NieuwsVastgoedfraude

Machtige kardinaal Becciu treedt terug – waarschijnlijk kostte hij het Vaticaan miljoenen

Een van de machtigste kardinalen binnen Vaticaanstad, de Italiaan Giovanni Angelo Becciu (72), is donderdagavond uit zijn ambt ontzet door Paus Franciscus. De reden ligt vermoedelijk bij een vastgoedschandaal.

Giovanni Angelo Becciu.Beeld AFP

Dat is opvallend, omdat zogenoemde Prinsen van de Kerk vrijwel nooit gedwongen terugtreden. De twee voorgaande keren dat dit ooit gebeurde, lagen daar seksschandalen aan ten grondslag. Ditmaal echter, heeft het ontslag hoogstwaarschijnlijk te maken met een gigantische vastgoedfraude in het centrum van Londen.

In een korte verklaring meldde het Vaticaan donderdagavond dat Paus Franciscus het ontslag van Becciu heeft aanvaard. De reden voor het ontslag wordt niet gegeven, maar vermoedelijk heeft het te maken met het financiële schandaal waarin Becciu de afgelopen maanden verwikkeld was. De fraude kostte de Kerk miljoenen euro’s, terwijl een aantal tussenpersonen er juist stinkend rijk van werden.

Fraude

Kardinaal Becciu was tot 2014 verantwoordelijk voor de dagelijkse leiding van de Curie, de politieke hofhouding binnen Vaticaanstad. In die hoedanigheid keurde hij zes jaar geleden een investering goed van ruim 150 miljoen euro in een vastgoedproject aan Sloane Avenue, een chique straat in de Londense wijk Chelsea. De met Becciu bevriende zakenman Raffaele Mincione had daar voor relatief weinig geld een pand gekocht waarin hij in totaal 49 luxe appartementen wilde bouwen.

De Kerk betaalde via het investeringsfonds van Mincione mee aan die aanschaf en maakte ook geld over voor de verbouwing. Ook ontving Mincione een substantieel bedrag vanwege ‘bemiddelingskosten’, aldus een reconstructie uit de Engelse krant The Financial Times eerder dit jaar. Nog ver voordat het vastgoedproject voltooid was, kocht de Kerk bovendien het hele pand over van Mincione, waarbij deze in totaal 140 miljoen euro winst zou hebben gemaakt. Het geld was afkomstig uit het fonds dat wordt gespekt door de wereldwijde donaties van gelovigen aan de Kerk.

De vraagtekens rondom de miljoenenaankoop bleven lang onbeantwoord, tot de Vaticaanse politie in 2019 een inval deed bij de Dienst Financiële Informatie van Vaticaanstad en het Staatssecretariaat. Ze namen daarbij computers en documenten in beslag, omdat er vermoedens van witwassen, fraude en corruptie bestonden. Paus Franciscus steunde dat onderzoek, waarbij vrij snel vijf medewerkers van het Vaticaan werden geschorst. Ook bood Domenico Giani, de belangrijkste lijfwacht van de paus en tevens hoofd van de Vaticaanse politie, zijn ontslag aan vanwege de zaak. Becciu echter, ontsprong de dans.

Witwassen en corruptie

Financieel wanbeleid is al jaren een probleem binnen de muren van Vaticaanstad, een onafhankelijke ministaat die al sinds 2015 nalaat de eigen begrotingen openbaar te maken. Eind vorig jaar publiceerde de Italiaanse onderzoeksjournalist Gianluigi Nuzzi een boek waarin hij beweerde dat het Vaticaan afstevent op een faillissement in 2023. Reden, aldus Nuzzi: financieel wanbeleid, een afname van donaties. Maar ook: witwassen en corruptie.

 Becciu, een groot Juventus-fan die eerder ook als stafchef van de paus diende en tot donderdagavond prefect van de Congregatie voor de Heilig- en Zaligsprekingsprocessen was, ontkende tijdens een persconferentie dat hij fout gehandeld zou hebben. Volgens het Vaticaan diende Becciu zelf zijn ontslag in, volgens Becciu gebeurde dit op verzoek van de paus.

Becciu hoeft zijn kardinaalsmuts overigens niet in te leveren, hij behoudt dus zijn titel en zijn waardigheid, zoals dat in kerkelijk jargon heet, maar verliest wel degelijk zijn stemrecht bij een volgend Conclaaf. Dat betekent dat hij straks niet mag meebeslissen over de opvolger van Paus Franciscus.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden