms met literaire overdrijvingen iedereen in de bomen jagen,’ zei Baudet onlangs. ‘Maar uiteindelijk willen we een goed bestuur voor de provincie en voor Nederland. We nodigen andere partijen uit om dat samen met ons te doen.’

Die andere partijen kijken nu vooral met verbazing naar de interne beschietingen bij Forum. Medestanders kunnen de publiekelijk uitgevochten ruzies afdoen als groeistuipen van een jonge partij; potentiële coalitiepartners zullen bij zoveel grilligheid vooralsnog toch liever de kat uit de boom kijken.

Meer lezen over de strijd binnen Forum voor Democratie

Robert Baljeu maakte twee jaar lang deel uit van de top binnen Forum voor Democratie. Half mei is hij uit de Statenfractie in Noord-Holland gezet. In dit interview doet hij een boekje open over de interne strubbelingen bij de partij: ‘Binnen de partij heerst een enorme angstcultuur’.

De machtsstrijd binnen Forum voor Democratie is ook uitgelopen op een pijnlijke affaire voor Henk Otten. De tot voor kort grote man achter de schermen mag FvD-senator worden, maar het fractievoorzitterschap in de Eerste Kamer is hem ontnomen.

Maakte Henk Otten zich schuldig aan een ‘greep in de kas’ van Forum voor Democratie, of blies de partij de interne kwestie op om definitief met het ruziënde bestuurslid af te rekenen?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden