Luchtalarm vanaf 2020 vervangen door sms'je

Het luchtalarm dat elke eerste maandag van de maand in Nederland klinkt, wordt in 2020 ontmanteld. Op 1 januari van dat jaar schakelt de overheid definitief over op sms'jes en internetberichten om burgers in te lichten over onveilige situaties. Dat heeft minister Ard van der Steur (Veiligheid en Justitie) woensdag aan de Tweede Kamer laten weten. Op 2 december 2019 is het kenmerkende geloei voor het laatst te horen.

Een controlebericht van NL-Alert. Het alarmsysteem voor grote noodtoestanden dient om mensen te informeren als er een noodtoestand in hun omgeving aan de hand is. Beeld anp

Het ministerie van Veiligheid en Justitie wil de luide sirenes die maandelijks worden getest al langer stopzetten. Voormalig minister Ivo Opstelten (VVD) stelde dit eind 2014 al voor. In plaats daarvan worden straks het waarschuwingssysteem NL-Alert, sociale media, rampenzenders en geluidswagens ingezet. Met die middelen moet de coördinatie bij rampen gerichter verlopen, denkt het ministerie. Bovendien bespaart de ontmanteling van de alarmpalen jaarlijks 3,9 miljoen euro.

Het huidige luchtalarm bestaat uit meer dan 4.200 palen die samen het Waarschuwings- en Alarmeringssysteem (WAS) vormen. Het luchtalarmsysteem bestond oorspronkelijk om burgers te waarschuwen voor luchtaanvallen in de Koude Oorlog. Sinds september 2003 loeit de sirene iedere eerste maandag van de maand precies één minuut en 26 seconden, tenzij die datum een nationale of religieuze feestdag is. Sindsdien luidden de sirenes negentien keer naast de testdagen: het meest recent op 9 november 2015 bij een brand op een industrieterrein in Limburg.

Op 4 februari 2013 deed de overheid een landelijke proef met waarschuwingssysteem NL-Alert. Dat verliep allesbehalve soepel: technologiewebsite Tweakers.net berekende dat slechts 12 procent een sms ontving. Bijna een kwart van de burgers had het alarm wel ingesteld, maar kreeg niks binnen. Nog een kwart had het überhaupt niet ingesteld, en bij 40 procent ondersteunde de telefoon of provider NL-Alert niet.

Verbeterslag

De afgelopen jaren heeft het ministerie van Veiligheid en Justitie een verbeterslag gemaakt. Het meest recente controlebericht in juni 2016 kwam binnen bij acht miljoen Nederlanders boven de twaalf jaar, laat het ministerie in een schriftelijke reactie weten. Dit komt door betere mobiele ontvangst en technologische ontwikkelingen bij de providers.

NL-Alert staat op de meeste telefoons inmiddels standaard ingesteld; alleen bij iPhones moet dit handmatig gebeuren. De Telecomwet verplicht het ministerie sinds eind 2014 dat de sms'jes aankomen: dit wordt twee keer per jaar getest onder toeziend oog van het Agentschap Telecom. Van der Steur trekt nog twee jaar uit om de nieuwe vormen van crisiscommunicatie door te ontwikkelen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden