Lucratieve mijnbouw trekt dubieuze Indiërs

Janardhana Reddy beweert bij hoog en bij laag dat hij geen koning is. Nee, nee protesteert hij, terwijl een bediende komt aandraven om hem een glas water te overhandigen. Buiten de poort staan mannen met machinegeweren.

Reddy is misschien wel geen koning, maar hij vertegenwoordigt een nieuw fenomeen in het politiek-economische leven van India. Reddy en zijn broers zijn de machtigste mijneigenaren van het land op een moment dat illegale mijnen een nationaal schandaal zijn geworden. Er zijn aanwijzingen dat miljarden dollars aan publiek geld zijn verdwenen.

Decennia lang hebben rijke Indiërs politieke partijen gesponsord maar moderne mijnmagnaten zoals de Reddy-broers vermengen geld en politiek op een nieuwe manier. De grote vraag naar staal in India en vooral China heeft geleid tot enorme fortuinen. In zeker vijf Indiase deelstaten is sprake van mijnschandalen. De nationale overheid heeft meer dan 20 duizend klachten ontvangen over illegale mijnen en zelfverrijking door politici door het afgeven van illegale mijnconcessies.

In de zuidelijke deelstaat Karnataka, is de controverse over de steenrijke Reddy-broers een nationaal drama geworden, dat een bedreiging vormt voor de lokale overheid en daarbij tevens de internationale ijzerertsmarkt onrustig maakt.

De Reddy-broers, die zelf volhouden dat zij niks illegaals hebben gedaan, zijn erin geslaagd om zich in minder dan tien jaar om te vormen van obscure activisten voor de Bharatiya Janata partij, kortweg BJP, tot politieke leiders die direct of indirect drie ministeries beheersen en de lokale overheid in het Bellarydistrict, waar de grootste voorraden ijzererts te vinden zijn, domineren.

‘Vroeger waren er geen mijnbazen die zich bezig hielden met politiek en de regering domineerden’ zegt de historicus Ramachandra Guha. ‘Er is sprake van een soort brutaliteit die ongekend is zelfs naar Indiase maatstaven’, aldus Guha.

De reden voor de verandering die ertoe heeft geleid dat politici zich op de mijnen hebben geworpen, is de stijging van de ertsprijzen. India heeft zijn exportbeperkingen laten varen op het moment dat in China sprake was van de grootste bouwstijging in de geschiedenis. Vroeger werd voor een ton ijzererts zo’n 17 dollar betaald, dat is nu ruim 130 dollar.

‘Deze stijging resulteerde erin dat praktisch iedereen zich bezig ging houden met de mijnen’, zegt N. Santosh Hegde. Deze voormalig rechter van het Indiase Opperste Gerechtshof staat aan het hoofd van een onderzoek naar corruptie bij illegale mijnen in de deelstaat Karnataka. ‘Mensen die geen enkele benul van mijnen hadden, maar wel beschikten over financiële of fysieke macht, gingen zich bezig houden met mijnen.’

Het onderzoek heeft aangetoond dat zeker tien leden van het nationale parlement of het regionale parlement in Karnataka de mijnconcessies in het Bellarydistrict beheersen.

In 2004 toen de Reddys hun eerste concessie kregen, waren zij al politici van formaat. De zonen van een politieman, Janardhana en zijn twee broers steunden de BJP kandidate Sushma Swaraj, bij de lokale parlementsverkiezingen. Teneinde hun rijkdom te vergroten,sloten de Reddys echter een bondgenootschap met Y.S.R. Reddy (geen familie), een machtige minister in de naburige deelstaat Andhra Pradesh die lid was van de Nationale Congrespartij.

De Reddys financierden naar verluidt meerdere politieke campagnes. In 2008 betaalden zij de verkiezingscampagne van de BJP die erin resulteerde dat de partij de macht in handen kreeg in de deelstaat Karnataka. Als beloning werd Janardhana Reddy benoemd tot minister voor Toerisme. Ook zijn twee broers kregen belangrijke posities in de deelstaat.

Vorig jaar probeerde de verantwoordelijke minister voor elke vrachtwagen ijzererts een belasting van zo’n 1.000 roepi's, ongeveer 22 dollar, op te leggen. De broers dreigden om steun aan de lokale regering in te trekken. De minister besloot onder deze zware druk af te zien van de belasting.

‘Het hele overheidsapparaat danst naar zijn (Janardhana Reddy, red) pijpen’ zegt Raghavendra Rao, een vertegenwoordiger van de Baldota Groep een mijnconglomeraat dat concurreert met de Reddys.

De macht van de Reddys wordt echter aan een zware test onderworpen. Vorig jaar overleed hun beschermheer in Andhra Pradesh, Y.S.R. Reddy. . Zonder politieke steun zijn de Reddys kwetsbaar voor beschuldigingen van illegale mijnen, het illegaal bouwen van wegen en het verplaatsen van grenspalen om de reikwijdte van hun mijn te vergroten.

Terwijl er sprake is van een golf aan negatieve publiciteit blijkt de nationale partijleiding van de BJP verdeeld over de Reddys. De Nationale Congrespartij ruikt kansen en heeft een protestmars georganiseerd. De verantwoordelijke minister in Karnataka heeft toegegeven dat er sprake is van een enorme toename van illegale mijnen.

Janardhana Reddy lijkt onaangedaan. Vragen over het onderzoek naar hem en over zijn veronderstelde beheersing van de nationale en regionale overheid, wimpelt hij af. Volgens hem is sprake van een smeercampagne door de Nationale Congrespartij. ‘God is groot en Hij heeft me deze prachtige mijnen gegeven’, zegt hij.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden