Luchtmobiele brigade heeft moeite 'bikkels' te vinden; 'Ze kunnen niet tegen gezag, hoor ik wel eens'

Om bij de luchtmobiele brigade te kunnen werken is straks een diploma vbo-a voldoende. Althans, als het aan brigade-generaal J....

STIEVEN RAMDHARIE

Van onze verslaggever

Stieven Ramdharie

SCHAARSBERGEN

Wat is er mis met bijvoorbeeld een gezonde Groningse boerenzoon, in het bezit van een van de laagste schooldiploma's, in een mitrailleursnest van de luchtmobiele brigade? Absoluut niks, meent commandant J. Karssing (52) van het elitekorps. Jongens van dit kaliber én niveau kunnen prima een Dragon-anti-tankwapen of een zware MAG-mitrailleur bedienen.

Toch, de grapjes worden al gemaakt. Op hoeveel kazernes wordt inmiddels niet gerept van de 'lichtdebiele brigade'?

'Ik ben niet bang dat de brigade het imago krijgt van een stel domme jongens', zegt brigade-generaal Karssing over zijn voornemen ook jongens met een a-diploma van het voorbereidend beroepsonderwijs toe te laten. Als zijn plan tenminste ooit zal worden uitgevoerd.

Zijn 'luchtmobiel' is 'top of the bill' en blijft dat ook in de toekomst. Karssing: 'Ik bestrijd dat we ons hiermee op een hellend vlak begeven. We blijven een professionele organisatie die zich kan meten met buitenlandse partners.'

Zes miljard gulden wordt er tot het jaar 2000 gestoken in de luchtmobiele brigade, maar het is de vraag of het paradepaardje van de landmacht ooit op volle sterkte zal opereren. Vijf jaar na de oprichting moet de brigadeleiding met leedwezen constateren dat de 'bikkels' die het korps zoekt, niet staan te springen om een baan.

Na de genie en de pantserinfanterie heeft nu zelfs het elitekorps moeite de opleidingsbataljons volledig te vullen. De economie draait goed en Defensie moet flink concurreren met het bedrijfsleven om de kleine groep schoolverlaters. De cijfers van de brigade liegen er niet om. Van de 230 die per 1 november aan de opleiding van de rode baretten moesten beginnen, waren er maar 105 binnen.

In september wist de brigade slechts tachtig jongeren te interesseren en in augustus 120. 'Luchtmobiel' is gemiddeld slechts voor 85 procent gevuld. Vooral voor de gevechtsfuncties is nauwelijks belangstelling. Bij het korps zijn er zo'n vierhonderd schutters op zo'n 2100 man.

Karssing kan nu alleen een bataljon direct inzetten als de politiek hem dat vraagt. Als de gehele brigade moet worden ingezet, zal hij van andere legeronderdelen moeten lenen. 'Ik kan nu mijn taken uitvoeren. Maar als het wervingsprobleem zich langer voordoet, dan zullen er beslist andere maatregelen moeten worden genomen.'

De versoepeling van de opleidingseisen is een van de maatregelen waarmee de brigade het tij wil keren. Tijdens het doorlichten van het korps ontstond het inmiddels omstreden plan. Karssing, die liever praat van een 'bijstelling', begrijpt de commotie niet. Want als de rest van de landmacht vbo-a accepteert, waarom hij dan niet?

Karssing: 'Die minimumeis van vbo-b hebben we gesteld toen we nog konden vissen in een grote vijver. Maar is deze eis nog reëel? Vooral omdat we niet meer met de landmacht in de pas lopen. Voor deze twee functies is verlaging te verdedigen. Jongens met zo'n a-diploma kunnen het werk hier beslist aan. Het is slechts een basis. Want tijdens zes maanden opleiding leren ze goed in teamverband te werken.'

Toch is het plan een gewaagd plan. Want stelde juist de luchtmobiele brigade niet hoge eisen aan kennis, vaardigheden en werken in teamverband? Benadrukte de landmacht al vanaf het begin niet dat het onderdeel genoeg uitstraling zou hebben - vanwege het dynamische, avontuurlijke karakter - om voldoende kwalitatief personeel aan te trekken? Nu kan iedereen terecht in Schaarsbergen.

'De suggestie wordt gewekt alsof we de brigade naar een lager niveau laten zakken', zegt een gepikeerde Karssing, die van de militaire vakbond AFMP flinke kritiek kreeg. 'Wij verlagen niets. Over mijn lijk. Zoiets is voor ons onbespreekbaar. Chauffeurs hebben nog steeds een b-diploma nodig. Het gaat om slechts twee functies. Maar ook met deze vbo'ers presteren we in de toekomst prima.'

De brigade-generaal zegt in alle eerlijkheid dat hij verrast is door de verminderde belangstelling voor zijn korps. 'Ik had het niet verwacht. Als er een legeronderdeel is dat aantrekkelijk is en spanning biedt, dan zijn wij het wel.'

Maar liefst 37 procent van zijn militairen haakt bovendien tijdens de opleiding af. Zo'n 15 procent stopt zelfs in de eerste twee weken. Fysiek kunnen ze het niet aan, of ze hadden een andere verwachting van het leven bij de brigade. Overigens vindt zeker de helft van de afhakers later weer onderdak bij andere landmachtonderdelen.

Karssing: 'Wat hadden ze dan verwacht? Wist ik het maar. Jongens die het fysiek of mentaal hier niet kunnen bolwerken, heb ik niet nodig. Ze kunnen niet tegen gezag, hoor ik wel eens. Vroeger hadden we het imago van macho's te zijn. Dat hebben we losgelaten. Nu zoeken we normale, stabiele jongens. Bikkels.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden