Maas en Mensen

Als in de wereld van de klassieke muziek een feestje wordt gevierd, wordt er beschaafd geapplaudisseerd. Dan ruisen er rokken en dansen de lange blonde haren van violistes danig op en neer....

Meesterviolisten Theo Olof en Herman Krebbers krijgen in de Amsterdamse Kleine Komedie de Blijvend Applaus Prijs 2001 uitgereikt. Oud zijn ze, maar nog vitaal. Ze staan te stralen op het podium, en krijgen, zodra ze het woord voeren, de allure van Snip & Snap. Ze kennen elkaar al sinds hun tiende en de vriendschap kwam nooit onder druk te staan. Behalve dan, zegt Krebbers olijk, als Theo vlak voor een concert weer eens een plasje moest. 'Maar bij mijn weten is er nooit slaande ruzie geweest.' Hans van den Boom presenteert na de dynamische nostalgie van Hot Club de Frank een opmaat voor de borrel: 'Heerlijke, heerlijke muziek - maar je krijgt er zo'n dorst van.'

Olof en Krebbers blijven glimlachen van oor tot oor terwijl ze felicitaties in ontvangst nemen. Het bestuur van de Blijvend Applaus prijs wil oud-podiumkunstenaars eren, lees ik in het programmaboekje, 'voordat de vergetelheid dreigt toe te slaan'. Eerder werd hij uitgereikt aan Drs. P en Lex Goudsmit. Vergetelheid? John Lanting begroet mimespeler Rob van Reyn. Ik denk Ina van Faassen te zien. En is dat werkelijk Simone Rooskens, die mij als kind in slaap suste met haar vertelstem op sprookjes-langspeelplaten?

Er zijn geen opdringerige cameraploegen, er is alleen een kleine videocamera die wordt bediend door een familielid van Theo Olof. Een net jongetje vraagt om een handtekening. Dat vinden de omstanders aandoenlijk. Ze eten een blokje kaas of een plakje leverworst. Ze nippen van hun witte wijn. Theaterdirecteur Joost Nuissl haalt zelf de lege glaasjes op. Dit is ultieme zondagmiddag-genoeglijkheid. Hoor ik daar de bonte dinsdagavondtrein? 'Wat een krasse man', zucht een zeer gesoigneerde dame, die bewonderend naar Theo Olof kijkt.

Nog een krasse man, die aan vergetelheid geen boodschap heeft: Michaël Zeeman. Hij ontbreekt niet in Geletterde mannen, een bundel mooie - eerder in Opzij en Vrij Nederland verschenen - interviews met Nederlandse schrijvers door journaliste Elisabeth Lockhorn. Zeeman-wijsheid: 'Ik ben niet langer het lelijke jonge eendje. Ik zal niet zeggen dat ik nu een mooie zwaan ben, maar in ieder geval wel een grote.'

Het gesprek met Zeeman is in deze bundel het meest opvallende - niet alleen omdat het bij vlagen onthullend is en omdat de persoon Zeeman werkelijk reliëf krijgt, maar ook omdat dit interview als enige niet eerder gepubliceerd werd. Uitgever Robbert Ammerlaan en hoofdredactrice Xandra Schutte vertelden mij tijdens de presentatie dat zij bij Zeeman aandrongen op publikatie in Vrij Nederland. Schrijver Bas Heijne, die het boek aanbood, zei nog dat Zeeman op die manier vast veel vrouwen achter zich aan zou krijgen. Het hielp allemaal niks. Elisabeth Lockhorn: 'De paniek sloeg toe. Misschien was Michaël bang voor de consequenties.'

Zeeman laat zich in Geletterde mannen uit over de lijstjes vijanden die hij lange tijd aanlegde, over wantrouwen en gevoelens van onveiligheid, over zijn angsten en zijn onvermogen om relaties met vrouwen te bestendigen - de nasleep, zo blijkt gaandeweg duidelijker, van zijn jeugdjaren en de verstoorde relatie met zijn ouders. Vooral van zijn moeder - 'vals tot in het merg' - heeft hij een diepe afkeer. Zeeman-zelfre flectie: 'Als ik weer opkrabbel, denk ik: ik ben een goed mens, ik heb haar nooit vermoord.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden